Het is zover: binnenkort rij je met een nieuwe aanhanger rond! Maar hoe zat dat weer precies met je rijbewijs? Mag je met je gewone rijbewijs de weg op of moet je toch even langs de rijschool? In dit blogartikel zetten we je alles op een rijtje.
Of je nu in Nederland of België woont, wij zetten alles voor jou op een rijtje.
Rijbewijsregels in Nederland
In Nederland kom je met een rijbewijs B al een heel eind. Voor voertuigen tot 2400 kg met een aanhanger tot 850 kg is een rijbewijs B voldoende.
Wil je toch met een zwaardere aanhanger rijden? Met een rijbewijs B+ (code 96) mag je zowat elke aanhanger trekken, zolang het opgetelde gewicht van de auto en de aanhanger niet meer is dan 4250 kg.
Heb je een rijbewijs BE? Dan mag je een last tot 3500 kg trekken. Maar die beperking geldt niet voor iedereen. Heb je je rijbewijs BE voor 2013 behaald? Dan heb je geluk! De last die je mag slepen is niet begrensd.
Lees ook: Aanhanger Reclame van Volkswagen: Van Klassiek tot Modern
*Gehaald voor 19 januari 2013.
Voor het rijden met een aanhangwagen bestaan er in Nederland drie verschillende rijbewijzen. Het B rijbewijs is het normale autorijbewijs voor het besturen van een motorvoertuig. Met dit rijbewijs mag ook een aanhangwagen tot 750kg getrokken worden. Het B+ rijbewijs is een rijbewijs waarmee een combinatie van auto en aanhangwagen met een gezamenlijk gewicht tot 4250kg mag rijden. Met het BE rijbewijs, het echte aanhangwagenrijbewijs, mag een combinatie tot 7000kg worden gereden.
Een aanhangwagen zonder eigen kenteken mag inclusief belading nooit zwaarder zijn dan 750kg. Dit zijn de aanhangwagens waarop een witte kentekenplaat gevoerd dient te worden die gelijk is aan het kenteken van het trekkend voertuig. Dit type aanhangwagen mag u met het normale autorijbewijs B rijden, u heeft hier geen aanhangwagenrijbewijs nodig.
U dient er echter wel op te letten dat de aanhangwagen inclusief lading niet meer weegt dan uw auto mag trekken. Deze gegevens kunt u vinden in de kentekenpapieren van uw auto. Hierin staat een maximum gewicht ongeremd en een maximum gewicht geremd vermeld.
Een aanhangwagen met eigen kenteken heeft op het typeplaatje staan wat het maximale gewicht inclusief lading mag zijn. Dit typeplaatje vindt u aan de voorkant van de aanhangwagen. Als het maximale gewicht van een aanhangwagen met eigen kenteken minder is dan het ledig gewicht van uw auto, en het ledig gewicht van uw auto is minder dan 1750kg, dan mag u deze aanhangwagen rijden met rijbewijs B, dit geldt ook voor een tandemasser aanhangwagen. In alle andere gevallen heeft u een BE rijbewijs nodig. Dit geldt ook in het geval de aanhangwagen onbeladen is!
Lees ook: Welk rijbewijs voor aanhanger?
De wetgeving kijkt, voor het beoordelen of u een bepaalde combinatie auto en aanhangwagen met rijbewijs B mag rijden, niet naar het gewicht van de aanhangwagen op het moment van controle, maar naar het maximale totale toegestane gewicht van de aanhangwagen inclusief lading.
Menigeen denkt dat men met rijbewijs B niet meer dan 750kg mag trekken, maar dat klopt niet helemaal en het hangt af van de situatie. U mag, als u alleen beschikt over rijbewijs B, in Nederland wel rijden met een aanhangwagen van meer dan 750kg rijden als het toegestane totaalgewicht van het trekkende voertuig en aanhangwagen bij elkaar niet meer is dan 3500kg, en als het gewicht van de aanhangwagen inclusief lading niet boven het trekkend vermogen van het trekkende voertuig uitkomt.
Wilt u een combinatie van een trekkend voertuig met aanhangwagen gaan rijden die samen meer dan 3500kg weegt, dan zult u over een speciaal aanhangwagenrijbewijs moeten beschikken. Het bij de meeste mensen bekende BE rijbewijs biedt de mogelijkheid om een combinatie van trekkend voertuig en aanhangwagen te rijden tot een maximaal gewicht van 7000kg.
Om het B+ rijbewijs te verkrijgen is het nodig om een opleiding te volgen. Het rijden met een aanhangwagen brengt toch wat speciale rijtechnieken met zich mee en vraagt ook de nodige behendigheid. Hiervoor kan een rijopleiding gevolgd worden waarna een praktijkexamen wordt afgenomen. In Nederland zal men nagenoeg niet voor het B+ rijbewijs kiezen. Zoals gezegd moet er voor het B-plus rijbewijs ook een opleiding met rijlessen en praktijkexamen worden gevolgd en dus kiest men vrijwel altijd voor een opleiding tot het het BE rijbewijs.
In 2013 is er een wijziging doorgevoerd in de regels met betrekking tot het aanhangwagenrijbewijs BE. In het verleden mocht men met rijbewijs BE alle aanhangwagens trekken die een toegestaan totaalgewicht hadden van meer dan 750kg. Er werd dus geen maximum gehanteerd aan het totaalgewicht van de aanhangwagen. In januari 2013 werd voor het totale gewicht van een aanhangwagen in combinatie met aanhangwagenrijbewijs BE een maximum van 3500kg ingesteld.
Lees ook: Aanhanger trekken zonder rijbewijs: de voorwaarden
Indien u het aanhangwagenrijbewijs BE hebt behaald voor 19 januari 2013 verandert er niets aan uw situatie. U mag in dit geval elke aanhangwagen trekken, ook als deze inclusief lading meer weegt dan 3500kg. In het geval u het aanhangwagenrijbewijs BE hebt behaald na 19 januari 2013 mag u een aanhangwagen trekken die meer weegt dan 750kg maar geldt er vanaf deze datum wel een maximum gewicht van 3500kg.
Hierop wordt echter wel één uitzondering gemaakt voor middenas aanhangwagens aangezien deze ook een deel van het eigen gewicht op de het trekkend voertuig overdragen. Een middenas aanhangwagen mag dus wel meer dan 3500kg wegen omdat deze een deel van zijn gewicht overdraagt op het trekkende voertuig.
Hoe wordt dit gewicht dan berekend? Om dit gewicht te berekenen dient u te weten wat het totale maximale gewicht van het trekkende voertuig is, dus ledig gewicht plus het laadvermogen van het voertuig. Hier dient u dan weer het eigen gewicht van de auto, vermeerderd met het gewicht van chauffeur en eventuele passagiers, bagage en/of lading af te trekken.
Het getal dat uit deze som komt is het totale gewicht dat een middenas aanhangwagen over mag brengen op het trekkende voertuig. Daarbij mag het gewicht dat op de assen van de aanhangwagen komt overigens niet meer dan 3500kg zijn.
We kunnen ons voorstellen dat u, na het doornemen van alle informatie op deze pagina, nog steeds niet helemaal begrijpt over welk rijbewijs u nu in een bepaalde situatie dient te beschikken.
Aanhangwagens zonder eigen kenteken. Aanhangwagens met eigen kenteken.Gewicht aanhangwagen plus gewicht trekkend voertuig samen maximaal 3500kg. Aanhangwagens met eigen kenteken. Aanhangwagens met eigen kenteken. (Ongeremde) aanhangwagens tot 750Kg bruto mag u met B rijbewijs wel rijden. Geremde aanhangwagens die inclusief lading zwaarder mogen zijn dan 1750kg mag u NIET rijden met B rijbewijs, hier heeft u een aanhangwagenrijbewijs voor nodig.
Welke kentekenplaat heb je nodig voor de aanhanger?
Rijbewijsregels in België
Zoals we allemaal weten is België een complex land met regels die verschillen per regio. En ook verkeer is een regionale bevoegdheid. Gelukkig hebben Vlaanderen en Wallonië wel dezelfde regels voor aanhangers. Je kunt dus zonder problemen met je aanhangwagen door heel België rijden.
Het zit als volgt: voor vierwielers met motor heb je een rijbewijs B nodig, zowel met als zonder aanhangwagen. Heb je een ‘gewoon’ rijbewijs, dan mag je dus met een aanhanger rijden.
De maximaal toegelaten massa (MTM) van het voertuig is beperkt tot 3500 kg. Je mag niet meer dan 8 passagiers vervoeren, chauffeur niet meegerekend. Weegt je aanhanger meer dan 750 kg en is de MTM van je voertuig meer dan 3500 kg? Dan heb je een aangepast rijbewijs B nodig. Deze regel gaat op voor heel wat dubbelassers.
Rijbewijs B met code 96 is verplicht om lasten van 750 kg tot 4250 kg te slepen. Wil je nog zwaardere lasten slepen? Met rijbewijs BE mag je lasten van 4250 kg tot 7000 kg slepen.
Met een rijbewijs B mag je vierwielers met motor besturen. Daar vallen behalve auto’s ook bestelwagens, campers, mobilhomes en sommige quads onder. Heb je een rijbewijs met code 78 of automaatcode 78? In dat geval mag je alleen voertuigen met een automatische versnellingsbak besturen. Wil je toch een handgeschakeld voertuig met aanhanger besturen?
Snelheid met een aanhanger
De maximumsnelheid met een aanhanger is afhankelijk van het gewicht van de aanhanger. Onder de 3500 kilo mag je op snelwegen 90 kilometer per uur rijden. Wanneer het gewicht hoger is dan 3500 kilo, dan is de maximale snelheid 80 kilometer per uur. Let op: buiten Nederland gelden weer andere regels.
Voor het trekken van een aanhanger heb je een rijbewijs B, BE of B+ nodig. Dit hangt allemaal af van de toegestane massa. Met rijbewijs B mag je een combinatie besturen waarvan het leeggewicht plus laadvermogen (de op het kentekenbewijs vermelde maximum toelaatbare massa) van auto en aanhanger opgeteld niet boven de 3500 kg uitkomt. Met een rijbewijs B+ mag je iedere aanhanger trekken, met een maximaal gewicht van 4250 kilo. Met een rijbewijs BE mag je een aanhanger trekken van maximaal 3500 kilo.
Tot slot: bij het bepalen van het gewicht dat achter je auto hangt, ga je uit van het daadwerkelijke gewicht van je aanhanger, niet van de maximum massa van je aanhanger.
Tabel: Overzicht Rijbewijsvereisten voor Aanhangers
| Rijbewijs | Maximale Toegestane Massa Combinatie (Auto + Aanhanger) | Aanhanger Gewicht Limiet | Opmerkingen |
|---|---|---|---|
| B | 3500 kg | 750 kg (of meer, indien totale combinatie onder 3500 kg) | Standaard autorijbewijs |
| B+ (Code 96) | 4250 kg | Geen specifieke limiet voor aanhanger, zolang de totale combinatie onder 4250 kg blijft | Extra opleiding vereist |
| BE (Behaald vóór 19 januari 2013) | Geen limiet | Geen limiet | Aanhanger mag niet meer wegen dan de trekhaak-last van het trekvoertuig |
| BE (Behaald ná 19 januari 2013) | Tot 7000 kg | Maximaal 3500 kg (tenzij middenas aanhanger) | Extra vereisten voor opleggers |
Wat te doen als de aanhanger gaat slingeren?
Ten eerste is het goed om bekend te zijn met de oorzaken waarom een aanhanger gaat slingeren. Dit kan verschillende redenen hebben zoals een abrupte stuurbeweging, windvlagen, verkeerde belading, oneffenheden in het wegdek, onbalans, of een te hoge snelheid.
Maar wat moet je nu doen als het al zover is, wat te doen als de aanhanger gaat slingeren? In dit geval is het belangrijk om direct vaart te minderen en gedoseerd te remmen. Bedenk eerst welke kant je op wil gaan sturen. Draai het stuur naar rechts, om de aanhangwagen naar links te sturen. Draai het stuur naar links om de aanhangwagen naar rechts te sturen.
Check eerst je papieren
Wil je de weg op met een aanhangwagen of trailer achter de auto? Dan doe je er goed aan de geldende regels te kennen. Om de checken of je goed zit, zijn drie dingen van belang:
- De auto: Hoe zwaar is je auto en wat mag hij trekken? massa voertuig).
- Je rijbewijs: Check wat jij volgens je rijbewijs wel en niet mag.
- Welk rijbewijs geldt voor welke combinatie?
- Hoe bereken je het gewicht?
Het doet er in dit geval niet toe of de auto c.q. de aanhangwagen leeg is of gevuld. Om te bepalen welk rijbewijs je moet hebben, reken je altijd met het beladen gewicht van zowel de auto als de aanhangwagen. Beladen gewicht wordt ook wel totale massa genoemd. En weegt de aanhangwagen dus 750 kg of minder dan mag je er altijd mee rijden, welk rijbewijs je ook hebt.
Praktijkvoorbeeld
Stel, op het kentekenbewijs van je auto staat dat de auto 2.100 kg weegt. Jullie aanhangwagen weegt leeg (ledig gewicht) 600 kg en mag je, volgens het kentekenbewijs, maximaal beladen tot 1.600 kg (aanhangwagen incl. belading). Om te bepalen welk rijbewijs je voor deze combinatie nodig hebt, tel je het gewicht van de auto (2.100 kg) en het beladen gewicht van de aanhangwagen (1.600 kg) bij elkaar op. Dan kom je in dit geval op een totaal van 3.700 kg. Dat is meer dan 3.500 kg, dus heb je een Rijbewijs B+ (code 96) of Rijbewijs BE nodig.
Let op: bovenstaande rekensom zegt alleen iets over het benodigde rijbewijs, maar staat los van de vraag of jouw auto überhaupt ook de betreffende aanhangwagen of trailer mag trekken. Die informatie vind je in het instructieboekje van de auto.
Wees verstandig met beladenIn het instructieboekje of op het kentekenbewijs van de aanhangwagen of trailer vind je meer informatie over de laadcapaciteit. Te zwaar beladen is niet alleen verboden, maar ook onverstandig met het oog op de verkeersveiligheid en de veiligheid van jezelf en je passagiers.
En als je onderweg wordt aangehouden, kan je bekeurd worden bij overschrijding van het maximum. Je kunt zelfs op twee manieren overschrijden: het maximum dat je auto mag trekken en het maximum dat je de aanhangwagen of trailer mag beladen.
Twijfel je hierover of heb je vragen. Om te mogen rijden met een aanhanger heeft u in ieder geval uw standaard rijbewijs B nodig.
Restricties
Een rijbewijs B kan ook genoeg zijn als u een aanhanger van meer dan 750 kg wilt vervoeren. In dat geval moet u kijken naar het totaalgewicht van uw auto (inclusief personen) en dat van uw beladen aanhanger. Dat totaalgewicht mag voor een geldig gebruik van uw rijbewijs B niet boven de 3500 kg uitkomen.
Daarnaast is er nog een restrictie. Uw beladen aanhanger mag niet zwaarder zijn dan het totaalgewicht van uw auto (inclusief personen). Heeft u bijvoorbeeld een aanhanger die inclusief lading 1450 kg weegt en een auto die inclusief lading en inzittenden 1380 kg weegt, dan mag u niet met een B rijbewijs rijden. U zult in dit geval de aanhanger lichter moeten maken of gewicht van de aanhanger verplaatsen naar de auto.
Met rijbewijs BE (aanhanger rijbewijs) mag u het maximale trekgewicht dat uw autofabrikant heeft opgegeven trekken, mits dit niet meer dan 3500 kg is. Deze regel is op 19 januari 2013 ingesteld.
Met een autoweegschaal beschikt u over het ideale instrument om het gewicht van zowel uw auto als aanhanger te meten. U plaatst de weegschaal een voor een onder alle vier wielen van uw auto. De totaalsom van de vier gewichten die u meet, vormt het totaalgewicht van uw auto. Om het gewicht van uw aanhanger te meten, plaatst u de weegschaal ook onder alle wielen van de aanhanger. Ook hier vormt de optelsom van de gemeten gewichten per wiel het totaalgewicht. Een autoweegschaal is bij de garage in uw buurt te verkrijgen.
Meer informatie? Ga dan naar RDW. Hieronder vindt u alvast een handig overzicht van welk rijbewijs u nodig heeft voor uw combinatie van auto en aanhanger.
| Gewicht auto (kilo) | Gewicht aanhanger (kilo) | Benodigd rijbewijs |
|---|---|---|
| 2.900 | 650 | Rijbewijs B |
| De combinatie van de auto en gewicht aanhanger is samen meer dan 3500 kg, maar de aanhanger is lichter dan 750 kg. U mag dan met een B rijbewijs rijden. | ||
| 2.400 | 850 | Rijbewijs B |
| De aanhanger is zwaarder 750 kg maar in combinatie met de aanhanger niet zwaarder 3500 kg. U mag dan met een B rijbewijs rijden. | ||
| 2.400 | 1.400 | Rijbewijs B+ |
| De aanhanger is zwaarder dan 750 kg en in combinatie met de auto meer dan 3500 kg maar minder dan 4250 kg. U mag dan alleen met een B+ en BE rijbewijs rijden. | ||
| 2.400 | 2.400 | Rijbewijs BE |
| De aanhanger is zwaarder dan 750 kg en in combinatie met de auto weegt het totaal meer dan 4250 kg. | ||
Aankomende veranderingen in 2025
Per 2025 worden de voorschriften voor het rijden met een aanhangwagen achter je auto gewijzigd. Deze aanpassingen hebben invloed op gewichtslimieten, vereiste rijbewijzen en andere regelgeving voor bestuurders. De regelgeving voor aanhangers brengt verschillende veranderingen met zich mee. De belangrijkste wijziging betreft de maximaal toegestane gewichtscombinatie en de daaraan gekoppelde rijbewijscategorieën.
Wil je met zwaardere aanhangers rijden dan is toegestaan met een B-rijbewijs? Dan heb je een BE-rijbewijs nodig. Om dit te behalen volg je een aantal stappen. De kosten voor het behalen van een BE-rijbewijs bestaan uit lesgeld, examengeld en administratiekosten.
Een groot voordeel van de nieuwe regelgeving is de toegenomen harmonisatie binnen de Europese Unie. Toch kunnen er kleine nationale verschillen blijven bestaan, bijvoorbeeld in de handhaving of in aanvullende voorschriften.
Het niet naleven van de nieuwe regelgeving kan leiden tot verschillende sancties. De nieuwe regels hebben niet alleen juridische gevolgen, maar vragen ook om aanpassingen in je rijvaardigheid.
Door de veranderende regelgeving is het verstandig om je rijvaardigheden met een aanhanger up-to-date te houden of te verbeteren.