Het kan gebeuren dat je als Nederlandse bestuurder in Duitsland je rijbewijs kwijtraakt. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer je de maximumsnelheid in het buitenland hebt overschreden of omdat je te veel alcohol hebt gedronken. Een Duitse politieagent is bevoegd om een Nederlandse chauffeur een tijdelijk rijverbod op te leggen, en een Nederlands rijbewijs in te vorderen.
In dit artikel bespreken we de mogelijke gevolgen en stappen die je kunt ondernemen als je rijbewijs in Duitsland is ingevorderd.
Verschil inbeslagname rijbewijs en rijontzegging
Houdt u zich in het buitenland niet aan een verkeersregel? Dan mag een politieagent uw Nederlandse rijbewijs afpakken. Dit heet uw rijbewijs in beslag nemen of invorderen. U kunt ook een tijdelijke rijontzegging krijgen. Bij een rijontzegging mag u niet autorijden in dat land, maar wel in Nederland. Bij inbeslagname of invordering van uw rijbewijs mag u helemaal niet autorijden. U moet namelijk altijd en in elk land een geldig rijbewijs kunnen laten zien.
Wanneer je rijbewijs in beslag is genomen, moet je in je achterhoofd houden dat je zowel in het buitenland als in Nederland niet mag rijden. Je moet namelijk altijd een geldig rijbewijs kunnen laten zien. Zolang het rijbewijs (het fysieke plastic kaartje dus) niet terug ontvangen is, mag de betrokkene niet in Duitsland, én ook niet in Nederland, als chauffeur aan het verkeer deelnemen.
Een rijverbod dat in Duitsland wordt opgelegd, geldt in eerste instantie alleen binnen de Duitse grenzen. Dit betekent dat de bestuurder gedurende de opgelegde periode niet in Duitsland mag rijden.
Lees ook: Nieuw rijbewijs nodig? Lees dit!
Let op: Geef uw rijbewijs nooit op als vermist als deze in het buitenland in beslag is genomen. Vraag geen nieuw rijbewijs aan. Doet u dat wel en komt uw in beslag genomen rijbewijs aan bij de RDW? Dan verklaart de RDW uw nieuwe rijbewijs ongeldig. U moet dan opnieuw rijexamen doen om een rijbewijs te krijgen.
De procedure na invordering
Wanneer je rijbewijs door de buitenlandse politie ingenomen wordt, krijg je meestal te horen dat het rijbewijs binnen een bepaalde termijn naar Nederland zal worden gestuurd. Men kan het rijbewijs meteen terugsturen naar de RDW (Rijksdienst voor het Wegverkeer). Dit is een organisatie die de registratie van gemotoriseerde voertuigen en rijbewijzen in Nederland verzorgt.
Het rijbewijs krijg je vaak pas later terug. Binnen welke termijn dit precies gebeurt, is jammer genoeg niet exact aan te geven. Uit de praktijk blijkt dat dit soms wel eens langer dan een half jaar kan duren. In welk land je rijbewijs wordt ingevorderd, kan mede een rol spelen.
Wat te doen na inbeslagname?
Als je rijbewijs dus wordt ingenomen in het buitenland, is het meest verstandige dat je kunt doen, gewoon afwachten. Dikwijls wordt het rijbewijs binnen een redelijke termijn opgestuurd naar Nederland, waarna je het simpelweg weer kunt gebruiken.
Aangezien de teruggave van het rijbewijs aardig lang kan duren, kan je snel de neiging krijgen om terug in eigen land een nieuw rijbewijs aan te vragen met de verklaring dat het vermist is of gestolen. Dit is niet verstandig om te doen. Je hebt dan een valse verklaring afgelegd bij de aanvraag van een nieuw rijbewijs en dit leidt tot ongeldigheid van dat nieuwe rijbewijs. Het gevolg daarvan is dat je voor alle onderdelen opnieuw rijexamen moet doen. Dit is natuurlijk zeer vervelend en vooral nadelig wanneer je voornamelijk afhankelijk bent van vervoer met de auto.
Lees ook: Alles over je rijbewijs
Het feit dat je soms zo lang moet wachten op je rijbewijs en formeel gezien in deze periode niet mag rijden, levert logischerwijs vele bezwaren op. Je kunt in dat geval een advocaat gespecialiseerd in burgerzaken inschakelen. Deze kan je helpen door een redelijke termijn af te spreken. Stel je spreekt samen af dat de termijn 1 maand is voordat je je ingevorderde rijbewijs terug moet hebben en deze termijn wordt overschreden, dan kan je advocaat je alsnog een verklaring van vermissing laten invullen en daarbij een rijbewijsaanvraag voor een nieuw of vervangend rijbewijs in behandeling nemen. Het is daarbij zeer belangrijk dat je de omstandigheden expliciet in de verklaring opneemt.
Luc (20) raakte binnen 2 maanden zijn rijbewijs kwijt: 'Eigen stomme rotschuld'
Verder reizen zonder rijbewijs
Wilt u na de invordering van uw rijbewijs verder reizen met de auto? U mag zelf niet meer autorijden. Heeft uw partner of iemand anders binnen uw huishouden een geldig rijbewijs? En rijdt diegene ook regelmatig in uw auto? Soms kunt u een autoverzekering afsluiten als eigenaar zonder rijbewijs. U moet dan opgeven wie de regelmatige bestuurder is. Vraag bij uw autoverzekeraar naar de mogelijkheden.
Rijbewijs terugkrijgen
Het kan soms lang duren voordat u uw rijbewijs terug heeft. Na de invordering sturen de lokale autoriteiten uw rijbewijs naar de RDW in Nederland. Dat kan meteen gebeuren of pas als de periode van de rijontzegging voorbij is.
Woont u in Nederland? Dan stuurt de RDW uw rijbewijs terug naar uw adres in Nederland. Dit is het adres waarmee u staat ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP).
Woont u buiten Nederland? Neem dan contact op met de RDW om te vragen hoe u uw rijbewijs terug kunt krijgen.
Lees ook: Rijbewijs Verlengen Losser
Check uw verzekering
Uw autoverzekeraar krijgt automatisch bericht van de invordering van uw rijbewijs. Sommige verzekeraars willen u dan niet meer verzekeren en zetten uw autoverzekering stop. U bent dan niet meer verzekerd.
Heeft u uw rijbewijs weer terug na de periode van invordering? Dan wordt uw autoverzekering vaak duurder. Als uw autoverzekeraar uw verzekering heeft stopgezet, dan moet u een nieuwe verzekering afsluiten.
Fahrverbot en Führerscheinentzug in Duitsland
Duitsland kent twee mogelijkheden om te komen tot het beperken van iemands bevoegdheid om motorvoertuigen te besturen: het Fahrverbot en de Führerscheinentzug (Entziehung der Fahrerlaubnis). Het verschil tussen beide vormen zit vooral in de maximale duur van de maatregel, en de werking ervan. Daarnaast is het Fahrverbot een straf (een zogenaamde 'Nebenstrafe', dus naast een hoofdstraf, zoals een Freiheitsstrafe (gevangenisstraf) of Geldstrafe (geldstraf)). De Führerscheinentzug daarentegen is een freiheitsbeschränkende Maßregel (vrijheidsbeperkende maatregel).
Bij het Fahrverbot blijft de Fahrerlaubnis bestaan, maar wordt het de betrokkene verboden om deze gedurende een bepaalde periode uit te oefenen. Bij de Führerscheinentzug vervalt de Fahrerlaubnis.
- Fahrverbot: Een tijdelijke ontzegging van de bevoegdheid tot het besturen van alle motorvoertuigen (ook snor- en bromfietsen, en e-bikes). De maximale duur is 6 maanden.
- Führerscheinentzug: Een permanentere beperking, waarbij de betrokkene geacht wordt niet (meer) geschikt te zijn om aan het verkeer deel te nemen. Een formele verzoek (Antrag) is nodig om de rijbevoegdheid terug te krijgen, eventueel met een medisch attest of MPU.
De oplegging van het Fahrverbot gebeurt meestal middels Bußgeldbescheid. Binnen 2 weken na ontvangst hiervan kan hiertegen Einspruch (verzet) worden ingediend, bij gebreke waarvan de maatregel onherroepelijk wordt. Het rijbewijs dient vervolgens te worden ingeleverd bij de bevoegde Verwaltungsbehörde of een Polizeidienststelle. Na ommekomst van de opgelegde periode wordt het rijbewijs gewoon weer teruggegeven, zonder dat hiertoe een formeel verzoek (Antrag) moet worden gedaan.
Een aantal feiten (waaronder rijden onder invloed) leidt regelmatig tot een beperking van de rijbevoegdheid (§ 69 StGB: Entziehung der Fahrerlaubnis). Deze beperking is van permanentere aard, en heeft als freiheitsbeschränkende Maßregel een duur van 1-6 maanden: de betrokkene wordt geacht niet (meer) geschikt te zijn om aan het verkeer deel te nemen.
Overzicht Fahrverbot vs. Führerscheinentzug
| Kenmerk | Fahrverbot | Führerscheinentzug |
|---|---|---|
| Duur | Maximaal 6 maanden | Permanentere aard (minimaal 6 maanden) |
| Rijbevoegdheid | Tijdelijke ontzegging | Vervalt |
| Teruggave | Automatisch na periode | Formeel verzoek (Antrag) nodig |
| Mogelijke vereisten | Geen | Medisch attest of MPU mogelijk |
Gevolgen voor beginnende bestuurders
Als je als Nederlandse beginnende bestuurder 90 km/u te hard rijdt in Duitsland, zijn er enkele juridische aspecten die je in overweging moet nemen:
- Boete en rijverbod: Duitsland kan je een flinke boete opleggen en een tijdelijk rijverbod in Duitsland opleggen.
- Punten in Flensburger register: Je kunt ook strafpunten krijgen in het Duitse verkeersregister.
- Meldingsplicht: Duitsland meldt ernstige verkeersovertredingen vaak aan Nederland.
Hoewel je rijbewijs niet direct in Duitsland wordt ingenomen, kan een ernstige snelheidsovertreding zoals 90 km/u te hard rijden wel gevolgen hebben in Nederland. De kans dat je rijbewijs wordt geschorst of dat er andere maatregelen worden genomen door het CBR is groter naarmate de overtreding ernstiger is en je een beginnend bestuurder bent.
Juridisch advies
Voor specifieke juridische vragen of bij onduidelijkheden over uw situatie, kan het nuttig zijn om professioneel juridisch advies in te winnen.