Fiat is een Latijnse term die betekent “laat het gebeuren”. In de context van geld verwijst het naar een valuta die waarde heeft, niet vanwege intrinsieke waarde zoals goud of zilver, maar omdat het door een overheid of andere autoriteit als wettig betaalmiddel is aangemerkt.
Geschiedenis van Fiat Geld
Fiat geld wordt al eeuwenlang gebruikt. Het oudste voorbeeld is de Romeinse denarius. Dit was een zilveren munt uitgegeven door de Romeinse overheid met een vaste waarde in termen van goederen en diensten.
In de moderne tijd is fiat geld de meest voorkomende vorm van valuta geworden. De meeste regeringen geven hun eigen fiat-valuta’s uit, die in hun respectievelijke landen als wettig betaalmiddel worden geaccepteerd.
Fiat geld werd geïntroduceerd als een manier om de beperkingen van de goudstandaard te overwinnen. Onder de goudstandaard was de hoeveelheid geld in omloop direct gekoppeld aan de hoeveelheid goud die een land bezat. De hoeveelheid geld was niet flexibel, met als gevolg dat de economische groei sterk werd beperkt.
Vooral in de tweede helft van de twintigste eeuw, dus na de Tweede Wereldoorlog, werd er vaker gekozen voor de overstap op fiat geld om de beperking te minimaliseren. De goudstandaard werd in Amerika volledig losgelaten in 1971, wat als een grote mijlpaal wordt gezien. Dit leidde tot het internationale systeem van fiat geld.
Lees ook: Alternatieven voor heldere communicatie
Hoe Fiat Geld Werkt
Fiat geld wordt gecreëerd door centrale banken die het monetaire beleid beheren. Ze doen dit door rentetarieven aan te passen en door geld te drukken of op te nemen uit de omloop. Binnen valutamarkten worden de wisselkoersen van fiat geld door vraag en aanbod bepaald.
Deze wisselkoersen worden door diverse factoren beïnvloed, waaronder politieke stabiliteit, rentevoeten en economische prestaties.
Voordelen en Nadelen van Fiat Geld
Fiat geld heeft zowel voordelen als nadelen:
Voordelen:
- Flexibiliteit: Een belangrijk kenmerk van fiat geld is dat het de overheid de mogelijkheid biedt tot het controleren van het monetaire beleid waarmee de groei van de economie wordt gestimuleerd. De overheid is in staat om de economie te stabiliseren en de inflatie te beheersen door regulatie van de geldhoeveelheid.
- Economische transacties: Overheden geven fiat-valuta uit om economische transacties te vergemakkelijken, en het wordt in de meeste landen geaccepteerd als betaalmiddel.
Nadelen:
- Afhankelijk van vertrouwen: Fiat geld wordt niet ondersteund door enige fysieke grondstof, dus de waarde ervan is uitsluitend gebaseerd op vertrouwen in de uitgevende overheid. Dit betekent dat als de overheid het vertrouwen van haar burgers verliest, de valuta waardeloos wordt.
- Inflatie: Fiat geld is ook onderhevig aan inflatie, wat een afname is van de koopkracht van een valuta in de loop van de tijd. Dit kan worden veroorzaakt door een toename van de geldhoeveelheid of een afname van het aanbod van goederen en diensten.
- Niet deelbaar: Een ander nadeel van fiatgeld is dat het niet deelbaar is. In tegenstelling tot gouden of zilveren munten, die in kleinere stukken kunnen worden verdeeld, kan fiatgeld niet worden verdeeld.
- Risico op misbruik: Een belangrijk punt van zorg is de mogelijkheid van misbruik door overheden, zoals overmatig geld drukken, wat kan leiden tot inflatie of zelfs hyperinflatie. Wanneer er een te grote hoeveelheid geld wordt gedrukt voor het oplossen van een economische crisis of voor het financieren van schulden, dan veroorzaakt dit een verlies van vertrouwen in de valuta. Burgers hebben dan een grote hoeveelheid geld nodig om in de eigen basisbehoeften te kunnen voorzien.
Fiat Geld vs. Goudstandaard
Voorheen was geld gekoppeld aan goud of zilver. Deze goud- of zilverstandaard zorgde er voor dat een overheid nooit teveel geld kon creëren. Voordat deze standaarden gewoon werden, kenden we het gewone goud en zilveren muntgeld. In 1933 is het laatste gouden (gulden) tientje geslagen. Deze gouden munt bevat 6.05 gram fijngoud.
Inmiddels is het niet meer mogelijk om goud te verkrijgen via de banken, terwijl zij dit zelf wel als reserve aanhouden. De Nederlandse Bank bewaart 600 ton goud als appeltje voor de dorst.
Lees ook: Uitgebreide Review Zenec Navigatie
De onderstaande tabel geeft een overzicht van de verschillen tussen fiat geld en de goudstandaard:
| Kenmerk | Fiat Geld | Goudstandaard |
|---|---|---|
| Waarde gebaseerd op | Vertrouwen in de overheid | Intrinsieke waarde (goud) |
| Geldhoeveelheid | Flexibel, beheerd door centrale banken | Beperkt door goudvoorraad |
| Inflatie | Onderhevig aan inflatie | Minder gevoelig voor inflatie |
| Controle | Overheid en centrale banken | Marktwerking (vraag en aanbod van goud) |
Alternatieven voor Fiat Geld
Als reactie op de tekortkomingen van fiat geld zijn er alternatieven ontstaan, waaronder cryptocurrencies. De meest bekende hiervan is de Bitcoin, maar ook de Ethereum is goed bekend. De hoeveelheid van deze cryptocurrencies is beperkt, waardoor ze tegen inflatie beschermd zijn. Ze zijn ook niet van centrale banken of overheden afhankelijk.
De Toekomst van Fiat Geld
Mensen hebben in de afgelopen 1000 jaar verschillende fiat-valuta’s zien komen en gaan. Zo kennen de meeste Nederlanders nog de gulden en gebruiken we op dit moment de euro. De geschiedenis toonde aan dat fiat geld tot op heden nog geen succes is geweest op lange termijn. Dit heeft alles te maken met de werking van het geldsysteem. Het is een vicieuze cirkel waarin de geldhoeveelheid alleen maar kan toenemen, in steeds forsere mate.
Een uitgebreide studie toonde ook aan dat de gemiddelde levensverwachting voor een fiat-valuta 27 jaar is, met de kortste levensduur van slechts 1 maand. De euro en dollar zullen op termijn het veld verlaten.
Het geldsysteem moet anders. Maar hoe?
In deze 15 minuten durende video ga ik in op de werking van het geldsysteem. Deze video is de eerste aflevering van Geld & Goudzaken op Youtube. Niets missen omtrent geld en edelmetaal? Abonneer je dan op het kanaal van Goudzaken.
Lees ook: Stuurbekrachtiging Fiat Panda oplossen
Fiatteren van Facturen en Declaraties
Met Easy Invoice bieden wij een passende oplossing voor het eenvoudig fiatteren van inkoopfacturen. Easy Expense maakt het fiatteren van declaraties gemakkelijker. Easy Invoice en Easy Expense zijn software applicaties die het fiatteren van facturen digitaliseren of geheel automatiseren. In combinatie met Easy Purchase kunt u zo uw gehele purchase to pay proces controleren en versnellen.
Wanneer alle betrokken medewerkers de facturen gefiatteerd hebben, krijgt deze factuur de status 'Gefiatteerd'. Daarnaast is het mogelijk om het fiatteren van een factuur uit te stellen naar een later moment. Als u hiervoor kiest, komt de factuur automatisch in de status 'Later fiatteren'.
Naast de mogelijkheid om facturen eenvoudig te fiatteren, is het ook mogelijk om facturen af te keuren. U geeft hierbij de reden van afkeuring op en kunt dit aangeven bij de persoon die u deze factuur gestuurd heeft.
Wilt u niet gebonden zijn aan een werkplek om uw facturen te kunnen fiatteren? Dat kan met de app van Easy Invoice. Een handige applicatie waarmee u 24/7, waar u ook bent, inzicht heeft in uw facturenstroom.