Om te mogen rijden, is het belangrijk dat u geestelijk en lichamelijk gezond bent. Soms moet u een formulier invullen met vragen over de gezondheid. Op basis daarvan bekijkt het CBR of u rijgeschikt bent. Zo nodig krijgt u een aanvullende medische keuring.
Ook als u zelf twijfelt over uw rijgeschiktheid kunt u het CBR vragen om een beoordeling. Dan weet u zeker of u wel of niet veilig de weg op kunt. U blijft altijd zelf verantwoordelijk om te voldoen aan de eisen voor deelname aan het verkeer. Verandert uw gezondheid? Dan is het verstandig met uw arts te bespreken wat dit betekent voor uw verkeersdeelname.
Zorgverleners zijn verplicht om u te informeren over de gevolgen van een aandoening of medicijnen voor uw verkeersdeelname. U kunt vervolgens besluiten om bijvoorbeeld tijdelijk niet meer te rijden. Ook kunt u een wijziging in uw gezondheidssituatie doorgeven aan het CBR.
Denkt de politie op de weg dat u onvoldoende geschikt bent om een auto te besturen? Dan kan de politie dit doorgeven aan het CBR. Ook de officier van justitie kan een mededeling doen. Na zo’n mededeling volgt een opgelegd onderzoek volgens de Vorderingenprocedure. Het CBR brengt hiervoor kosten in rekening.
Het CBR heeft ook informatie over de rijbewijsregels bij hersenaandoeningen. Deze regels gelden vanaf 1 juli 2018.
Lees ook: Voertuig inschrijven: hoe het formulier correct in te vullen
Het kost geld als het CBR uw rijgeschiktheid beoordeelt. Ook zijn kosten verbonden aan een eventueel bezoek aan een (huis)arts of medisch specialist.
Bestuurders worden vanaf hun 75e bij iedere rijbewijsverlenging gekeurd. Dat is om de 5 jaar. Ouderen kunnen last krijgen van lichamelijke problemen die het rijden beïnvloeden.
Als u een vrachtauto of bus bestuurt, zit u veel uren op de weg. Ook zijn deze voertuigen groot en zwaar. Hierdoor is er een groter risico voor de verkeersveiligheid. Daarom gelden er zwaardere eisen aan de medische keuring bij groot rijbewijs.
Indien u vanwege een medische aandoening een rijbewijs heeft met een beperkte geldigheidstermijn, beoordeelt het CBR uw rijgeschiktheid na het verlopen van deze termijn.
Gezondheidsverklaring
Om uw rijgeschiktheid te kunnen beoordelen, stelt het CBR u een aantal vragen over uw gezondheid. Deze vragen staan op het formulier gezondheidsverklaring. Op basis hiervan bekijkt het CBR of u wel of niet rijgeschikt bent. Soms moet een arts aanvullende informatie geven op het formulier. U kunt zelf bepalen welke arts u bezoekt. Bij bepaalde gezondheidsproblemen of beperkingen is een rapport nodig van een medisch specialist. Als u rij-examen doet, moet u eerst een gezondheidsverklaring invullen.
Lees ook: Nieuw rijbewijs nodig? Lees dit!
Wil het CBR dat je medisch beoordeeld wordt? Dan mag dat in sommige gevallen niet door je eigen arts. Het CBR geeft dit dan aan. De keuring wordt normaal gesproken gedaan door een oogarts, internist of keuringsarts.
Diabetes en uw rijbewijs | Het verhaal van Mim | Diabetes UK
Het Diabetesformulier
Bij het aanvragen of verlengen van je rijbewijs heb je de hulp van een arts of een diabetesverpleegkundige nodig. Een van hen moet namelijk het diabetesformulier voor je invullen. Dat mag je door je eigen arts laten doen of door je diabetesverpleegkundige. De diabetesverpleegkundige mag dit alleen doen als er toestemming voor haar of hem is gegeven in het BIG-register.
Het BIG-register verzamelt alle gegevens van alle zorgverleners in Nederland. Er zijn een paar uitzonderingen waarin alleen een arts het diabetesformulier in mag vullen. Dat moet bij beroepschauffeurs die medicijnen gebruiken die hypo’s kunnen veroorzaken. En ook bij herkeuringen en bij mensen die door de politie bij het CBR zijn gemeld.
Vanaf oktober 2020 is in de wet geregeld dat diabetesverpleegkundigen de gezondheidsverklaring voor rijbewijs A, B en C voor mensen met diabetes mogen invullen. Voorheen was dit voorbehouden aan artsen. Voorwaarde is dat de diabetesverpleegkundige als voorschrijfbevoegd geregistreerd staat in het BIG-register. Er zijn enkele uitzonderingen.
Lees ook: Alles over je rijbewijs
De wijziging is ingesteld omdat het CBR en het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat signalen ontvingen dat mensen voor hun controles vaak de arts helemaal niet zien. Vaak wordt dit, ook nu al, door de diabetesverpleegkundige gedaan. Het betreft overigens geen verplichting. De wetswijziging maakt het mogelijk dat de diabetesverpleegkundige de vragenlijst invult onder het eigen BIG-nummer. De diabetesverpleegkundige kan zelf bepalen of ze dit wil doen, hetzij tijdens een regulier consult of tijdens een apart in te plannen consult.
De diabetesverpleegkundige draagt na het invullen van de vragenlijst geen verantwoordelijkheid voor het besluit over de rijgeschiktheid. Het betreft puur het aanleveren van informatie over het ziektebeeld, waarna de medisch adviseur van het CBR een besluit neemt.
De snelste en makkelijkste manier om een formulier in te vullen is via ZorgDomein. De patiënt krijgt in de verwijsbrief een ZorgDomein-code. Met deze code krijgt de zorgprofessional toegang tot het formulier. Voor toegang tot ZorgDomein heeft de zorgprofessional een ZorgDomein-account nodig. In sommige gevallen heeft de patiënt/klant geen ZorgDomein-code. De keuring kan dan gedaan worden op een papieren formulier. Het relevante formulier is ‘Verslag arts Diabetes mellitus [rijges-110]’.
Bovenaan elk keuringsformulier staat dat dit formulier ingevuld mag worden door een arts of diabetesverpleegkundige.
Als de zorgprofessional wil factureren voor het invullen van het keuringsverslag, dan kan dit volgens regels en tarieven die gesteld worden door de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Het kan nodig zijn om te beschikken over een BTW-nummer voor het versturen van facturen.
Keuring door de Oogarts
Oogklachten komen veel voor bij diabetes. Daarom wil het CBR dat iedereen met diabetes vanaf het moment van diagnose, iedere 10 jaar beoordeeld wordt door de oogarts. Soms zelfs vaker als:
- Je een groot rijbewijs hebt en medicijnen gebruikt die hypo’s kunnen veroorzaken.
- Je een progressieve oogziekte hebt, zoals retinopathie, glaucoom of maculadegeneratie.
Is je oogziekte met laser behandeld, dan is een uitgebreid oogonderzoek niet altijd meer nodig. Neem in dit geval contact op met het CBR voor overleg.
In de meeste gevallen mag je zelf een oogarts kiezen. Dat mag ook je eigen oogarts zijn. In twee gevallen wijst het CBR een oogarts aan die je ogen beoordeelt. Dat is bij een herkeuring of als de politie een melding over je heeft gedaan bij het CBR. Bijvoorbeeld bij onveilig rijgedrag.
Veel mensen met diabetes laten ieder jaar hun ogen controleren. Zo’n controle is anders dan de beoordeling die het CBR wil. Zij willen ook dat je gezichtsscherpte en gezichtsveld bekeken worden. Dus hoe goed je kunt zien en hoe breed het beeld is dat je kunt zien. Deze twee dingen worden niet bekeken bij de jaarlijkse standaard oogcontrole door je oogarts. Deze oogcontrole is daarom niet genoeg voor het CBR.
Is het zicht in één van jouw ogen slecht, dan wordt je rijbewijs niet verlengd. Dat geldt voor iedereen, ook als je geen diabetes hebt. Ons advies is dan: wacht af tot je zicht volledig is hersteld en vraag dan pas opnieuw een beoordeling aan.
Ons advies: vraag in het jaar dat je jouw rijbewijs moet verlengen aan je oogarts om ook het onderzoek van het CBR te doen. Dat scheelt je een extra bezoek aan de oogarts. Informeer wel eerst bij het CBR of aanvullend oogonderzoek nodig is voor jou bij deze verlenging. En houd er rekening mee dat het keuringsrapport maximaal 6 maanden oud mag zijn. Helaas kost zo’n gecombineerde controle je ook geld. Jouw oogarts mag namelijk kosten in rekening brengen voor de extra onderzoeken. Download hier het formulier voor de oogarts.
Voorbeeld van een oogkeuring.
Beoordeling door Internist of Keuringsarts
Het CBR kan ook vragen om een medische beoordeling door een internist of keuringsarts. Bijvoorbeeld als ze meer informatie willen hebben over jouw lichamelijke situatie. Deze beoordeling mag niet door je eigen arts gedaan worden.
Stappenplan Rijbewijs Verlengen met Diabetes
Jouw rijbewijs verlengen als je diabetes hebt kan best een hele onderneming zijn. Op dvn.nl vind je een uitgebreid stappenplan. Begin op tijd Omdat je verschillende stappen moet doorlopen kan het verlengen van jouw rijbewijs behoorlijk wat tijd kosten. Begin daarom 4-6 maanden van tevoren.
Als je diabetes hebt en een rijbewijs wilt halen, moet je de onderstaande stappen doorlopen. Houd er rekening mee dat deze hele aanvraagprocedure 4 tot 6 maanden kan duren. Begin dus op tijd met je aanvraag en volg daarbij de stappen hieronder.
- Vul de gezondheidsverklaring in
Op de verklaring staat de vraag of je diabetes hebt. Als dat zo is, moet je deze vraag met ‘ja’ beantwoorden. Je kunt de gezondheidsverklaring digitaal en op papier indienen.- Digitaal: De digitale gezondheidsverklaring dien je in via Mijn CBR. Hiervoor heb je DigiD met sms-code nodig.
- Op papier: Een papieren gezondheidsverklaring koop je bij je gemeente, een CBR-examencentrum of de CBR-webshop. Je betaalt dan €11,- extra kosten. Dat is voor de verzending per post en de handmatige verwerking van het formulier. Dit komt dus boven op de kosten van de Gezondheidsverklaring. De papieren gezondheidsverklaring stuur je naar het CBR ter attentie van Divisie Rijgeschiktheid (afdeling medisch), Postbus 1062, 2280 CB Rijswijk.
- Laat het diabetesformulier invullen
Download en print het diabetesformulier. Print ook paragraaf 5.2 van de Regeling Eisen Geschiktheid 2000. Hierin staan de wettelijke eisen voor autorijden met diabetes en wat het CBR verstaat onder hypo unawareness. Je behandelaar heeft deze informatie nodig om het diabetesformulier in te vullen. Het is belangrijk dat je behandelaar met deze eisen rekening houdt bij het invullen van het formulier. - Maak een afspraak met een arts
Of met een diabetesverpleegkundige met een in het BIG-register geregistreerde ‘voorschijfbevoegdheid diabetes mellitus’. Neem de volgende papieren mee naar deze behandelaar:- Prints van de documenten en verwijzingen die het CBR heeft gestuurd.
- Print van het Diabetesformulier.
- Print van paragraaf 5.2 van de Regeling Eisen Geschiktheid 2000.
- Een kopie van je paspoort of identiteitskaart.
- Laat je behandelaar het diabetesformulier invullen. Hierop vermeldt hij/zij bijvoorbeeld hoe je omgaat met hypo’s en of je problemen hebt met je bloedvaten, zenuwen en/of nieren.
- Stuur het ingevulde diabetesformulier per post naar het CBR ter attentie van Divisie Rijgeschiktheid (afdeling medisch), Postbus 1062, 2280 CB Rijswijk.
Let op: Gebruikt je behandelaar het medische platform Zorgdomein? Dan kan hij/zij het formulier via dit platform digitaal naar het CBR versturen. Dit gaat sneller en daardoor kan het besluit van het CBR ook veel sneller bekend zijn.
Met de informatie van de arts of diabetesverpleegkundige kijkt het CBR of je veilig kunt rijden. Hebben ze nog extra informatie nodig, dan sturen ze je daar een bericht over. Vaak gaat het dan om een medische beoordeling. Je mag daarvoor zelf een arts zoeken. Het CBR kan je hierover adviseren. In sommige gevallen mag dit niet je eigen arts zijn. Het CBR geeft dit dan aan. Heb je langer dan 10 jaar diabetes, dan is een beoordeling door de oogarts verplicht. Het CBR kan je ook vragen een rijtest te doen. Dit is geen rijexamen, maar een manier om te kijken of je lichamelijke problemen je rijstijl beïnvloeden. Bijvoorbeeld bij neuropathie of amputaties.
Uitspraak CBR: Je bent rijgeschikt
Besluit het CBR dat je rijgeschikt bent? Dan heb je 3 jaar de tijd om je praktijkexamen te halen. Voor die tijd mag je wel al beginnen met rijlessen en je theorie-examen halen. Haal je je rijbewijs? Dan krijg je daar de aantekening diabetes op. Hierdoor is je rijbewijs minimaal 1 jaar en maximaal 5 jaar geldig. Voor beroepschauffeurs is dat minimaal 1 jaar en maximaal 3 jaar. Hoe lang je rijbewijs precies geldig is, ligt aan je situatie. Bijvoorbeeld of je vaak last hebt van hypo’s.
Uitspraak CBR: Je bent niet rijgeschikt
Oordeelt het CBR dat de gevolgen van je diabetes te ernstig zijn om veilig te rijden? Dan mag je geen rijbewijs aanvragen. Je kunt een nieuwe aanvraag doen als je situatie verbeterd is. Bijvoorbeeld als je beter kunt omgaan met de hypo’s. Of omdat er een nieuwe techniek is waarmee je je hypo’s voelt aankomen. Bespreek dit met je arts of diabetesverpleegkundige. Zij kunnen inschatten of een nieuwe aanvraag zin heeft.
Kosten
Rijbewijskeuringen vallen niet onder de vergoede zorg van de zorgverzekeraar. Veel artsen en specialisten vullen de vragenlijst in tijdens een regulier consult en brengen daarvoor geen kosten in rekening bij de patiënt. Er zijn ook zorgverleners die een extra consult inplannen en deze kosten in rekening brengen.
De gezondheidsverklaring kost € 34,80. Daarnaast: als het CBR vindt dat je gekeurd moet worden, zijn ook die kosten voor jouw rekening. Vraag bij de keuring altijd om een factuur en let op hoe lang de keuring duurt. Duurt hij langer dan afgesproken, levert dat weer extra kosten op. Vraag de arts gerust waarom.
Gedragsregels voor Veilige Verkeersdeelname
In deze informatie beschrijven wij gedragsregels voor mensen met diabetes mellitus om veilig deel te nemen aan het verkeer. Zorg dat je voldoende kennis hebt van diabetes mellitus. Hiervoor kun je de volgende bronnen raadplegen:
- Professionals op het gebied van diabetes: internist, huisarts, praktijkondersteuner, diabetesverpleegkundige en diëtiste.
- Diabetes informatieposten.
Om hypoglycemieën te voorkomen is het van belang dat je zelf jouw bloedglucosewaarden kan controleren. Start vier tot zes maanden voor het verstrijken van de afloopdatum van het rijbewijs met de verlengingsprocedure ervan. Meet een half uur voor de autorit de bloedglucosewaarde wanneer je gedurende een langere tijd niets meer gegeten hebt. Berg jouw diabetespas of medicijnkaart op bij jouw rijbewijs of in jouw portemonnee en neem jouw mobiele telefoon mee. Voel je een hypo aankomen, eet dan direct een product dat snelwerkende koolhydraten bevat en stop zo snel mogelijk op een veilige plek.
Als je diabetes type 2 hebt en alleen bloedglucoseverlagende tabletten (su-derivaten, zoals glimepiride, glibenclamide, gliclazide of tolbutamide) gebruikt waarbij hypoglycemieën als bijwerking kunnen optreden, wordt een bloedglucosemeter met toebehoren (meestal) niet vergoed.
Wat te doen bij Problemen?
Meld problemen of hoge kosten bij het meldpunt: dvnl.nl/meldpunt of neem voor hulp contact op met de klantenservice van DVN, telefoonnummer 033 - 436 03 66.
| Stap | Omschrijving | Details |
|---|---|---|
| 1 | Gezondheidsverklaring invullen | Digitaal via Mijn CBR of op papier (verkrijgbaar bij gemeente, CBR-examencentrum of CBR-webshop) |
| 2 | Diabetesformulier laten invullen | Door arts of diabetesverpleegkundige met voorschrijfbevoegdheid in BIG-register |
| 3 | Afspraak maken met behandelaar | Neem relevante documenten mee (CBR-verwijzingen, diabetesformulier, Regeling Eisen Geschiktheid 2000, kopie paspoort) |
| 4 | Formulier versturen naar CBR | Per post of digitaal via Zorgdomein (indien behandelaar dit gebruikt) |
| 5 | Wachten op uitspraak CBR | Mogelijk extra medische beoordeling of rijtest |