Als uw rijbewijs is ingevorderd, kan dit ingrijpende gevolgen hebben. Op deze pagina bieden we een heldere uitleg over de procedure na de invordering van uw rijbewijs en de mogelijke acties die u kunt ondernemen. Het invorderen van een rijbewijs is een maatregel waarbij de politie uw rijbewijs in beslag neemt omdat u mogelijk een ernstige overtreding heeft begaan. Dit kan grote gevolgen hebben voor de mobiliteit en het dagelijkse leven.
In dit artikel bespreken we wat het invorderen van een rijbewijs inhoudt, hoe de procedure verloopt, en wat u kunt doen om uw rijbewijs terug te krijgen.
Waarop moet je letten bij het rijexamen Zeven tips van de examinator
Wat houdt het invorderen van het rijbewijs in?
Het invorderen van een rijbewijs betekent dat de politie het rijbewijs inneemt na een ernstige verkeersovertreding of als de bestuurder een gevaar op de weg vormt. Dit is geregeld in artikel 164 van de Wegenverkeerswet 1994 (WVW). De maatregel wordt toegepast om direct in te grijpen bij gevaarlijk rijgedrag en om verdere risico’s in het verkeer te voorkomen.
Artikel 164 lid 1 luidt als volgt:
Op de eerste vordering van de in artikel 159, onderdelen a en b, bedoelde personen is de bestuurder van een motorrijtuig, tegen wie door een van die personen proces-verbaal wordt opgemaakt ter zake van overtreding van een bij of krachtens deze wet vastgesteld voorschrift, verplicht tot overgifte van het hem afgegeven rijbewijs dan wel het hem door het daartoe bevoegde gezag buiten Nederland afgegeven rijbewijs en, indien hem daar een internationaal rijbewijs is afgegeven, dat bewijs.
Lees ook: Nieuw rijbewijs nodig? Lees dit!
In lid 2 en 3 staat vermeld in welke situaties uw rijbewijs kan worden ingevorderd, zoals:
- Rijden onder invloed van alcohol of drugs (boven de wettelijke limieten).
- Aanzienlijk te hard rijden, bijvoorbeeld meer dan 50 km/u boven de toegestane snelheid.
- Gevaarlijk of roekeloos rijgedrag.
- Het weigeren van een alcohol- of drugstest.
Op basis van het eerste lid moet dus eerst worden onderzocht of er een verkeersfout is gemaakt en hoe ernstig deze verkeersfout is geweest. In lid 2 en 3 staat beschreven op welke gronden het rijbewijs ingevorderd kan worden. Op basis van bestendige jurisprudentie is een enkele verkeersovertreding niet voldoende voor een bewezenverklaring van artikel 6 Wvw, en dan kan het ook geen reden zijn om daar de invordering van het rijbewijs op te baseren.
In lid 4 staat vermeld dat de officier van justitie bevoegd is tot inhouding van het rijbewijs als op grond van andere feiten of omstandigheden er ernstig rekening mee moet worden gehouden dat de bestuurder opnieuw onder invloed, te hard of gevaarlijk zal rijden (zoals staat vermeld in lid 2 en 3). Kortom, als er aanwijzingen zijn zoals eerdere veroordelingen dan is de officier bevoegd om de ingevorderde bewijzen onder zich te houden totdat dit een uitspraak/strafbeschikking is komen vast te staan en/of tot de duur van de ontzegging van de rijbevoegdheid.
In lid 5 staat vermeld dat de officier bevoegd is de inhouding op te schorten. In het kort komt het erop neer dat wanneer de geldigheid van de bewijzen door het CBR zijn geschorst, danwel dat het rijbewijs ongeldig is verklaard en gedurende een ontzegging van de rijbevoegdheid. De inhouding wordt opgeschort zolang de bewijzen ingevolge de onderdelen a, b en c ongeldig zijn. Zodra het rijbewijs weer geldig is, herleeft de periode van de inhouding.
In lid 6 staat vermeldt wanneer de officier van justitie verplicht is om het rijbewijs terug te geven en dit zijn belangrijke punten om op te letten, te weten:
Lees ook: Alles over je rijbewijs
- Indien de officier van justitie binnen tien dagen na de dag van invordering geen gebruik maakt van de bevoegdheid tot inhouding van het rijbewijs;
- Indien ernstig rekening moet worden gehouden met de mogelijkheid dat aan de bestuurder geen onvoorwaardelijke ontzegging van de rijbevoegdheid wordt opgelegd;
- Indien niet binnen zes maanden na invordering de strafzaak ter terechtzitting wordt behandeld of er binnen die termijn geen strafbeschikking is uitgevaardigd;
- het rijbewijs wordt in de volgende gevallen niet teruggegeven aan de houder, maar wordt doorgestuurd naar de instantie die de inlevering van het rijbewijs heeft gevorderd:
Overigens staat ook vermeld dat het rijbewijs moet worden doorgestuurd naar het CBR, Indien het rijbewijs ongeldig is verklaard of geschorst dan wel naar het CJIB in verband met de verplichte inlevering na openstaande geldboetes.
In lid 7 staat vermeld dat wanneer er geen andere bestuurder beschikbaar is of de bestuurder niet aanstonds voldoet aan de vordering tot overgifte van zijn rijbewijs, dan kan het motorvoertuig in bewaring worden gesteld. Teruggave van het motorrijtuig vindt slechts plaats indien aan de vordering is voldaan of indien de officier van justitie zich niet langer tegen de teruggave verzet.
En tot slot staat in lid 8 dat er tegen een invordering of inhouding van het rijbewijs een klaagschrift kan worden ingediend bij de rechtbank in het arrondissement waar de overtreding of het misdrijf is begaan en in lid 9 staat dat wanneer het rijbewijs onterecht is ingevorderd en ingehouden (bijvoorbeeld na vrijspraak, ontslag van rechtsvervolging of een sepot) dan heeft diegene recht op een schadevergoeding. U heeft recht op een bedrag van € 10,00 aan immateriële schade per dag dat uw rijbewijs onterecht is ingehouden/ingevorderd. Daarnaast kunt u ook de reële kosten vorderen zoals vervangend vervoer, gemiste werkdagen e.d.
Procedure bij Ingorderd Rijbewijs
Wanneer uw rijbewijs is ingevorderd, wordt er een formele procedure gevolgd door de politie en het Openbaar Ministerie (OM).
- Nadat de politie uw rijbewijs heeft ingevorderd, sturen zij deze binnen drie dagen naar het Openbaar Ministerie (OM). Vanaf dit moment mag u officieel niet meer rijden totdat er een beslissing is genomen over uw rijbewijs. Het OM ontvangt uw rijbewijs samen met een proces-verbaal waarin alle details over de overtreding staan beschreven.
- Zodra het OM uw rijbewijs ontvangt, heeft de Officier van Justitie (OvJ) maximaal tien dagen de tijd om een beslissing te nemen. Gedurende deze periode blijft uw rijbewijs in bezit van het OM en mag u niet rijden.
- Wanneer de invordering van uw rijbewijs te maken heeft met een ernstig verkeersongeval of een zware verkeersovertreding, kan de politie een melding maken bij het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR).
- Na de voorlopige fase neemt de Officier van Justitie (OvJ) een definitief besluit over uw rijbewijs. Dit besluit hangt af van de ernst van de overtreding, uw rijgeschiedenis en de mogelijke uitkomst van een eventueel CBR-onderzoek.
Uw rijbewijs blijft voorlopig ingehouden: de OvJ kan ook besluiten om uw rijbewijs voorlopig niet terug te geven. Dit betekent dat u niet mag rijden tot de definitieve beslissing. Geen beslissing binnen de termijn: als de OvJ binnen tien dagen geen beslissing heeft genomen, moet het rijbewijs tijdelijk worden teruggegeven totdat een definitieve beslissing volgt.
Lees ook: Rijbewijs Verlengen Losser
Als het CBR besluit om een onderzoek te starten, bijvoorbeeld een onderzoek naar uw alcoholgebruik of een onderzoek naar drugsgebruik, kan dit verschillende vormen aannemen, afhankelijk van de overtreding. In bepaalde gevallen moet u ook verplicht deelnemen aan een educatieve cursus zoals de EMA-cursus (Educatieve Maatregel Alcohol en Verkeer).
Uw rijbewijs wordt tijdelijk ingehouden: de OvJ kan ook besluiten om een straf op te leggen, zoals een rijontzegging voor een bepaalde periode. Uw rijbewijs wordt permanent ingetrokken: in ernstige gevallen kan de OvJ beslissen om uw rijbewijs definitief in te trekken.
Als uw rijbewijs is ingevorderd, zijn er verschillende stappen die u kunt ondernemen om te proberen deze terug te krijgen. Het is belangrijk om snel actie te ondernemen en de juiste procedures te volgen om uw kansen te vergroten.
Wat te doen bij een invordering?
Als uw rijbewijs is ingevorderd, kunt u het volgende doen:
- U kunt een verzoek tot teruggave van uw rijbewijs indienen bij de Officier van Justitie (OvJ). In het verzoek dient u aan te geven waarom de invordering u onevenredig zwaar treft en waarom u het rijbewijs niet kunt missen.
- Bent u het niet eens met de beslissing van de Officier van Justitie om uw rijbewijs voorlopig in te houden? Dan kunt u een klaagschrift indienen bij de rechtbank.
Binnen 10 dagen beslist de officier van justitie of uw rijbewijs wordt ingehouden of teruggegeven. U of uw advocaat kan een schrijven richten aan de officier van justitie met een toelichting om het rijbewijs eerder terug te geven en te onderbouwen waarom u het rijbewijs nodig bent.
Als u het niet eens bent met de beslissing om uw rijbewijs (langer) in te houden, kunt u een schriftelijk verzoek indienen bij de rechtbank om het rijbewijs terug te krijgen. Dit heet een verzoekschrift tot teruggave rijbewijs.
De procedure verloopt als volgt:
- Indienen verzoekschrift: Dit moet worden ingediend bij de rechtbank in het arrondissement waar de overtreding/misdrijf plaatsvond.
- Behandeling door de rechter: De rechter beoordeelt het verzoek en houdt rekening met de ernst van de overtreding, het rijgedrag in het verleden, en de gevolgen van het rijverbod voor de persoonlijke situatie.
- Uitspraak: meestal wordt op de dag van de terechtzitting een mondelinge uitspraak gedaan over de teruggave.
De rol van het CBR
Het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR) speelt een belangrijke rol naast de officier van justitie. Het CBR beoordeelt de rijgeschiktheid en rijvaardigheid in situaties waarbij sprake is van rijden onder invloed of gevaarlijk rijgedrag. Het CBR kan u verplichten om:
- Rijvaardigheidscursus te volgen (educatieve maatregel);
- Een medische keuring te ondergaan (onderzoek);
De maatregelen van het CBR staan los van strafrechtelijke sancties, maar kunnen wel grote bestuursrechtelijke gevolgen hebben.
Wat kan een advocaat betekenen?
Een advocaat kan u helpen als uw rijbewijs is ingevorderd. Dit kan onder meer door ondersteuning te bieden bij het opstellen van een sterk verzoekschrift tot teruggave rijbewijs, het beoordelen van de rechtmatigheid van de invordering en het vertegenwoordigen van uw belangen tijdens een strafzitting bij de rechtbank.
Onze specialisten zorgen ervoor dat uw belangen optimaal worden verdedigd en dat u de beste kans heeft om uw rijbewijs terug te krijgen.
Invorderingstermijn
Als uw rijbewijs wordt ingevorderd, stuurt de politie het rijbewijs binnen 3 dagen naar de officier van justitie. De officier heeft vervolgens 10 dagen om te beslissen of uw rijbewijs wordt ingehouden of dat u het terugkrijgt. Tijdens deze periode mag u niet rijden. Riskeer u dat wel dan kan dat leiden tot strafrechtelijke vervolging.
De officier van justitie beslist zowel over de inhouding als de teruggave van het rijbewijs. De officier beoordeelt of het invorderen van het rijbewijs terecht was en of er redenen zijn om het rijbewijs langer in te houden.
Klaagschrift indienen
Bent u aangehouden en is toen uw rijbewijs ingevorderd (ingenomen)? Of heeft u later na de aanhouding uw rijbewijs moeten inleveren? Dan kunt u bij de rechtbank een klaagschrift indienen. Hierin vraagt u of u uw rijbewijs (voorlopig) kunt terugkrijgen. Uw beklag valt onder het strafrecht.
De politie heeft uw rijbewijs ingevorderd. Of u heeft later uw rijbewijs moeten inleveren. De officier van justitie (Openbaar Ministerie) doet dan twee dingen:
- het starten van een strafrechtelijke procedure
- beslissen of:
- u uw rijbewijs voorlopig terugkrijgt (u kunt dan in ieder geval autorijden totdat er een besluit is in de strafprocedure).
- of uw rijbewijs ingehouden blijft terwijl u wacht op een beslissing in de strafprocedure.
U krijgt deze beslissing over uw rijbewijs per post, binnen 10 dagen na de invordering/het inleveren. Kreeg u uw rijbewijs voorlopig terug van de officier van justitie? Dan is dat een tijdelijke beslissing over uw rijbewijs.
Vindt u dat u uw rijbewijs (tijdelijk) terug moet krijgen? En heeft u hier goede redenen voor? Dan kunt u een brief (een klaagschrift) naar de rechter sturen. U bent niet verplicht een advocaat in te schakelen, maar het mag wel.
Wie kan een klaagschrift indienen?
Niet alleen u zelf kunt dit doen, maar ook een belanghebbende, bijvoorbeeld uw werkgever of een familielid dat qua mobiliteit van u afhankelijk is.
Vanaf welk moment kan ik een klaagschrift indienen?
U kunt het klaagschrift indienen vanaf de invordering of inlevering van uw rijbewijs. Bijvoorbeeld:
- meteen na de invordering of inlevering, of
- nadat de officier van justitie u heeft laten weten dat u het rijbewijs niet (voorlopig) terugkrijgt, of
- nadat de 10 dagen sinds de invordering of inlevering van uw rijbewijs voorbij zijn en u geen bericht heeft gehad van de officier van justitie.
Wacht u lang met het opsturen van uw klaagschrift? Dan kan het zijn dat behandeling van uw klaagschrift niet meer nodig is. Bijvoorbeeld als de rechter al uitspraak heeft gedaan in uw strafzaak.
Strafrechtelijke procedure
Na de invordering of het inleveren van uw rijbewijs, volgt een strafrechtelijke procedure voor de overtreding of het misdrijf waar u van wordt verdacht. De officier van justitie verdenkt u van strafbaar gedrag en beoordeelt dit gedrag. De officier van justitie kan vervolgens:
- u een straf in de vorm van een strafbeschikking opleggen (gaat u hiertegen in verzet (om.nl), dan kan de officier van justitie een procedure bij de strafrechter beginnen; u ontvangt in dat geval een dagvaarding)
- uw strafzaak niet doorzetten, ofwel seponeren (om.nl). Dit kan ook onder bepaalde voorwaarden.
- u laten voorkomen bij de strafrechter; in dat geval ontvangt u een dagvaarding.
Als de rechter uw strafzaak gaat behandelen, dan doet de rechter op een openbare strafzitting onderzoek naar het strafbare feit waar de officier van justitie u van verdenkt. Een dagvaarding roept de rechter u op om daarbij aanwezig te zijn.
Behandelt de politierechter uw strafzaak? Dan doet de politierechter meestal vlak na de inhoudelijke behandeling op een zitting direct mondeling uitspraak. Als een meervoudige kamer uw strafzaak behandelt, volgt de uitspraak uiterlijk veertien dagen later op een openbare zitting. De rechter kan een straf of maatregel opleggen, maar bijvoorbeeld ook vrijspreken als er niet voldoende bewijs is voor het strafbare gedrag.
Wat doet de rechtbank met mijn klaagschrift?
De rechtbank gaat dan na of de officier van justitie al heeft besloten over het wel of niet tijdelijk teruggeven van uw rijbewijs. Zo niet, dan stuurt de rechtbank uw klaagschrift naar de officier van justitie. De officier van justitie kan in dat geval bij zijn beslissing de inhoud van uw klaagschrift meenemen.
Als de officier van justitie besluit dat u het rijbewijs niet (voorlopig) terugkrijgt, dan behandelt de rechter uw klaagschrift op een zitting. U krijgt hiervoor een oproep om aanwezig te zijn. Ook de officier van justitie krijgt een oproep om aanwezig te zijn. Als de zitting plaatsvindt, kan de officier van justitie bij zijn standpunt blijven om het rijbewijs voorlopig niet terug te geven. De rechter beslist uiteindelijk op de zitting of u wel of niet voorlopig uw rijbewijs terugkrijgt.
Goed om te weten: De beslissing van de rechter op uw klaagschrift is tijdelijk. Een officier van justitie of rechter gaat het strafrechtelijke gedrag waar de officier van justitie u van verdenkt nog inhoudelijk behandelen. de rechter niet meer naar uw klaagschrift te kijken.
Rijbewijs ingevorderd door CJIB
Is uw rijbewijs ingenomen door het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) vanwege openstaande verkeersboetes? Los van de strafrechtelijke procedure waarin uw rijbewijs kan worden ingevorderd, kan het CBR uw rijbewijs ongeldig verklaren naar aanleiding van een mededelingenprocedure. Is uw bezwaar hiertegen afgewezen, dan kunt u in beroep gaan bij de bestuursrechter. Bij een spoedeisende situatie kunt u verzoeken om een voorlopige voorziening.
Wanneer krijg ik mijn rijbewijs terug?
In de meeste gevallen heb je je rijbewijs binnen 2 tot 3 weken terug, mits je een ‘klaagschrift’ indient en/of een brief schrijft aan de officier. Onderneem je geen actie? Dan heb je je rijbewijs meestal terug binnen 6 maanden, en in uitzonderlijke gevallen binnen 12 maanden. Dat geldt voor snelheidsovertredingen.
Bij rijden onder invloed wordt onderscheid gemaakt tussen licht alcoholgebruik en groot alcoholgebruik. Dit wordt uitgedrukt in zogenoemde µg/l. Bij licht alcoholgebruik bent u uw rijbewijs - als u niets doet - ongeveer 2 tot 6 maanden kwijt. Bij groot alcohol gebruik kan het CBR besluiten jouw rijbewijs te schorsen. Je krijgt dan pas je rijbewijs terug als je voldoet aan een aantal voorwaarden, waaronder een psychologisch onderzoek en een gesprek met een arts. In sommige gevallen kan het CBR besluiten dat je opnieuw examen moet doen. Dit alles kan zo een jaar in beslag nemen.
In een CBR-procedure gaat het meestal om de formaliteiten. Is de alcoholapparatuur (ademanalyse-apparaat) goed gebruikt? Was de agent hiervoor voldoende opgeleid? Dit zijn lastig te winnen procedures. Deze punten komen ook terug in de strafprocedure. Overigens betekent een vrijspraak nog niet dat je automatisch de CBR-procedure wint.
Gevorderd of beginnend bestuurder, alcohol en verkeer gaan niet samen. Toch komt het vaak voor dat een beginnend bestuurder zichzelf overschat na het nuttigen van alcohol. Veel beginnende bestuurders zoeken naar antwoorden op de vraag: hoeveel alcohol mag ik op hebben als beginnend bestuurder?
CBR-cursus
Als je de cursus niet doet, of niet betaalt, dan kan het CBR besluiten je rijbewijs ongeldig te verklaren. Het CBR moet zich aan wettelijke termijnen houden. Dit kan nog een grond zijn om de cursus aan te vechten, maar in de praktijk is de cursus eigenlijk onontkoombaar.
Een ingevorderd rijbewijs door alcoholgebruik is een vervelende situatie die grote gevolgen kan hebben. Maar bij hoeveel UGL (microgram per liter uitgeademde lucht) raakt u uw rijbewijs kwijt?
De politie is bevoegd om uw rijbewijs in te vorderen bij ernstige overtredingen. Dit gebeurt wanneer:
- U als beginnend bestuurder een ademalcoholgehalte van 350 µg/l of meer heeft.
Als uw rijbewijs wordt ingevorderd, wordt dit doorgestuurd naar het Openbaar Ministerie (OM).
Snelheidsovertredingen
Snelheidsovertredingen tot 30 km p/uur worden bestuursrechtelijk afgedaan via de Wet Mulder. Snelheidsovertredingen boven de 30 km p/uur worden wel op uw strafblad genoteerd. Een aantekening verdwijnt automatisch na 10 jaar. Dit heeft verder geen gevolgen voor het afgeven van een VOG, tenzij u een VOG aanvraagt voor een beroep waarbij u moet rijden, bijvoorbeeld op een transportwagen. U kunt het best contact opnemen met een gespecialiseerde advocaat als u nodig heeft bij het verkrijgen van een VOG.