De afgelopen jaren is het aandeel elektrische auto’s op de Nederlandse wegen enorm sterk toegenomen. Een elektrische auto die je niet alleen kunt laden, maar ook als stopcontact of thuisaccu kunt gebruiken. Het klinkt logisch en er zitten tal van voordelen aan. Toch staat de techniek nog in de kinderschoenen, zeker als het om de elektrische auto als thuisbatterij gaat.
Wat is bidirectioneel laden? | Vattenfall Nederland
Wat is Bidirectioneel Laden?
Bidirectioneel laden betekent letterlijk het twee kanten op kunnen laden van stroom. Dus niet alleen stroom ín de accu van de auto kunnen laden, maar deze ook er weer úit te kunnen halen. Elektrische auto’s waarvan je de accu kunt laden én ontladen, zijn in staat tot bi-directioneel laden. De stroom kan dus beide kanten op.
Je kunt dus de accu van je elektrische Škoda gebruiken om je huis te voorzien van stroom. Op piekmomenten kun je bovendien terugleveren aan het net. Bidirectioneel laden - stroom terugleveren vanuit je elektrische auto - lijkt veelbelovend. Je kunt dan je auto, die je toch al hebt, als thuisaccu gebruiken. Of energiebuffer om het net te ontlasten, wat lokale netcongestie kan verhelpen.
Er zijn een aantal vormen te onderscheiden:
- Vehicle to Load (V2L): is de term die gebruikt wordt voor het laden van apparaten direct aan uw auto.
- Vehicle to Home (V2H): maakt het mogelijk uw auto te gebruiken als thuisbatterij en het hele huis van stroom te voorzien.
- Vehicle to Grid (V2G): EV's uit die laatste categorie kunnen zelfs stroom terugleveren aan het net. Dat noemen we V2G, oftewel Vehicle to Grid.
V2L: De Elektrische Auto als Stopcontact
Een stopcontact, maar dan in of aan je auto. Dat is eigenlijk wat V2L inhoudt. Sommige elektrische auto’s hebben een regulier 230v stopcontact in het interieur of de bagageruimte, bijvoorbeeld voor het laden van een laptop of het gebruik van een reiskoelkastje. Daarnaast bestaan er elektrische auto’s waarbij je een betrekkelijk eenvoudige en betaalbare adapter in de laadpoort kunt steken. Daarmee verander je de laadpoort in een gewoon stopcontact. Bijkomend voordeel is, dat de auto niet aan hoeft te staan.
Lees ook: Škoda onderhoud: prijzen en details
Bij de meeste elektrische auto’s die V2L via zo’n adapter ondersteunen, kun je maximaal 3,6 kW (16A bij 230V) aan vermogen gebruiken. De Hyundai Ioniq5 kan met een adapter fungeren als stopcontact.
V2H: De Elektrische Auto als Thuisbatterij
Je hebt vast wel eens gehoord van de thuisbatterij. Dat is simpelweg een grote accu die je kunt opladen als de stroom goedkoop of zelfs gratis is. Op momenten dat stroom relatief duur is, heb jij je eigen voorraadje goedkope energie.
Met V2H kun je je huis van stroom voorzien via een geschikte laadpaal, alsof je auto een thuisbatterij is. De Enyaq 85, Enyaq Coupé 85 en Elroq 85 zijn nu al voorbereid op bidirectioneel laden (V2H). Daarmee kan je auto in de toekomst stroom terugleveren aan je woning. Handig als je zonne-energie wilt opslaan of piekmomenten wilt opvangen.
V2G: Terugleveren aan het Net
Bij V2G is er geen sprake van een stopcontact, maar kun je laden én ontladen via dezelfde laadkabel. Dat betekent dat er speciale hardware in zowel de auto als de laadpaal moet zitten om dit mogelijk te maken. Hierbij lever je de stroom uit je auto terug aan het elektriciteitsnet. Dit kan handig zijn als er een overschot of een tekort aan stroom is op het net, bijvoorbeeld door wisselende vraag en aanbod van duurzame energie.
Hoe Werkt Bidirectioneel Laden Technisch?
Bidirectioneel laden werkt door middel van een omvormer die wisselstroom (AC) omzet naar gelijkstroom (DC) en gelijkstroom weer omvormt tot wisselstroom. Bidirectioneel laden kan via AC (wisselstroom) of DC (gelijkstroom). Bij AC zit de benodigde omvormer in de auto; bij DC in de laadpaal. DC werkt nu al, maar vereist dure laders. AC is goedkoper, maar technisch iets complexer én nog nauwelijks beschikbaar - het wordt vooral in pilots gebruikt.
Lees ook: Waarop letten bij een Fabia?
Voor Vehicle to Grid heeft u een elektrische auto met bidirectionele capaciteiten nodig, een bidirectionele laadpaal, een omvormer (in de auto of laadpaal), een energiebeheersysteem en een netbeheerder en infrastructuur die dit ondersteunen.
Voordelen van Bidirectioneel Laden
Met een elektrische auto die bi-directioneel kan laden, kun je - in combinatie met een energiecontract met dynamische tarieven - geld verdienen door stroom te laden als deze goedkoop is en deze te gebruiken of terug te leveren als de stroomprijs hoog is. Als laatste kun je ook geld verdienen door te 'handelen' op de onbalansmarkt. Je laadt dan op of levert terug op momenten dat er respectievelijk veel aanbod of juist vraag bestaat.
Als 1 op de 5 elektrische auto’s bidirectioneel kan laden en stroom kan delen met de wijk, verdwijnt netcongestie. Door de integratie van bidirectionele laadpalen kunnen elektrische auto’s niet alleen rijden op hernieuwbare energie, maar ook fungeren als mobiele energieopslag. Dit kan helpen om de balans op het elektriciteitsnet te verbeteren en de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verminderen.
Nadelen en Uitdagingen
Allereerst heb je te maken met stroomverlies. Een gewone laadpaal werkt op wisselstroom (AC), de elektrische auto zet die wisselstroom vervolgens om naar gelijkstroom (DC) om het op te kunnen slaan in de accu. Die omzetting levert zo’n tien procent laadverlies op. Ook zal de accu in je auto extra slijten door hem te gebruiken als thuisaccu.
Hoeveel extra slijtage optreedt, is nog verre van duidelijk. Daarvoor is de technologie te nieuw. Wel weten we dat accu’s nu nog erg duur zijn en het op dit moment de vraag is of de opbrengsten opwegen tegen de mogelijke kosten die snellere slijtage van het accupakket met zich meebrengen. De meeste autofabrikanten en EV-eigenaren vrezen voor de impact van bidirectioneel laden op de batterij van een elektrische auto.
Lees ook: De rijke historie van Škoda Zutphen
Als u stroom levert aan het net maar betaald heeft voor het laden, dan moet daar natuurlijk een vergoeding tegenover staan. Daarnaast zal de werkgever, die waarschijnlijk de stroomkosten voor uw elektrische auto betaalt, zich afvragen hoe om te gaan met de hogere laadkosten van de werknemer.
Welke Auto's Kunnen Bidirectioneel Laden?
Er zijn nog niet veel modellen op de markt die bidirectioneel kunnen laden, maar ze bestaan wel. De volgende elektrische auto’s kunnen al bidirectioneel laden:
- Kia Soul
- Mitsubishi Outlander PHEV
- Nissan Leaf
- Skoda Enyaq
- Volkswagen ID.3
- Volvo EX90
Het is te verwachten dat er in de toekomst meer merken met modellen komen die bidirectioneel laden ondersteunen.
De Rol van Škoda
Škoda kijkt vooruit. De Enyaq 85, Enyaq Coupé 85 en Elroq 85 zijn nu al voorbereid op bidirectioneel laden (V2H). Daarmee kan je auto in de toekomst stroom terugleveren aan je woning. Hoewel bidirectioneel laden momenteel nog niet beschikbaar is, biedt de optionele 230V adapter in je elektrische Škoda wel de mogelijkheid om je apparaten tot wel 150W van stroom te voorzien. Hierdoor ben je altijd verzekerd van voldoende energie!
De Enyaq is de grootste volledig elektrische SUV van Škoda. De Enyaq biedt een enorme binnenruimte, snelladen en een actieradius tot maximaal 579* km. De Enyaq Coupé is de volledig elektrisch SUV Coupé van Škoda. De Enyaq Coupé biedt een zeer ruime binnenruimte, een snellaadfunctie tot 175 kW/u en een actieradius tot maximaal 589* km.
| Model | Actieradius (WLTP) | Snellaadfunctie |
|---|---|---|
| Enyaq 85 | Tot 579 km | Ja |
| Enyaq Coupé 85 | Tot 589 km | Tot 175 kW/u |
Toekomstperspectief
De toekomst van bidirectioneel laden ziet er veelbelovend uit. Als deze technologie op grote schaal wordt toegepast, kan het de energietransitie aanzienlijk versnellen. Om bidirectioneel laden landelijk operationeel te krijgen, is een goede samenwerking tussen de overheid, autofabrikanten, laadpaalfabrikanten en netbeheerders nodig.
Vanaf 2027 en 2028 verwachten brancheorganisaties en netbeheerders een bredere inzetbaarheid van V2G. De Europese AFIR-regelgeving schrijft voor dat publieke laadpunten vanaf 2030 technisch geschikt moeten zijn voor V2G. Ook in Nederland wordt gewerkt aan technische richtlijnen voor veilig en slim terugleveren, evenals fiscale aanpassingen om knelpunten rondom dubbele energiebelasting en BTW weg te nemen.