Toen de 3.000 werknemers van Renault Vilvoorde in 1997 uit het niets en brutaal te horen kregen dat de autofabriek zou sluiten en hun baan in rook zagen opgaan, bepaalde de regering dat het zo niet verder kon. De Wet Renault was geboren. Die regelt de procedure bij collectieve ontslagen, met de bedoeling is om ontslagen zoveel mogelijk te beperken en om werknemers in dat geval alsnog een ‘sociaal plan’ te bieden met onder meer ontslagvergoedingen en outplacement-begeleiding.
De sluiting van Renault Vilvoorde had diepgaande gevolgen voor de betrokken werknemers, hun families en de lokale gemeenschap. De aankondiging van de sluiting kwam als een schok en leidde tot grote onzekerheid en angst onder de werknemers. Velen van hen hadden jarenlang bij Renault gewerkt en zagen hun toekomst in één klap verdwijnen.
De Wet Renault, die als reactie op de sluiting van Renault Vilvoorde werd ingevoerd, was bedoeld om werknemers beter te beschermen bij collectieve ontslagen. De wet verplicht bedrijven om een sociaal plan op te stellen, dat onder meer ontslagvergoedingen en outplacement-begeleiding omvat. Het doel is om de impact van ontslagen op werknemers te verzachten en hen te helpen bij het vinden van nieuw werk.
‘Maar de Wet Renault voorkomt in het beste geval maar 11 procent van de aangekondigde collectieve ontslagen’, weet Geneviève Laforêt van het ACV.
Vandaag bevinden de werknemers van Audi Vorst zich in dezelfde situatie als de werknemers van Renault Vilvoorde 27 jaar geleden. Ruim 3.000 werknemers van Audi, onderdeel van Volkswagen Group, weten niet wat de toekomst voor hen brengt, wanneer de laatste auto van de band is gegaan.
Lees ook: Schakelproblemen Renault achteruit
De problemen bij Audi zijn symptoom van de hele Europese industrie die sterk onder druk staat. ACV-CSC METEA roept de Europese Unie op om flink in onze industrie te blijven investeren, zoals een rapport van Mario Draghi, voormalig voorzitter van de Europese Centrale Bank, onlangs voorstelde.
De Amerikaanse vakbondsleider Shawn Fain herkent de strijd van alle werknemers bij Audi Vorst. Een jaar geleden gingen de werknemers van de Amerikaanse autofabrikanten General Motors, Ford en Stellantis in staking. Na enkele moeilijke jaren leefde de Amerikaanse auto-industrie weer op, maar daar hadden de werknemers niets van teruggezien.
Op doortocht in Europa bezocht Fain Audi Vorst. FAIN ¬ ‘De elektrificatie van het wagenpark is in het oog van de klimaatcrisis een goede zaak. De werknemers van Audi zijn net de voorhoede van die verduurzaming. Kijk maar eens hoe modern de fabriek is. Ik denk niet dat de Biden-administratie de Europese industrie schade berokkent.
‘Volkswagen Group (het bedrijf boven Audi, red.) hoeft deze fabriek niet te sluiten. Ze hebben nog steeds een bedrijfswinst van meer dan 20 miljard euro. De hele Europese auto-industrie deelt in de klappen.
De lonen stagneerden, of gingen achteruit. Zo’n winstzucht moeten we luid en duidelijk bestrijden. We moeten solidair zijn over landsgrenzen heen.
Lees ook: Afmetingen en specs Clio 2012
Men zou mij kunnen kennen van…. Vrijwilligerswerk op de gesloten afdeling in Fendertshof, en ik voeder er samen met nog zes vrijwilligers de volièrevogels in de binnentuin. En van het stukje dat ik schrijf met een foto erbij in “Fijnaartlokaal” Het hoekje van de natuurliefhebber. In het dagelijks leven ben ik… Gepensioneerd, ik heb dertig jaar gewerkt in de Renault fabriek in Vilvoorde dat sloot zijn deuren in 1996 en ik was met vijftig jaar met pensioen.
Het ACV eist dan ook aanpassingen die de Wet Renault een ‘Audi-update’ geven, gaat Fellahi voort. ‘De situatie bij Audi maakt de problemen met de positie van de toeleveranciers extra urgent. We willen dat bedrijven hun medecontractanten tijdig op de hoogte brengen als zij negatieve gevolgen kunnen ondervinden.
‘Bij Audi Vorst worden de werknemers van de toeleveranciers volledig genegeerd’, legt jurist bij het ACV Alexis Fellahi uit. ‘Zij zijn op geen enkele manier betrokken bij het informatie- en overlegproces. Nochtans werkt het personeel van de toeleveranciers op dezelfde site en aan dezelfde band als het Audi-personeel. Meer nog, tot 2017 waren zij werknemers van AutoVision, een onderdeel van de Volkswagen Group zelf.
‘Daarna besliste de bedrijfsleiding om het werk aan aparte bedrijven uit te besteden’, legt Jamal El Yakoubi uit, ACV-verantwoordelijke voor de toeleveranciers. ‘Zo had het bedrijf geen verantwoordelijkheid meer voor die werknemers.
‘In 2006 kregen we al een klap toen Volkswagen geen auto’s meer in Vorst wilde maken. Mijn ouders werkten hier ook allebei en ik had gehoopt hier om hier, zoals zij, tot aan mijn pensioen te kunnen blijven werken.
Lees ook: Stijlvolle sleutelcover Kadjar
‘Misschien is Audi niet wettelijk verplicht om zich om de toeleveranciers te bekommeren, maar wij werken net zo goed voor Audi. Al vijf weken hebben we onze tenten aan de poort opgesteld, zodat ze ons niet vergeten. We hebben allemaal een gezin, onze vrouw en kinderen zien we nu niet vaak. Dat maakt het niet gemakkelijk. We willen dat de toeleveranciers opgenomen worden in de onderhandelingen voor een sociaal plan.
Audi Vorst krijgt definitief geen nieuw model of onderdelen toegewezen. 3.000 werknemers bij Audi vrezen voor hun baan. Net zoals nog eens honderden interim-werkers en ruim 1.200 werknemers bij toeleveranciers.
20j sluiting Renault - Teaser
De Wet Renault: Een Overzicht
De Wet Renault is een Belgische wet die de procedure regelt bij collectieve ontslagen. De wet is van toepassing op bedrijven met minstens 20 werknemers die van plan zijn om minstens 10 werknemers te ontslaan binnen een periode van 60 dagen.
De belangrijkste bepalingen van de Wet Renault zijn:
- Informatie en consultatie: De werkgever moet de werknemersvertegenwoordigers tijdig informeren over de geplande ontslagen en hen de mogelijkheid geven om hun mening te geven.
- Sociaal plan: De werkgever moet een sociaal plan opstellen, dat onder meer ontslagvergoedingen, outplacement-begeleiding en andere maatregelen omvat om de impact van de ontslagen op de werknemers te verzachten.
- Bemiddeling: De overheid kan een bemiddelaar aanstellen om te helpen bij de onderhandelingen tussen de werkgever en de werknemersvertegenwoordigers.
De Wet Renault is bedoeld om werknemers beter te beschermen bij collectieve ontslagen en om de sociale dialoog tussen werkgevers en werknemers te bevorderen.
| Jaar | Gebeurtenis | Impact |
|---|---|---|
| 1997 | Sluiting Renault Vilvoorde | 3.000 werknemers verliezen hun baan |
| 1998 | Invoering Wet Renault | Betere bescherming van werknemers bij collectieve ontslagen |
| 2024 | Dreigende sluiting Audi Vorst | 3.000 werknemers vrezen voor hun baan |
Conclusie
De geschiedenis van Renault Vilvoorde en de huidige situatie bij Audi Vorst tonen aan dat de bescherming van werknemersrechten van cruciaal belang is. De Wet Renault is een belangrijke stap in de goede richting, maar er is nog ruimte voor verbetering. Het is essentieel dat bedrijven hun verantwoordelijkheid nemen en hun werknemers eerlijk behandelen, ook in moeilijke tijden.