Bent u beroepschauffeur van een vrachtwagen of bus? Dan is de code 95-vermelding op uw rijbewijs essentieel. Code 95 is een wettelijk verplichte basiskwalificatie voor beroepschauffeurs in Europa. Deze Europese richtlijn werd ingevoerd om de vakbekwaamheid van chauffeurs te verhogen en de verkeersveiligheid te verbeteren. In dit artikel bespreken we de eisen voor het verlengen van code 95, de voorwaarden, en de recente wijzigingen in de wetgeving.
Wat is Code 95?
Code 95 is een bewijs dat u geschikt bent om uw beroep als chauffeur goed uit te voeren. Met de code 95 heeft u een basiskwalificatie. In de EU moeten alle beroepschauffeurs van vrachtwagens en bussen deze vermelding in het rijbewijs hebben. Heeft u deze code niet? Dan mag u niet meer dan 12 uur per week voor uw beroep rijden.
Code 95 geldt voor beroepsmatige chauffeurs die voertuigen besturen met een toegestane massa van meer dan 3500 kg en dit vaker doen dan 12 uur per week. Je hebt het nodig naast je rijbewijs C(E), D(E) of C1(E). Zonder deze code mag je geen commercieel goederen- of personenvervoer uitvoeren. In Nederland wordt Code 95 nu nog op je rijbewijs geregistreerd, maar in andere Europese landen wordt er al een apart pasje gebruikt. Achter de vermelding van Code 95 op je rijbewijs staat altijd de vervaldatum. Zorg ervoor dat je tijdig nascholing volgt om te voorkomen dat je deze verplichte kwalificatie kwijtraakt en je jouw werk als beroepschauffeur niet meer mag uitvoeren.
Hoe Krijgt U Code 95?
Om de code 95 op uw rijbewijs te krijgen, moet u eerst uw basiskwalificatie voor beroepschauffeurs behalen bij het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR). Na het behalen krijgt u code 95 op uw rijbewijs. De basiskwalificatie is er voor het rijbewijs C (vrachtwagens) en het rijbewijs D (bussen).
Voorwaarden vrachtauto rijbewijs C met code 95
Voordat u een vrachtauto rijbewijs C met code 95 kunt aanvragen, moet u onder andere aan de onderstaande voorwaarden voldoen.
Lees ook: Rijbewijs C verlengen
- Minimum leeftijd
Voor het aanvragen van het C-rijbewijs met code 95 moet u minimaal 18 jaar zijn. - Rijbewijs B
U moet in het bezit zijn van een rijbewijs B.
Hoe Verlengt U Code 95?
U moet uw code 95 na 5 jaar verlengen. Als u uw code 95 laat verlopen, geldt weer dat u niet meer dan 12 uur per week voor uw beroep mag rijden. Om de code 95 te verlengen, moet u minimaal 35 uur nascholing volgen. Dit kan alleen in het land waar u woont of werkt. U vindt een cursus voor nascholing met de nascholingszoeker van het CBR.
Als u klaar bent met de nascholing, stuurt het CBR een Verklaring van nascholing (VVN) naar de RDW. Daarna kunt u bij uw gemeente de code 95 op het rijbewijs met 5 jaar verlengen.
Als beroepschauffeur is nascholing een verplicht onderdeel van je vak. De 35 uur nascholing die vereist is voor Code 95, moet bestaan uit minimaal 7 uur praktijktraining, aangevuld met vier keer 7 uur theorietraining. Volg je een theoretische nascholingscursus (U-cursus) die over meerdere dagen wordt verdeeld? Binnen Europa kunnen aanvullende opleidingen verplicht zijn, afhankelijk van het soort vervoer dat je uitvoert.
Wanneer alle nascholing is gevolgd, dan wordt er door CBR oftewel CCV een 'verklaring van nascholing' afgegeven aan de RDW. Op basis van deze verklaring geeft het gemeentehuis een code 95 af op het rijbewijs. Om code 95 bij te schrijven op je rijbewijs, moet je jouw rijbewijs verlengen of vernieuwen bij je gemeente.
Vijf jaar voor het verlopen van je code 95 kun je beginnen met het volgen van nascholingscursussen. Welke cursussen je kunt volgen voor de code 95 vind je in het artikel in onze kennisbank.
Lees ook: Stoer speelgoed: Mammoet Volvo
Te behalen examens
- Examen rijbewijs en vakbekwaamheid module 1-C (RVM1-C)
- Examen vakbekwaamheid module 2-C (VM2-C)
- Examen vakbekwaamheid module 3-C (VM3-C)
- Vakbekwaamheid C praktische toets (VPTC)
- Vakbekwaamheid C toets besloten terrein (VPBC) of toets simulator C
- Examen vrachtauto C Praktijk (C)
U moet het theorie-examen RVM1-C behalen, voordat u de andere theorie-examens kunt reserveren.
U mag het praktijkexamen vrachtauto C1 praktijk doen, zodra u het theorie-examen RVM1-C1 heeft gehaald.
De theorie-examens VM2-C en VM3-C mogen voor of na het praktijkexamen worden afgelegd.
De praktische toets C1 en de toets besloten terrein of de toets simulator C1 mogen voor of na de theorie-examens en het praktijkexamen worden afgelegd. De praktische toets C wordt afgenomen door een gecertificeerde opleider Praktische toets. Ook de toets besloten terrein C en de toets simulator C wordt afgenomen door een gecertificeerde opleider Toets besloten terrein.
Als u binnen twee jaar slaagt voor alle theorie-examens, de toetsen en het praktijkexamen wordt er een Verklaring van Rijvaardigheid en een Verklaring van vakbekwaamheid naar de RDW verstuurd. De Verklaring van rijvaardigheid is 3 jaar geldig.
Lees ook: Vrachtwagenrijbewijs in Nederland: Vereisten
Afhankelijk van het voertuig waarmee u uw praktijkexamen aflegt, krijgt u wel of geen code automaat op uw rijbewijs. Legt u het examen af met een voertuig met (semi-) automatische schakeling, dan krijgt u de code automaat.
Geldigheid Rijbewijs en Code 95 Gelijk Laten Lopen
Het verlengen van je rijbewijs betekent dat de geldigheidsduur van het rijbewijs opnieuw ingaat. Voor rijbewijs C en CE is dat vandaag de dag (18-3-2021) vijf jaar. Het moment waarop je verlengt is hierbij cruciaal.
Een voorbeeld: Stel je huidige code 95 is geldig tot 10-9-2021 en je verlengt vandaag (18-2-2021) je rijbewijs. De einddatum van je rijbewijs is de datum van verlenging + 5 jaar. Als jij je code 95-punten compleet hebt (35 nascholingsuren, waarvan min. 7 uur praktijk) dan verlengt deze automatisch mee naar 10-9-2026.
Wanneer je zo kort mogelijk voor 10-9-2021 (einddatum huidige code 95) je rijbewijs verlengt, liggen je einddata dus ook zo kort mogelijk bij elkaar.
- Tip 1: verloopt vandaag jouw rijbewijs en jouw code 95 op 10-9-2021? En wil jij je code 95 (bijna) gelijk laten lopen met de einddatum van je rijbewijs? Verleng dan vandaag jouw rijbewijs, zodat je niet met een ongeldig rijbewijs* rijdt (is niet toegestaan). En verleng je rijbewijs rond 10-9-2021 nog een keer.
- Tip 2: code 95 compleet? Zijn de einddatums van de code 95 voor C en D op je rijbewijs verschillend? Deze worden na de eerste verlenging van de code 95 gelijkgetrokken.
Meer informatie? Of je voor verlengen of vernieuwen kiest zal dus vooral afhangen van de resterende geldigheidsduur van je huidige rijbewijs en de daarmee samenhangende kosten. Je kunt misschien op dit moment even goedkoper uit zijn met een vernieuwing, maar als de periode veel korter is dan vijf jaar maak je in feite dubbele kosten.
Medische Keuring
Voor het bij laten schrijven van je code 95 op je rijbewijs is geen medische keuring nodig. Echter moet je wel betalen voor het nieuwe rijbewijs en wordt de geldigheidsdatum van jouw nieuwe rijbewijs niet verlengd. Daarom is het in de meeste gevallen het beste om ook je rijbewijs voor vijf jaar te verlengen. Je moet dan wel medisch worden gekeurd, maar het grote voordeel is dat je slechts één keer per vijf jaar een nieuw rijbewijs hoeft te komen in plaats van twee keer per vijf jaar.
De rijbewijskosten bedragen maximaal € 40,-. De kosten van een medische keuring variëren. Een medische keuring is niet nodig als je jouw rijbewijs vervangt.
Als bestuurder ben je verantwoordelijk voor je eigen veiligheid, maar ook voor die van anderen. Om te mogen rijden moet je daarom volgens de wet ‘rijgeschikt’ zijn en dit wordt beoordeeld aan de hand van een medische keuring. Door deze periodieke keuring kunnen relevante gezondheidsproblemen of problemen in de werkomgeving tijdig worden gesignaleerd en mogelijke ongelukken worden voorkomen.
De medische keuring voor vrachtwagenchauffeurs wordt uitgevoerd door een keuringsarts en is verplicht wanneer jij je vrachtautorijbewijs wil halen.
Voor het aanvragen, vernieuwen of verlengen van een groot rijbewijs (C, CE, C1, C1E, D, DE, D1 of D1E) moet u altijd medisch gekeurd worden. U vult hiervoor de gezondheidsverklaring in. Op de Gezondheidsverklaring groot rijbewijs staan vragen over aandoeningen die van invloed kunnen zijn op uw rijvermogen. Bijvoorbeeld of u last heeft (gehad) van epileptische aanvallen, duizeligheid of een verhoogde bloeddruk.
Als de gezondheidsverklaring en het geneeskundig verslag ingevuld en ondertekend zijn, stuurt u deze op naar het CBR. Een medisch adviseur van het CBR bepaalt of u geschikt bent om veilig een bus of vrachtwagen te besturen. Voor meer informatie over de keuringsprocedure voor groot rijbewijs kunt u terecht bij het CBR.
Om te mogen rijden, moet u geestelijk en lichamelijk gezond zijn.
Code 95 voor Buitenlandse Chauffeurs
Als u een vrachtwagen- of buschauffeur uit het buitenland bent en in Nederland rijdt, moet u code 95 op uw rijbewijs hebben. U haalt de code 95 in het land waar u uw rijbewijs heeft gehaald.
Werkt u voor een Nederlands bedrijf, maar woont u niet in Nederland? Dan kunt u de code 95 in Nederland halen en ook nascholing in Nederland volgen. U moet dan een kwalificatiekaart (bewijs van nascholing) aanvragen.
Gaat u blijvend in Nederland wonen? Dan moet u uw rijbewijs met code 95 uit een andere EU-lidstaat bij de RDW omwisselen voor een Nederlands rijbewijs.
Nascholing in het Buitenland Afmaken
Heeft u in Nederland nascholingscursussen gevolgd, maar is de nascholing nog niet klaar? Of heeft u juist in het buitenland een deel van de nascholing gedaan? U kunt deze nascholing laten registreren.
Uitzonderingen Code 95
Niet iedere chauffeur is verplicht om te beschikken over Code 95. Er zijn duidelijke uitzonderingen waarbij deze eis niet geldt.
Voor de code 95 zijn er vrijstellingsmogelijkheden. Op de evofenedex site staat een overzicht van de vrijstellingen. Bij gebruik van een vrijstelling moet bij controle aangetoond kunnen worden dat aan de vrijstellingsvoorwaarden voldaan wordt. Er bestaat geen officieel vrijstellingsdocument.
Sommige beroepsbestuurders hoeven de code 95 niet te behalen. Zij zijn vrijgesteld. Het gaat onder andere om brandweerlieden en politiemensen. Ook voor het besturen van een vrachtauto of bus voor privédoeleinden is geen code 95 nodig. Tip: gebruik de regelhulp voor vrijstellingen.
Belangrijke Veranderingen in de Code 95 Wetgeving
Ben je beroepschauffeur of ga je binnenkort aan de slag in het beroepsvervoer? Dan is het essentieel om op de hoogte te zijn van de meest recente veranderingen in de code 95 wet- en regelgeving. Hoewel dit in eerste instantie misschien klinkt als een reeks droge regels, hebben deze nieuwe voorschriften juist een directe invloed op jouw dagelijks werk en de manier waarop je je kennis en vaardigheden op peil houdt.
Op 13 september 2021 zijn er meerdere aanpassingen doorgevoerd in de code 95 wetgeving. Deze veranderingen zijn ingevoerd om beroepschauffeurs te stimuleren hun kennis en praktische vaardigheden continu te onderhouden. Hierdoor ben je als chauffeur niet alleen verplicht om goed op de hoogte te zijn van de meest recente regels, maar verandert ook de manier waarop je jouw theoretische en praktische bijscholing volgt. Daarnaast zijn er enkele concrete maatregelen ingevoerd die gericht zijn op kwaliteitsverbetering en het bewaken van de professionaliteit in de transportsector.
Beperking op Herhaling van Cursussen
Een van de meest opvallende wijzigingen is dat je niet langer onbeperkt dezelfde cursus kunt herhalen om aan het verplichte aantal uren voor code 95 te voldoen. Voorheen was het mogelijk om dezelfde training meerdere keren te volgen, zolang je maar aan de totale nascholingsuren kwam. Er is in 2021 een limiet ingesteld op het aantal keren dat je een identieke cursus mag gebruiken voor jouw nascholing. Hierdoor word je gestimuleerd om bredere kennis op te doen en je vaardigheden in meerdere gebieden te ontwikkelen. Op deze manier profiteer je uiteindelijk van een gevarieerd opleidingspakket en een betere aansluiting op de praktijk.
Theorie Moet op Aaneengesloten Dagen
Een andere belangrijke aanpassing heeft betrekking op het volgen van de theorielessen. Waar je voorheen de vrije hand had om je theorietrainingen over verschillende momenten te verdelen, is het tegenwoordig vereist om ze op aaneengesloten dagen te volgen. Dit betekent dat je voor het behalen van je verplichte theoriedagen weinig tot geen pauzes tussen de cursusdagen kunt inplannen. Het doel van deze verstrenging is om jouw theoretische kennis compacter en intensiever aan te scherpen, zodat je minder tijd kwijt bent aan het herhalen van eerder behandelde onderwerpen en gerichter aan je leerdoelen werkt.
Maximaal 12 Uur E-learning
Een derde vernieuwing zijn de e-learning code 95 regels. Je mag nog maar maximaal 12 van de in totaal 35 uur theorieles voor code 95 online volgen. Dit betekent dat het merendeel van je theoretische nascholing tegenwoordig in een klassikale setting plaatsvindt. Hiermee blijft de mogelijkheid om flexibel op afstand te leren bestaan, maar zorg je er tegelijkertijd voor dat je genoeg contacturen hebt om te sparren met een instructeur of andere chauffeurs. Op die manier is er een betere balans tussen zelfstandig leren en het volgen van interactieve lessen, wat bijdraagt aan een grondige kennisopbouw.
Beperking op Opleidingen uit Andere EU-wetgeving
De laatste wijziging die op 13 september 2021 is doorgevoerd, heeft betrekking op de erkenning van opleidingen die vanuit andere Europese regelingen komen. Waar het voorheen gemakkelijker was om bijscholing of certificaten uit verschillende EU-landen onder code 95 te laten meetellen, is dit nu strenger geregeld. Dat betekent dat de nadruk meer dan ooit ligt op het volgen van cursussen die specifiek zijn goedgekeurd binnen het huidige, nationale kader. Zo wordt voorkomen dat er onduidelijkheden ontstaan over de kwaliteit en geldigheid van internationale opleidingen, en dat iedereen volgens dezelfde maatstaven wordt beoordeeld.
Voor jou als chauffeur houdt dit in dat je alert moet zijn of een gevolgde cursus inderdaad erkend is, zodat je zeker weet dat de uren meetellen voor je verplichte nascholing.
Speciale Regeling voor Zware, Elektrische Voertuigen
Naast de eerder genoemde veranderingen in de code 95 wetgeving is er ook een speciale gedoogregeling ingevoerd voor bestuurders van zware, elektrische voertuigen. Deze regeling geldt voor duurzame voertuigen met een gewicht tussen 3.500 en 4.250 kilogram. In de praktijk betekent dit dat je, zelfs als je al een b rijbewijs hebt, toch een geldige code 95 nodig kunt hebben wanneer je met een elektrisch voertuig in deze gewichtsklasse gaat rijden.
De reden hiervoor is dat deze voertuigen, door hun zwaardere batterij, een hoger totaalgewicht hebben dan traditionele bestelwagens of lichte vrachtwagens. Dankzij de gedoogregeling is het toegestaan om deze voertuigen te besturen met je huidige rijbewijs b, maar je moet wel voldoen aan de aanvullende eisen van code 95. Deze aanpassing is bedoeld om de inzet van milieuvriendelijke transportmiddelen te stimuleren, terwijl de verkeersveiligheid en de professionele kennis van chauffeurs gewaarborgd blijven.
De nieuwe richtlijn stelt dat in de cyclus van 35 uur slechts één opleiding uit andere verordeningen of richtlijnen mag meetellen voor 7 uur nascholing.
Vervallen Vrijstelling Oudere Chauffeurs: 2020
In 2020 is een belangrijke vrijstelling voor chauffeurs die geboren zijn vóór 1 juli 1955 komen te vervallen. Waar je voorheen als oudere beroepschauffeur vaak automatisch was vrijgesteld van het volgen van een verplichte code 95 opleiding, is dit vanaf dat moment niet meer het geval. Dit betekende voor veel ervaren chauffeurs dat zij zich opnieuw moesten verdiepen in de vereisten van code 95 verlengen en dat er voortaan aan dezelfde regels moet worden voldaan als jongere collega’s. Door deze verandering is het voor iedereen gelijk getrokken: alle beroepschauffeurs moeten periodiek aan bijscholing doen, ongeacht de leeftijd.
Voor jou als chauffeur betekent dit dat je meer tijd in opleiding en nascholing steekt, maar het zorgt er ook voor dat iedereen met dezelfde actuele kennis en vaardigheden de weg op gaat.
Wat kost code 95 bijschrijven op rijbewijs?
Voor het bij laten schrijven van je code 95 op je rijbewijs is geen medische keuring nodig. Echter moet je wel betalen voor het nieuwe rijbewijs en wordt de geldigheidsdatum van jouw nieuwe rijbewijs niet verlengd. Daarom is het in de meeste gevallen het beste om ook je rijbewijs voor vijf jaar te verlengen. Je moet dan wel medisch worden gekeurd, maar het grote voordeel is dat je slechts één keer per vijf jaar een nieuw rijbewijs hoeft te komen in plaats van twee keer per vijf jaar.
De rijbewijskosten bedragen maximaal € 40,-. De kosten van een medische keuring variëren.
Volgens de wet en cao zijn de kosten voor het behouden van Code 95 de verantwoordelijkheid van je werkgever. De tijd die je besteedt aan de nascholing wordt door de werkgever altijd vergoed tegen 100% van je loon. Sinds de cao van 2024 zijn werkgevers verplicht om de Code 95-cursus zoveel mogelijk van maandag tot vrijdag te organiseren. Alleen bij zwaarwegende redenen, waarbij de werkgever moet aantonen dat de bedrijfsexistentie in gevaar komt als jij doordeweeks een cursus volgt, mag de cursus naar zaterdag worden verplaatst.
Veelgestelde Vragen
Sinds wanneer zijn de code 95 nieuwe regels ingegaan?
De meest recente reeks veranderingen rond code 95 is officieel doorgevoerd op 13 september 2021. Op die datum zijn meerdere aanpassingen van kracht geworden, zoals de beperking op het herhalen van dezelfde cursussen en een maximumaantal uur aan e-learning. Daarnaast zijn er ook regels aangescherpt voor de theorielessen, die nu op aaneengesloten dagen moeten worden gevolgd.
Hebben de nieuwe code 95 regels invloed op mij?
Of deze regels ook voor jou gelden, hangt af van jouw specifieke situatie. De nieuwe regels zijn van toepassing op alle beroepschauffeurs die verplicht zijn om code 95 te hebben. Ben je bijvoorbeeld actief als vrachtwagen- of buschauffeur? Dan heb je te maken met de aangescherpte wet- en regelgeving, ongeacht hoe lang je al in het vak zit. Ook als je in het bezit bent van een b rijbewijs en zwaardere elektrische voertuigen bestuurt, kan het zijn dat je aan code 95 moet voldoen.