Het is al langer een punt van discussie: welk rijbewijs heb je nodig om met een elektrische bedrijfsbus rond te rijden? Met de komst van zero-emissiezones kunnen veel ondernemers niet meer om elektrische bestelbussen heen. Bij ActivLease weten we wat daarbij komt kijken.
Vragen? Vragen?
Steeds meer ondernemers kiezen voor een elektrische bedrijfswagen en dat is niet zonder reden. Vanaf 2025 is een nieuwe dieselbus onbetaalbaar en niet meer welkom in zero-emissiezones van de grote binnensteden.
Laten we eens kijken naar de huidige stand van zaken en de verwachte veranderingen in de regelgeving.
Rijbewijs B niet meer voldoende voor eigenaren elektrische bestelbussen
De Huidige Situatie en Uitzonderingen
In de normale gang van zaken is een B-rijbewijs voldoende om een voertuig met een maximum wagengewicht van maximaal 3.500 kilo te besturen. Voor gewichten boven 3.500 kilo heb je doorgaans een C-rijbewijs nodig.
Lees ook: Franse autogeschiedenis: Peugeot
Stelt u zich voor dat u met een B-rijbewijs moeiteloos een krachtige elektrische bestelbus met een gewicht van meer dan 3.500 kilo kunt besturen. Medio 2022 werd een opmerkelijk experiment gelanceerd. Onder bepaalde voorwaarden was het mogelijk om vrijstelling van het C-rijbewijs aan te vragen voor het besturen van een elektrische bestelbus met een gewicht tussen 3.500 en 4.250 kilo. Dit opende de deur voor bestuurders die hun zware elektrische bestelbussen wilden blijven besturen zonder het C-rijbewijs.
Omdat batterijen een elektrische bestelauto zwaarder maken, zorgt de regeling ervoor dat het laadvermogen gelijk blijft ten opzichte van een bestelauto die rijdt op brandstof. Sinds 2019 was er een succesvolle Proeftuinregeling die in 2023 werd omgezet in een gedoogregeling, met uitzicht op wettelijke regelgeving.
Chauffeurs met een normaal B-rijbewijs en minimaal twee jaar rijervaring mogen sinds het begin van de Proeftuinregeling rijden met een zwaardere bestelauto, waarbij het batterijgewicht meteen ook het extra toegestane gewicht bepaalt. Dit mag echter nooit meer dan 750 kilogram zijn. Dat is namelijk het gewicht dat iedere chauffeur met een normaal B-rijbewijs ook mag vervoeren met een aanhangwagen. En dat is meteen de reden dat het voortbewegen van een aanhangwagen niet is toegestaan met een elektrische bestelauto (en rijbewijs B). Een snelheidsbegrenzer op 90 kilometer per uur is een aanvullende veiligheidsverplichting.
Elektrische busjes zijn zwaarder dan busjes van hetzelfde formaat die op fossiele brandstoffen rijden. Dat komt door de zware batterijen. Om ondernemers de ruimte te geven om te verduurzamen, gedoogt de overheid sinds 2019 dat mensen met een B-rijbewijs grote elektrische bussen besturen, tussen de 3.500 en 4.250 kilo. Vrijwel alle Europese landen hebben een vrijstellingsregeling voor rijbewijs C.
Je kunt je bestelbus zwaarder laden, zonder dat er daardoor een C-rijbewijs nodig is. Dat is handig als je veel materiaal of zware goederen vervoert met je bestelbus. Door de extra laadcapaciteit kun je efficiënter opereren zonder concessies te doen aan duurzaamheid.
Lees ook: Benodigd rijbewijs: auto, aanhanger, motor
Bovendien heb je zo meer keuzemogelijkheden uit merken en typen bestelauto’s als je met een B-rijbewijs elektrisch wilt rijden. Dat is bijvoorbeeld handig als je zakendoet in een van de bijna twintig zero-emissiezones die er zijn, waaronder in Maastricht. Bestel- en vrachtauto’s die op diesel, lpg of benzine rijden, zijn hier net zomaar welkom; emissieloze wagens wel.
Het is eenvoudiger om personeel met een rijbewijs B te vinden en in te zetten dan met een rijbewijs C. Een belangrijke factor in de groeiende bezorgmarkt en de krappe arbeidsmarkt.
Veranderingen vanaf 2024 en 2025
Echter, zoals met alle uitzonderingen, nadert het einde van deze regeling. Vanaf 1 januari 2024 zullen bestuurders van zware elektrische bestelbussen een C-rijbewijs nodig hebben om achter het stuur te zitten. Dit betekent een belangrijke verandering voor degenen die gewend waren te profiteren van de vrijstelling.
Volgens de huidige voorwaarden, opgesteld eind vorig jaar, hebben alleen elektrische bestelbussen die vóór 1 oktober 2023 zijn geregistreerd het voordeel van de vrijstelling. Dit was gebaseerd op de aanname dat er tegen die tijd nieuwe definitieve wetgeving zou zijn. Helaas is dit niet het geval, wat betekent dat elektrische bestelauto’s met een M.T.M.
De verwachting is dat er medio 2024 een definitieve vrijstelling van kracht zal worden. Dit betekent dat er nog enige tijd is voor bestuurders om zich aan te passen aan de nieuwe regelgeving.
Lees ook: Complete gids: Bouwjaar auto
18-01-2024 Minister Harbers van Infrastructuur en Waterstaat blijft bij zijn standpunt dat de gedoogregeling ‘vrijstelling rijbewijs C voor elektrische bestelauto’s tot 4250 kg’ per 1 juli 2024 wordt beëindigd. evofenedex benadrukt dat deze vrijstelling noodzakelijk is en blijft aandringen op snelle wetgeving, met een gedoogregeling ter overbrugging.
De beslissing om de gedoogregeling niet voort te zetten per 1 juli 2024, wetende dat nog zeker een jaar nodig is om tot wetgeving te komen, betekent dat ondernemers met een elektrische bestelauto per 1 juli 2024 het maximale gewicht van hun bestelauto moeten verlagen naar 3500 kilogram. De andere optie is dat bestuurders dan moeten beschikken over een C1/C-vrachtwagenrijbewijs met code 95.
Elektrische bus leasen? Met de komst van zero-emissiezones kunnen veel ondernemers niet meer om elektrische bestelbussen heen. Bij ActivLease weten we wat daarbij komt kijken.
Sinds begin 2025 is dit nóg onduidelijker geworden. Met een elektrische bedrijfswagen heb je nog voldoende aan een normaal BE-rijbewijs, maar voor een elektrische bedrijfsbus mét aanhanger heb je volgens BOVAG vanaf 1 januari 2025 een C1-rijbewijs nodig.
In december 2023 leek het erop dat het gedoogbeleid voor het gebruik van een normaal BE-rijbewijs bij zware elektrische bestelbussen zou verdwijnen. Je zou dan verplicht een C1-rijbewijs moeten halen om deze voertuigen te besturen. Echter, in juni 2024 werd deze beslissing teruggedraaid en het gedoogbeleid verlengd tot juli 2025. Omdat men vreesde dat extra regelgeving de verduurzaming zou belemmeren.
Nu is er weer een nieuw hoofdstuk toegevoegd aan het rijbewijsdossier: elektrisch rijden in combinatie met een aanhanger vereist wél een vrachtwagenrijbewijs C1.
De regels voor elektrische bestelauto's zonder aanhanger zijn inmiddels versoepeld. In Europa is er momenteel discussie over de rijbewijsregels voor zware elektrische bestelauto's met aanhanger. De Europese Commissie is tégen een uitzonderingsregel voor deze voertuigen, terwijl het Europees Parlement zich uitspreekt vóór een versoepeling.
Volgens het voorstel van het Europees Parlement zou het mogelijk moeten zijn om met een B- of BE-rijbewijs een elektrische bestelauto met aanhanger te besturen, mits de bestuurder enige ervaring heeft met het besturen van dergelijke voertuigen.
Convenant Verkeersveiligheidswaarborgen
Vandaag hebben minister Barry Madlener (Infrastructuur en Waterstaat), Techniek Nederland en diverse andere brancheorganisaties het ‘Convenant verkeersveiligheidswaarborgen’ ondertekend. Dit convenant maakt het mogelijk dat bestuurders van elektrische bestelbussen boven de 3500 kg worden vrijgesteld van het vrachtwagenrijbewijs (rijbewijs C). Deze afspraken lopen vooruit op een nieuwe wetgeving die op 1 juli 2025 in werking treedt.
Voorzitter Doekle Terpstra van Techniek Nederland is tevreden: ‘Overschakelen naar elektrische bussen is voor veel leden een flinke investering. Het verplichte rijbewijs C zou een extra drempel opwerpen. Dankzij dit convenant wordt dat voorkomen.
Hoewel bestuurders met een B-rijbewijs zware elektrische bussen mogen besturen, zijn ze wél verplicht een verkeersveiligheidscursus te volgen. Deze cursus behandelt onder meer de langere remweg van zwaardere voertuigen en de verkeersregels voor vrachtwagens. De cursus bestaat uit een theorie- en praktijkdeel.
Dankzij een vrijstelling is een normaal B-rijbewijs voldoende voor e-bestellers tot 4.250 kilo. En dat blijft ook na 2025 zo! Wel moeten bestuurders vanaf de zomer van 2025 een speciale verkeersveiligheidcursus volgen. Met deze nieuwe regel wil de overheid het gebruik van elektrische bussen stimuleren en het rijden veiliger maken.
Tot 1 juli 2025 geldt een vrijstelling voor het gebruik van een tachograaf.
Verkeersveiligheidscursus
Daarnaast ben je verplicht een veiligheidscursus te volgen en een certificaat te behalen om met deze voertuigen te mogen rijden. In de veiligheidscursus leer je hoe je met dit type voertuig veilig kan rijden en welke (verkeers)regels voor deze voertuigen gelden. De cursus wordt aangeboden door diverse partijen, zoals Verkeersveiligheidsgroep, FAM en ANWB.
Regels Die Ook Voor Vrachtwagens Gelden
Het zwaardere voertuig maakt onderdeel uit van de N2-regels en -wetgeving. Dat betekent dat je te maken krijgt met regels zoals:
- Je mag niet harder rijden dan 80 km/uur.
- Op snelwegen met meer dan twee rijstroken mag je alleen de twee rechterrijstroken gebruiken.
- Bij een inhaalverbod voor vrachtwagens mag je niet inhalen.
- Je mag een weg niet inrijden wanneer er een inrijverbod geldt voor vrachtwagens.
- Je moet je houden aan doelgroepstroken voor vrachtwagens.
Verhoging Wegenbelasting in 2025
In 2025 wordt de wegenbelasting voor grijs kenteken bedrijfswagens met 10,1% verhoogd. Dit betekent dat ondernemers die een bedrijfswagen gebruiken voor hun werk, meer belasting moeten betalen.
Een bedrijfswagen met een cataloguswaarde van €50.000,- kostte in 2024 €1.765,- aan wegenbelasting. In 2025 zal deze belasting €1.942,- bedragen.
Ondernemers die een nieuwe bedrijfswagen willen aanschaffen, moeten er rekening mee houden dat de wegenbelasting in 2025 wordt verhoogd.
De verhoging van de wegenbelasting voor grijs kenteken bedrijfswagens bedraagt 10,1%.
| Jaar | Wegenbelasting voor bedrijfswagen (€50.000 cataloguswaarde) |
|---|---|
| 2024 | €1.765,- |
| 2025 | €1.942,- |
Conclusie
Kortom, als je gewend bent om met een B-rijbewijs een zware elektrische bestelbus te besturen, is het tijd om te plannen en ervoor te zorgen dat je klaar bent voor de veranderingen die in 2024 zullen plaatsvinden. Het C-rijbewijs wordt de nieuwe norm voor deze voertuigen, en het is van cruciaal belang om te voldoen aan de geldende wetgeving om boetes en problemen te voorkomen.
Dankzij de nieuwe regels is er eindelijk duidelijkheid over het rijbewijs voor elektrische bedrijfswagens. Tot 1 juli 2025 geldt een gedoogbeleid, waarna bestuurders van zware e-bestellers eigenlijk een vrachtwagenrijbewijs (C-rijbewijs) nodig zouden hebben. Die eis komt nu te vervallen. Vanaf de zomer blijft een rijbewijs B voldoende, al moet er wel eerst een speciale cursus worden gevolgd.
“Ondernemers krijgen meer mogelijkheden om emissievrije voertuigen in te zetten, zonder dat regelgeving een onnodige belemmering vormt,” zegt Frits van Bruggen, voorzitter van RAI Vereniging. “Tegelijkertijd zorgen de verplichte cursussen voor een veilige omgang met deze zwaardere voertuigen.