De Mercedes OM 636 motor is een betrouwbare krachtbron, maar zoals alle motoren kan deze soms problemen ondervinden met het brandstofsysteem. Dit artikel bespreekt de werking van het brandstofsysteem, veelvoorkomende problemen en hoe deze op te lossen. Het is namelijk zo dat 60% van de motorstoringen een brandstofprobleem is.
Een goed geïnstalleerd brandstofsysteem werkt als volgt:
- Als de motor is gestart wordt er diesel uit de tank gezogen door het opvoerpompje.
- De brandstof passeert het groffilter, ook wel waterafscheider genoemd, daar worden eventuele bacteriën en water gescheiden van de diesel.
- De opvoerpomp perst de brandstof door het fijnfilter op de motor, waarna het de inspuitpomp bereikt.
- Van daar gaat de brandstof met hoge druk naar de verstuivers.
- De inspuitpomp krijgt opzettelijk teveel brandstof toegevoerd. Dit wordt via de retourleiding terug gevoerd naar de tank. Dit geldt ook voor de lekkage van de verstuivers.
De hierboven beschreven werking van het brandstofsysteem heeft een aantal voordelen ten opzichte van andere systemen.
- De inspuitpomp word gekoeld met brandstof uit de tank.
- Het water wordt gescheiden van de brandstof.
- Eventuele luchtbellen worden afgevoerd via de retourleiding naar de tank.
Helaas hebben veel brandstofsystemen nog de retourleiding op het fijnfilter zitten (Yanmar) waardoor motorstoringen kunnen ontstaan. Dit geldt ook voor retourleidingen die bovenin de tank uitmonden.
De verklaring hiervoor is dat als de retourleiding boven het brandstofniveau ligt, er lucht in de leiding kan komen waardoor de brandstof uit de leiding stroomt en de motor moeilijker start.
Lees ook: Problemen met E46 Brandstofpomp
Hetzelfde geldt voor een retourleiding op het fijnfilter, daar zou een ongewenst luchtbelletje kunnen komen waardoor er lucht in het filter komt.
Dit gaat vooral op bij oudere motoren omdat daar de terugslagklep van de inspuitpomp soms begint te lekken.
Veelvoorkomende Problemen en Oplossingen
Lucht in de Brandstofpomp
Een veelvoorkomend probleem is dat er lucht in de brandstofpomp komt, vooral na een periode van stilstand. Dit kan verschillende oorzaken hebben:
- Lekkende pakkingringetjes: Jaren geleden hetzelfde euvel gehad. Na lang zoeken bleek het pakkingringetje onder de plunjer van het handpompje lek. Gewoon het handpompje er even uitdraaien, handwieltje er af en een nieuw ringetje. Bij mij in eerste instantie heb ik er een neopreen O-ringetje onder gezet. Naderhand bleek na demontage ook het plunjertje nog krom, toen heb ik dat hele "Anförderpumpje" maar meteen vervangen.
- Lekkende brandstofleidingen: De Brandstofleiding die van de zijkant van het brandstof-filterhuis loopt naar de achterkant van de "Anförderpumpe" (de opvoerpomp) bleek te zijn gaan lekken. Dit is een ca. 30cm lange hogedruk-slang met aan iedere zijde een haakse aansluiting die met sleutel 17 (of 19) wordt vastgezet op het filterhuis aan de ene zijde en de opvoerpomp aan de andere zijde.
- Niet goed afsluitende slangkoppelingen: Regelmatig zit er water en/of bacteriën in de brandstof, of er komt lucht in het systeem door verouderde slangen. Dit komt o.a. door niet meer goed afsluitende slangkoppelingen.
- Retourslangetjes: Let op: "gewone" retourslangetjes van de automaterialenzaak bleken toch net iets te ruim zodat het euvel snel weer terug was.
Oplossingen:
- Controleer en vervang pakkingringetjes: Het Anförderpompje kan ik wellicht makkelijk loshalen en kijken of dit hier ook het gewenste resultaat heeft.
- Inspecteer brandstofleidingen: Ik zou toch de leiding tussen tank en filter, resp. anförderpumpe nog maar eens checken.
- Controleer en vervang slangkoppelingen: Ik zou maar eens het hele brandstofsysteem nalopen en grondig checken op vervuiling.
Ontluchten van het brandstofsysteem: In de praktijk krijg ik mijn 636 overigens nooit goed ontlucht zonder als laatste stap de leidingen op de injectoren los te koppelen en op de startmotor door te starten totdat daar regelmatig diesel uit komt. Met de 621 lukt het wel om alleen op de filters te ontluchten en dan te starten.
Lees ook: Werking brandstofpomp Transporter
Let op: Ik merkte wel dat het ontluchtingsventiel op het filterhuis beslist niet geopend mag zijn. Vreemd je zou denken dat daar diesel uitkomt, maar nee, er zuigt lucht naar binnen en dan stopt de OM636 met draaien.
Vervuilde Brandstof en Filters
Vervuilde brandstof is een andere veelvoorkomende oorzaak van problemen. Vuildeeltjes, water en bacteriën kunnen de filters verstoppen en de brandstofpomp beschadigen.
Oorzaken van vervuilde brandstof:
- Water in de tank, wat bacteriegroei bevordert.
- Slib, condens- en roestvorming.
- Varen in onrustig water brengt vuil en water aan het zweven in de tank.
Oplossingen:
- Gebruik een waterafscheider: Een waterafscheider (groffilter) zorgt ervoor dat de brandstof die de motor ontvangt schoon is van water en bacteriën.
- Regelmatig filters vervangen: Nu heb ik onlangs een nieuw brandstoffilter gemonteerd, aangezien de oude helemaal was dichtgeslibd. Aanvankelijk leek het of het probleem verholpen was, maar nu heb ik weer hetzelfde probleem.
- Tank schoonmaken: De vervuiling van de tank moet worden verholpen, bij voorkeur door de tank helemaal leeg te halen en goed schoon te maken.
- Gebruik brandstofadditieven: Om bacteriën groei te voorkomen of te stoppen is het verstandig om een toevoeging bij de diesel te doen die bacteriën voorkomt en als deze aanwezig is stopt.
Brandstoftank materialen: Brandstoftanks zijn er in grofweg drie materialen, te weten staal, RVS en kunststof. Elk type heeft vóór- en nadelen.
Lees ook: Handleiding voor Peugeot 206 brandstofpomp relais
- Er zal in een stalen tank op een gegeven moment puntcorrosie op de bodem ontstaan, omdat er altijd wel wat water in de tank zit, tenzij de tank een zogenoemde waterzak heeft.
- Een RVS tank heeft het voordeel dat deze in principe niet roest, maar als de lassen van de tank niet goed zijn behandeld aan de binnenkant is roestvorming nog steeds mogelijk en zal de tank op den duur gaan lekken.
- De kunststof tank heeft als voordeel dat hier absoluut geen roestvorming in voor kan komen en dat ze ook in verschillende vormen te koop zijn voor een redelijke prijs. Het nadeel is wel dat het lastig is om er zelf een extra aansluiting op te maken omdat de aansluiting moeilijk vloeistof- en geurdicht is te maken. Verder zit er op deze tanks geen aftapkraan op de bodem om eventueel water af te tappen.
Slangklemmen: Om de slangen van de brandstoftank en dergelijke vast te zetten gebruik je slangenklemmen, deze zijn er in verschillende uitvoeringen en maten. De voorkeur gaat uit naar een RVS slangenklem en dan dubbel uitgevoerd. Dit omdat als er één stuk gaat of niet meer goed klemt er altijd nog de tweede slangenklem is die de boel vasthout.
ontluchten brandstofsysteem
Onderhoud van de Opvoerpomp
En al is deze pomp erg betrouwbaar, je zult toch altijd een keer per jaar enig onderhoud moeten plegen.
De oranje stippellijn op de afbeelding is een filtertje dat uitwasbaar is. Vaak is dit een messing plaat die eens in het jaar moet worden gecontroleerd op vuil.
Het kan zijn dat het opvoerpompje niet werkt, dan zit wellicht de aandrijfnok tegen het bedieningsmechanisme aan. Om dit op te lossen dien je het vliegwiel een beetje te verdraaien, dan zal dit mechanisme vrij komen en kan je het pompje bedienen. Mocht je nog steeds geen tegendruk in het hendeltje voelen dan is het mogelijk dat één van de klepjes stuk is waardoor de brandstof niet word opgepompt. Ook kan het zijn dat het membraan in de pomp is gescheurd. Als dit het geval is zal je meestal brandstof zien lekken door het verklikkergaatje wat in onderkant van de pomp zit.
Brandstofsysteem motor: Helaas hebben veel brandstofsystemen nog de retourleiding op het fijnfilter zitten (Yanmar) waardoor motorstoringen kunnen ontstaan. Dit geldt ook voor retourleidingen die bovenin de tank uitmonden. De verklaring hiervoor is dat als de retourleiding boven het brandstofniveau ligt, er lucht in de leiding kan komen waardoor de brandstof uit de leiding stroomt en de motor moeilijker start. Hetzelfde geldt voor een retourleiding op het fijnfilter, daar zou een ongewenst luchtbelletje kunnen komen waardoor er lucht in het filter komt. Dit gaat vooral op bij oudere motoren omdat daar de terugslagklep van de inspuitpomp soms begint te lekken.
Tankontluchting: De tankontluchter wordt vaak niet gezien als een essentieel ding maar er kunnen helaas toch vervelende problemen voorkomen als de ontluchter verkeerd is gemonteerd. Zo mondt bij zeiljachten de ontluchting vaak in de kuip uit, waardoor soms vervelende dieselgeuren in en rondom de kuip hangen. Dit is te voorkomen door een diesel geurfilter te plaatsen. Verder komt het voor dat de ontluchter zonder filter en/of een teruglooptbocht is gemonteerd. Hierdoor kan er, indien er bij golfslag water in de kuip stroomt, water in de dieseltank komen.
Vacuümmeter: De vacuümmeter wordt na de waterafscheider aangesloten op de zuigleiding van de motor. De vacuümmeter geeft een indicatie dat het groffilter vervuilt raakt. Doordat het meer moeite kost om de diesel door het filter te zuigen zal de onderdruk na het filter groter worden en dus de meter oplopen. Een vacuümmeter geeft een vacuüm aan tussen de 0 en de -1 bar. Bij een niet vervuild groffilter zal de meter tijdens normaal bedrijf ergens rond de -0.1 bar aanwijzen. Dit kan in de loop van de dag ± 0.1 bar variëren o.a. door temperatuurverschillen. Als de meter gaat oplopen dan zal het filter vervangen moeten worden of dient er te worden overgeschakeld op een ander filter (dit doen bij -0.4 bar). De vacuümmeter geeft niets aan als het fijnfilter op de motor vervuild is.
Fijnfilter Vervangen
De brandstof die door het opvoerpompje wordt aangeleverd gaat via dit filter naar de inspuitpomp. Het filterelement bestaat uit een metalen bus, met daarin een speciaal gevouwen papieren filter. Het papieren filterelement is zo gevouwen dat in de kleine ruimte circa 3m2 oppervlakte beschikbaar is om de brandstof te filteren.
Dit soort filterelementen worden geschroefd aan een filterhuis dat op de motor is vast gemonteerd.
Bij oudere motoren hangt er nog een gesloten filterhuis waar een wegwerp filterelement in wordt geplaatst.
Op nieuwe motoren worden vaak filters gebruikt die je net zoals bij een oliefilter op een filterhuis schroeft.
Tips voor het verwisselen van het fijnfilter:
- Zorg ervoor dat de brandstofkraan bij de tank dicht staat.
- Zorg voor genoeg oude doeken.
- Zet een emmer met een plasticzak erin klaar, deze kan goed dienst doen door de plasticzak om en onder het filter te houden bij het losschroeven. De brandstof loopt dan bij het losdraaien in de zak.
- Let op dat de retourleiding niet gaat hevelen vanuit de tank.
- Een filter zit meestal met een centrale bout vast met daaronder een roodkoper afdichtringetje, dit moet bij vervanging van het filter ook worden vervangen. Dit om lekkage van diesel maar ook van lucht te voorkomen.
- In de meeste gevallen hoeft er slechts een centrale bout losgedraaid te worden om het filter van het huis te scheiden.
- Als je het filterelement weg hebt genomen dan kan je het nieuwe plaatsen. Zorg er wel voor dat het filterhuis is schoongemaakt en de oude O-ring is ver.
Door het brandstofsysteem van uw Mercedes OM 636 motor goed te onderhouden, kunt u veel problemen voorkomen en de levensduur van de motor verlengen.