Het rijden zonder geldig rijbewijs is een serieuze overtreding in Nederland en kan leiden tot verschillende juridische consequenties. Rijden zonder rijbewijs is niet toegestaan.
In Nederland is het rijden zonder geldig rijbewijs een strafbaar feit en kan het leiden tot zware boetes en andere juridische consequenties, vooral als het meerdere keren voorkomt.
Als iemand voor de derde keer betrapt wordt op het rijden zonder rijbewijs, kunnen de straffen aanzienlijk zwaarder zijn dan bij een eerste of tweede overtreding. Rijden zonder rijbewijs is een ernstige overtreding in Nederland en wordt bestraft volgens het Wetboek van Strafrecht en de Wegenverkeerswet.
Hieronder bespreken we de gevolgen van herhaaldelijk rijden zonder rijbewijs.
Verschillende Vormen van Rijden Zonder Rijbewijs
De meest klassieke vorm van het zonder rijbewijs rijden, is wanneer iemand in het geheel niet in het bezit is van een rijbewijs. Dit kan zijn omdat iemand in het geheel niet aan rijlessen is begonnen of omdat iemand er niet in is geslaagd het rijexamen te halen.
Lees ook: Overzicht autobedrijven Limburg
De tweede vorm van het rijden zonder rijbewijs is wanneer dat ongeldig is. Door de vele maatregelen die het CBR kan nemen, is dit een modernere vorm van het zonder rijbewijs rijden. In artikel 107 lid 2 Wegenverkeerswet is opgenomen dat een rijbewijs zijn geldigheid niet mag hebben verloren.
Voorts kan men rijden zonder rijbewijs wanneer er sprake is van een tijdelijk rijverbod. Dit tijdelijke rijverbod kan zijn gebaseerd op de invordering van een rijbewijs door de politie, een inhouding door de officier van justitie en een ontzegging van de rijbevoegdheid door de rechter.
Net als het rijden zonder geldig rijbewijs is dit een misdrijf. In de praktijk gaan rechters streng om met het rijden tijdens een tijdelijk rijverbod.
Politie Utrecht Zuid | Rijden zonder rijbewijs voor de 9e keer | Gesignaleerd persoon | Rollerbank
Strafrechtelijke Gevolgen
De wetgever heeft het rijden zonder rijbewijs als onwenselijk gezien. Het rijden zonder rijbewijs is een strafbaar feit. De wetgever heeft dit als een overtreding aangemerkt. De maximale straf voor het zonder rijbewijs rijden is op grond van artikel 177 Wegenverkeerswet een hechtenis van zes maanden en een geldboete van de derde categorie.
- Boete: De overtreder kan een hoge geldboete opgelegd krijgen.
- Gevangenisstraf: Voor recidive, zoals het driemaal rijden zonder rijbewijs, kan de rechter een korte gevangenisstraf opleggen.
In tegenstelling tot het zonder rijbewijs rijden is het rijden zonder geldig rijbewijs een misdrijf. De maximale straf voor dit feit is een gevangenisstraf van 12 maanden en een geldboete van € 21.750,- (2020).
Lees ook: Advies bij herhaaldelijk zakken voor je rijbewijs
Om de gelijkheid in de berechting te bevorderen heeft het College van Procureurs-Generaal van het Openbaar Ministerie een richtlijn voor straffen opgesteld. Dit is de Richtlijn voor strafvordering feitgecodeerde misdrijven en overtredingen. Een eerste overtreding wordt met een geldboete afgedaan. Bij een tweede overtreding wordt de verdachte gedagvaard voor de Kantonrechter en wordt er een geldboete en 1 week hechtenis voorwaardelijk geëist.
Het is belangrijk te vermelden dat de exacte straf afhankelijk is van de specifieke omstandigheden van de overtreding en de beslissing van de rechter.
Voorbeelden van Straffen bij Herhaalde Overtredingen
De boetes en problemen lopen aardig op. Hieronder een overzicht van de mogelijke straffen:
- Eerste overtreding: Een boete van 370 euro volgens de recidiverichtlijn 'rijden zonder rijbewijs'.
- Tweede overtreding: Een boete van 500 euro en een dagvaarding om bij de rechter uit te leggen waarom je opnieuw zonder rijbewijs achter het stuur bent gekropen.
- Derde overtreding: Opnieuw de gang naar de rechter. Ook wordt in zo'n situatie de auto afgepakt als de vorige overtreding minder dan drie jaar geleden werd gepleegd. Bovendien wordt een celstraf van twee weken geëist.
- Vierde overtreding: Vier weken cel.
- Vijfde overtreding: Zes weken de bak in. Iedere overtreding na de vijfde keer levert een vergelijkbare straf op, al kan een officier van justitie of rechter altijd variëren in aanvullende boetes of straffen.
Een 25-jarige man uit Tilburg werd bijvoorbeeld vrijdagnacht voor de derde keer betrapt op het rijden zonder rijbewijs. Dit gebeurt vaker en de ene automobilist maakt het nog bonter dan de ander. Wat hangt deze hardleerse automobilisten boven het hoofd?
Na enige tijd kun je daar als Openbaar Ministerie niet zo veel meer mee. "Met gevangenisstraffen haal je iemand een maand of anderhalve maand van straat", legt een woordvoerder uit. "Daarnaast kun je de auto verbeurd verklaren, maar méér kun je eigenlijk niet doen. Op deze manier demp je tijdelijk de put."
Lees ook: Stappenplan eerste rijbewijs
Met boetes en celstraffen hoopt het OM herhaling te voorkomen. In veel gevallen werkt dat en leren mensen hun lesje. "Je hoopt dat mensen hun auto niet uitlenen aan iemand die dit doet."
Iemand die herhaaldelijk een paar weken de bak in draait voor dit vergrijp, heeft te maken met verlies van inkomen. Dat komt bovenop de eerste twee boetes en ingeleverde auto's, dus de financiële schade loopt flink in de papieren. Is het niet veel goedkoper om gewoon voor een officieel rijbewijs te gaan?
Juridische Procedures en Maatregelen
Wanneer je rijdt zonder rijbewijs, heeft de politie het recht om je voertuig in beslag te nemen. Als je gepakt wordt voor het rijden zonder rijbewijs, dat krijg je een proces-verbaal.
De politie kan uw rijbewijs invorderen als u de veiligheid op de weg ernstig in gevaar brengt. U heeft een alcoholgehalte in uw bloed van meer dan 1,3 promille. U rijdt 50 kilometer per uur of meer te hard. Bij invordering stuurt de politie uw rijbewijs naar de officier van justitie. In de periode dat u uw rijbewijs kwijt bent, mag u geen enkel motorrijtuig besturen.
Bij invordering stuurt de politie uw rijbewijs naar de officier van justitie. De officier van justitie kan uw rijbewijs voor langere tijd inhouden. De inhouding van uw rijbewijs is een maatregel die geldt totdat uw zaak voor de rechter komt.
Bent u het niet eens met de beslissing van de officier van justitie? Dan kunt u een Verzoek teruggave rijbewijs indienen bij de rechtbank. Als uw zaak voor de rechter komt, dan moet u zich verantwoorden voor de overtreding. De rechter beoordeelt of u een ontzegging van de rijbevoegdheid krijgt. De tijd dat u uw rijbewijs kwijt was voor de rechtszitting, wordt afgetrokken van deze periode.
Het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) kan uw rijbewijs innemen als u openstaande verkeersboetes heeft.
De auto kan door de politie in beslag worden genomen bij een tweede overtreding wegens rijden zonder rijbewijs binnen 3 jaren. De wettelijke grondslag voor inbeslagneming van de auto wegens rijden zonder rijbewijs is artikel 94 Sv. Indien de auto door de politie in beslag is genomen, is ons advies om zo spoedig mogelijk een klaagschrift in te dienen om de auto weer terug te krijgen.
Wat te Doen Na een Overtreding
- Het opmaken van een proces-verbaal betekent dat er een officieel verslag is van de overtreding.
- Je kunt een boete krijgen voor het rijden zonder rijbewijs. Naast een boete kun je ook strafrechtelijk vervolgd worden.
- In sommige gevallen kan de overtreding leiden tot een rechtszaak.
- Om herhaling te voorkomen, is het belangrijk om de juiste stappen te ondernemen om je rijbewijs terug te krijgen, indien mogelijk.
Het is raadzaam om juridisch advies in te winnen om je specifieke situatie beter te begrijpen en te weten welke stappen je het beste kunt ondernemen.
Financiële Vergelijking: Rijbewijs vs. Boetes
Stel dat je alles 'volgens het boekje' doet, een gemiddeld aantal rijlessen volgt en in één keer je theorie- en praktijkexamen haalt. Dan kost het halen van je rijbewijs je 2283 euro. Tel er gerust honderd euro bij op voor het gebruik van de lesauto en instructeur tijdens het examen. Dan kom je uit op 2383 euro. Stel je bent niet de vlotste leerling en je hebt zestig uur nodig en je slaagt na drie pogingen, dan ben je 3579 euro kwijt. En ook dan ben je nog goedkoper uit dan wanneer je boete op boete stapelt.
Het halen van een rijbewijs is dus vaak goedkoper dan de kosten van herhaalde boetes en juridische gevolgen.
Civielrechtelijke Gevolgen
Hiervoor is al ingegaan op de mogelijk strafrechtelijke gevolgen van het rijden zonder rijbewijs. Wanneer iemand niet in het bezit is van een (geldig) rijbewijs en een aanrijding veroorzaakt, kan men problemen met de verzekeringsmaatschappij krijgen. In de meeste verzekeringspolissen is namelijk opgenomen dat de verzekeraar de uitgekeerde schade op de verzekerde kan verhalen wanneer iemand ten tijde van het ongeval niet in het bezit was van een (geldig) rijbewijs.