Je rijbewijs halen. Het klinkt misschien wel als de normaalste zaak van de wereld. Met bijna 10 miljoen rijdende auto's in Nederland zou je denken dat het niet al te lastig is om dat papiertje binnen te slepen. Want zeg nou zelf, als al die mensen het kunnen, dan kan jij het ook wel toch? Nou... het gemiddelde slagingspercentage van slechts 52 procent zegt helaas iets anders. Om bij de succesvolle helft te horen, is het belangrijk dat je je goed voorbereid. Daarom vertellen wij je in dit artikel alles wat jij moet weten om je rijbewijs te halen!
Een rijbewijs is eigenlijk niets meer dan een roze pasje dat aangeeft dat je een motorvoertuig kunt besturen. Wanneer je in het bezit bent van een rijbewijs, laat je zien dat je de kennis en vaardigheden bezit om met een bepaald voertuig veilig deel te kunnen nemen aan het verkeer. Het is verplicht om een rijbewijs op zak te hebben wanneer je bijvoorbeeld in een auto of op een scooter wilt gaan rijden. In Nederland geldt het rijbewijs in de meeste gevallen ook als een geldig identiteitsbewijs.
Om je rijbewijs te behalen, zul je eerst een aantal examens moeten afleggen. De route naar jouw rijbewijs bestaat dan ook uit een aantal verschillende onderdelen:
- Theorie-examen
- Rijlessen
- Tussentijdse toets (optioneel)
- Praktijkexamen
De route die jij precies aflegt kan natuurlijk altijd verschillen per persoon en per rijbewijs. Je kunt bijvoorbeeld zonder theorie-examen op zak gewoon beginnen aan autorijles. Echter, je zal je theorie-examen wel moeten halen voordat je aan je tussentijdse toets en praktijkexamen gaat beginnen.
Welke rijbewijzen kun je halen?
De meeste mensen in Nederland hebben genoeg aan een autorijbewijs. Toch zijn er veel meer soorten rijbewijzen die je kunt behalen, zoals een scooterrijbewijs of een vrachtwagenrijbewijs. In Nederland kennen we maar liefst 13 verschillende categorieën waarin je een rijbewijs kunt behalen. De verschillende rijbewijzen worden vaak afgekort met één of twee letters en/of cijfers.
Lees ook: Nieuw rijbewijs nodig? Lees dit!
In de tabel hieronder hebben we alle rijbewijzen die je in Nederland kunt halen op een rijtje gezet:
| Afkorting | Betekenis |
|---|---|
| AM | Bromfiets, scooter, speed pedelec, snorfiets en brommobiel |
| A, A1 & A2 | Motorrijbewijs (afhankelijk van de omvang van de motor) |
| B | Autorijbewijs |
| BE & BE+ | Rijbewijs voor auto met aanhanger (afhankelijk van het gewicht) |
| C | Vrachtwagenrijbewijs |
| CE | Rijbewijs voor vrachtwagen met aanhanger |
| C1 | Rijbewijs voor een lichte vrachtwagen (3.500 kg tot 7.500 kg) |
| C1E | Rijbewijs voor lichte vrachtwagen met aanhanger |
| D | Busrijbewijs |
| DE | Rijbewijs voor een bus met aanhanger |
| D1 | Rijbewijs voor een kleine bus (8-16 personen) |
| D1E | Rijbewijs voor een kleine bus met aanhanger |
| T | Tractorrijbewijs |
Het is mogelijk om meerdere rijbewijzen te behalen. Je zult dan wel verschillende theorie-examens en praktijkexamens moeten afleggen. Je houdt in dat geval wel gewoon één rijbewijspasje, maar er staan dan meerdere afkortingen op aangekruist.
Mensen halen hun rijbewijs omdat ze bijvoorbeeld meer vrijheid willen, het belangrijk vinden voor hun toekomst of omdat ze hun reistijd willen verkorten. Allereerst halen mensen hun rijbewijs omdat het ze meer vrijheid geeft. Denk er maar eens over na: als je zonder rijbewijs op stap wilt, zul je altijd met het OV moeten reizen of zul je op zoek moeten naar iemand die jou wilt brengen. Daarentegen kun je met je rijbewijs gaan en staan waar en wanneer jij wilt.
Daarnaast kan het rijbewijs een belangrijke rol in jouw toekomst spelen. Het staat namelijk erg goed op je CV. Wil je als politieagent aan de slag gaan, als monteur gaan werken of juist als huisarts je geld verdienen, dan is de kans heel groot dat je een rijbewijs nodig gaat hebben. Vaak staat er in een vacature dan ook vermeld of een rijbewijs een vereiste is. En zelfs wanneer het geen vereiste is, blijft het aantrekkelijk voor je potentiële werkgever als je wél een rijbewijs hebt. Je bent dan namelijk veel flexibeler inzetbaar.
Tot slot kan reistijd een belangrijke reden zijn om een rijbewijs te halen (of juist niet). Mensen die in een klein dorp wonen met weinig faciliteiten, zullen er sneller voor kiezen om een rijbewijs te halen dan mensen die in een stad wonen. Als je in een klein dorp woont, zul je immers in veel gevallen verder moeten reizen. Zo is er in een stad op veel plekken een supermarkt of restaurant gevestigd, terwijl dat in een klein dorp niet vanzelfsprekend is. Daarbij is de kans groot dat er in een klein dorp minder werkgelegenheid te vinden is. Hierdoor zal je eerder moeten reizen voor je werk. Dat gaat natuurlijk veel sneller met de auto dan met het OV.
Lees ook: Alles over je rijbewijs
Start al vanaf 16,5 jaar met lessen voor rijbewijs B
Kun je niet wachten om te beginnen met autorijden? Goed nieuws: je mag in Nederland al starten met rijles voor rijbewijs B vanaf 16,5 jaar. Dankzij het 2toDrive-programma kun je vroeg beginnen met oefenen en ervaring opdoen, onder begeleiding van een coach.
Je kunt dan alvast werken aan je voertuigbeheersing en verkeersinzicht onder begeleiding van een instructeur. Vanaf je 17e verjaardag mag je vervolgens praktijkexamen doen bij het CBR. Wanneer je slaagt, mag je autorijden onder begeleiding van een door jou gekozen coach totdat je 18 bent. Je hoeft je niet apart aan te melden voor 2toDrive. Je kunt gewoon rechtstreeks contact opnemen met een rijschool om te starten met rijlessen zodra je 16,5 jaar bent. Hoe eerder je begint, hoe sneller je straks zelfstandig de weg op kunt!
Let wel op: begeleid rijden geldt alleen binnen Nederland. Je mag dus met een begeleiderspas wel in Nederland autorijden, maar niet in het buitenland totdat je 18 jaar bent, ook niet onder begeleiding.
Je mag vanaf 16,5 jaar rijles nemen voor je autorijbewijs. Theorie-examen afleggen mag vanaf 16 jaar. Als je 17 jaar bent, kun je het praktijkexamen afleggen en zo je rijbewijs halen. Ben je onder de 18 jaar? Dan mag je na het halen van je autorijbewijs alleen rijden met een begeleider. Ook moet je altijd een begeleiderspas bij je hebben. Hierop staan de namen van je begeleiders. Je kunt de begeleiderspas aanvragen bij de Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) vanaf 16,5 jaar. Jongeren mogen eerder de weg op dan vroeger, maar wel samen met een begeleider. Zo kunnen zij onder relatief veilige omstandigheden rijervaring opdoen.
Je wordt binnenkort 18 jaar, hoera! Er gaan dan wat zaken veranderen. Zo ben je vanaf je 18e financieel verantwoordelijk.
Lees ook: Rijbewijs Verlengen Losser
Rijbewijs B1 en Rijbewijs B+
Naast het standaard rijbewijs B bestaan er ook varianten van dit rijbewijs, zoals rijbewijs B1 en B+. Deze komen niet vaak voor in Nederland, maar het is toch goed om te weten wat ze inhouden, zeker als je over de grens gaat rijden of een speciaal voertuig wilt besturen.
Het rijbewijs B1 is bedoeld voor lichte voertuigen met vier wielen, zoals een quad of brommobiel, met een maximale lege massa van 400 kg. In landen zoals Frankrijk kun je dit rijbewijs al vanaf 16 jaar halen. In Nederland wordt deze categorie echter niet actief gebruikt. Daarom is het vakje voor B1 op je rijbewijs meestal leeg. Desondanks staat deze categorie op Nederlandse rijbewijzen vermeld vanwege Europese regelgeving die bepaalt dat alle categorieën op het rijbewijs zichtbaar moeten zijn.
Rijbewijs B+ (ook wel bekend als code 96) is een officiële Europese rijbewijscategorie die geldt als een tussenstap tussen rijbewijs B en BE. Met dit rijbewijs mag je een auto met aanhangwagen besturen zolang het totaalgewicht van de combinatie niet boven de 4.250 kg uitkomt. Om rijbewijs B+ te verkrijgen, moet je, naast het praktijkexamen voor rijbewijs B, een aanvullend praktijkexamen afleggen waarna code 96 wordt bijgeschreven op je rijbewijs B.
5 Belangrijkste praktijkexamen tips, zorg dat je dit weet voordat je op examen gaat!
Wat moet je weten over het volgen van rijles?
Voordat je überhaupt aan je praktijkexamen of tussentijdse toets mag beginnen zal je rijles moeten volgen. Tijdens deze rijlessen leer je eigenlijk alle fijne kneepjes over de besturing van het voertuig en bouw je ervaring op in het verkeer.
De rijles wordt gegeven door een ervaren instructeur die jou vanaf het begin zal begeleiden en helpen. Je krijgt rijles in een speciale auto waarin de instructeur kan ingrijpen als er iets fout dreigt te gaan. Hoewel de instructeur naast je zit, heeft hij/zij ook een gas-, rem- en koppelingspedaal.
Voordat een leerling begint met lessen, neemt hij/zij vaak een proefles. Tijdens de proefles zal de instructeur een inschatting maken hoeveel lessen je nodig gaat hebben om het voertuig goed en veilig te kunnen besturen. Zo kun je grofweg uitrekenen hoelang je met je rijbewijs bezig zult zijn.
Volgens het CBR (Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen) hebben kandidaten gemiddeld 43 rijlessen nodig om hun rijbewijs te behalen. Dit is een gemiddelde, dus het aantal rijlessen dat jij nodig hebt kan afwijken. Misschien ben jij wel de nieuwe Max Verstappen en heb je slechts 30 lessen nodig! Houd wel in de gaten dat je bij de meeste rijscholen per les betaalt. Eén rijles duurt meestal tussen de 50 en 60 minuten. Spreek daarom met je instructeur af hoeveel lessen je zal gaan volgen en welk lespakket je hiervoor kunt gebruiken, voordat je daadwerkelijk begint met lessen. Zo kom je niet voor onverwachte kosten te staan.
Op welke leeftijd mag je beginnen met rijles?
In Nederland mag je beginnen met het volgen van rijles wanneer je 16,5 jaar oud bent. Mocht je alle rijlessen achter de rug hebben en je rijbewijs op zak hebben, dan mag je vanaf je 17e met een aangewezen begeleider de openbare weg op. Je mag maximaal vijf begeleiders aanwijzen. Dit kunnen bijvoorbeeld je vader of moeder zijn.
Deze begeleider vraagt hiervoor ook een speciale begeleiderspas aan. Dat kan als de begeleider:
- 27 jaar of ouder is,
- minimaal 5 jaar een autorijbewijs heeft,
- 4 jaar geen alcoholcursussen heeft gevolgd,
- 4 jaar geen gedragscursussen heeft gevolgd,
- tijdens de begeleiding niet onder invloed van verdovende middelen zal zijn, en
- 4 jaar geen strafrechtelijke veroordelingen m.b.t. verkeersovertredingen op zijn/haar naam heeft.
Vanaf je 18e mag je helemaal zelfstandig de weg op in de auto.
Wat is het theorie-examen?
Om je autorijbewijs te halen, zal je eerst een theorie-examen moeten afleggen. Het theorie-examen is een digitale toets (op de computer), die je op locatie van het CBR zult maken. Voor het autorijbewijs duurt dit theorie-examen 30 minuten. Voor andere rijbewijzen kan de tijdsduur verschillen. Je moet het theorie-examen gehaald hebben voordat je kunt afrijden op het praktijkexamen. Je kunt je theorie-examen bij het CBR aanvragen.
Sinds 7 april 2025 is het theorie-examen vernieuwd. Sindsdien bestaat het examen uit 50 vragen in plaats van 65 vragen. Wanneer slaag je voor het theorie-examen? Je slaagt voor je theorie-examen als je minstens 44 van de 50 vragen goed beantwoordt.
Heb je één vraag te veel fout? Dan ben je helaas gezakt en zul je een nieuw theorie-examen moeten aanvragen bij het CBR. Let op: hier moet je opnieuw voor betalen.
Vaak wordt het theorie-examen als erg moeilijk gezien. Nog geen 40% slaagt in één keer. Wat kost het theorie-examen? Het theorie-examen kost bij het CBR € 48,75 per poging. Let op: je kunt je theorie-examen ook regelen via een rijschool. Soms kan dit voordeliger zijn wanneer je het combineert met je rijlessen.
Wat neem je mee naar het theorie-examen?
Naar het theorie-examen neem je het volgende mee:
- Geldig identiteitsbewijs (paspoort of identiteitskaart)
- Reserveringsnummer
Let op: heb je één van bovenstaande dingen niet bij je? Dan kun je niet deelnemen.
Wat is de tussentijdse toets?
De tussentijdse toets kun je zien als een 'oefenpraktijkexamen'. Je voert hier alle handelingen uit die je normaal ook op het échte praktijkexamen in de auto moet uitvoeren. Denk hierbij aan de bijzondere verrichtingen (zoals fileparkeren, omkeren door te steken of de hellingproef), op de openbare weg rijden en rijden volgens de navigatie. Dit betekent dus ook dat er een echte examinator naast je zit die jou beoordeelt. Op die manier heb je al ervaring met afrijden als je echt gaat afrijden.
Het voordeel van de tussentijdse toets is dat je een vrijstelling kunt krijgen op de bijzondere verrichtingen. Dat wil zeggen dat je deze niet meer hoeft uit te voeren op het echte praktijkexamen als je ze op de tussentijdse toets goed uitvoert. Dat scheelt weer een onderdeel waarop je fouten kunt maken. Daarnaast krijg je natuurlijk ook handige feedback, die je kunt meenemen naar je praktijkexamen. Kun je zakken voor de tussentijdse toets? Nee, je kunt officieel niet zakken voor de tussentijdse toets. De tussentijdse toets is enkel een meetmoment om te kijken hoe je ervoor staat. Wanneer je de tussentijdse toets niet naar behoren uitvoert, krijg je waarschijnlijk geen vrijstelling op de bijzondere verrichtingen. Vervelend, maar no worries! Leer vooral van de feedback die je krijgt. In de rijlessen daarna kun je heel gericht gaan oefenen op de onderdelen die nog niet zo goed gingen. Dan komt het op je praktijkexamen vast goed!
Wat kost de tussentijdse toets? De tussentijdse toets kost bij het CBR € 138,50 (evenveel als een praktijkexamen).
Wat neem je mee naar de tussentijdse toets?
Je neemt het volgende mee naar je tussentijdse toets:
- Geldig identiteitsbewijs (paspoort of identiteitskaart)
- Uitnodiging van het CBR voor je tussentijdse toets
- Zelfreflectieformulier van het CBR (ingevuld)
Let er op dat je alles meeneemt. Anders kun je niet deelnemen aan de tussentijdse toets.
Het praktijkexamen
Het praktijkexamen is het examen waarop jij aan het CBR laat zien dat je de auto goed en veilig kunt besturen, gevaar kunt herkennen en waarop je laat zien dat je alle verkeersregels goed kunt toepassen tijdens het autorijden. Het praktijkexamen duurt in totaal 55 minuten, waarvan de rit zelf 35 minuten duurt.
Het begint allemaal bij een kennismaking met de examinator. Na een kort praatje zal er een ogencheck plaatsvinden. Tijdens deze check zal je vanaf ongeveer 25 meter afstand een kenteken moeten oplezen om te laten zien dat je ogen nog scherp genoeg zijn. Daarna gaan jullie samen naar jouw eigen lesauto en laat je zien dat je een aantal controles aan de auto kunt uitvoeren (bijvoorbeeld het aangeven waar de ruitensproeiervloeistof kan worden bijgevuld). Je zal hier natuurlijk niet echt met een kannetje ruitensproeiervloeistof in je hand staan. Je hoeft namelijk enkel antwoord te geven op een aantal vragen van de examinator.
Het tweede belangrijke deel van het praktijkexamen is de autorit van ongeveer 35 minuten. Deze rit bestaat uit drie onderdelen:
- Voertuigbeheersing
- Rijden op de openbare weg
- Bijzondere verrichtingen (tenzij je hiervoor vrijstelling hebt behaald op je tussentijdse toets)
Tijdens deze onderdelen kijkt de examinator onder andere naar jouw kijkgedrag, of je netjes en veilig inhaalt en of je de auto goed beheerst.
Uiteraard mag je best wel eens een foutje maken tijdens het praktijkexamen. Het is alleen belangrijk dat dit geen cruciale fout is. Dat wil zeggen dat je geen andere verkeersdeelnemers of jezelf in gevaar mag brengen. Mocht je een klein foutje maken, zorg er dan voor dat je dit zelfstandig en veilig kunt oplossen. Laat je bijvoorbeeld de motor een keertje afslaan? Vervelend natuurlijk, maar in principe geen groot probleem. Het is belangrijk dat je niet in de stress schiet en dat je zelfstandig weer doorrijdt.
Veel leerlingen vinden het praktijkexamen moeilijk. Ongeveer de helft slaagt in één keer. Wat kost het praktijkexamen? Het praktijkexamen voor de auto kost bij het CBR € 138,50 per poging. Let er wel op dat jouw rijschool extra kosten in rekening kan brengen, zoals administratie-, personeels- en brandstofkosten. Check dit van tevoren altijd goed bij de rijschool. Wat neem je mee naar het praktijkexamen? Je neemt drie dingen mee naar het praktijkexamen:
- Geldig identiteitsbewijs (paspoort of identiteitskaart)
- Uitnodiging van het CBR voor je praktijkexamen
- Zelfreflectieformulier van het CBR (ingevuld)
Mocht je één of meer van de bovenstaande punten niet bij je hebben op het praktijkexamen, dan kun je helaas niet deelnemen. Zorg dus dat je dit op orde hebt!
Wat kost het om je rijbewijs te halen?
Het is best lastig om uit te rekenen hoeveel een rijbewijs je precies gaat kosten. Daarom hebben we hieronder alle kosten op een rijtje gezet:
| Onderdeel | Kosten |
|---|---|
| Rijles (bij gemiddeld 43 lessen van € 55,-) | € 2.365,00 |
| Theorie-examen | € 48,75 |
| Tussentijdse toets | € 138,50 |
| Praktijkexamen | € 138,50 |
| Gezondheidsverklaring | € 45,25 |
| Aanvragen rijbewijs (afhankelijk per gemeente) | € 52,10 (gemiddeld) |
| Totaal | € 2.788,10 |
Om je rijbewijs te halen, kan je dus rekening houden met een bedrag van € 2.788,10. Houd wel in gedachte dat dit de prijs is als je in één keer slaagt. Met een slagingspercentage van minder dan 40% voor het theorie-examen en van 52% voor het praktijkexamen, is de kans dus aanwezig dat je hier extra kosten voor gaat maken.
Check daarom altijd of er rijscholen zijn die een compleet pakket aanbieden. Vaak is dit een stukje goedkoper dan wanneer je alles los afneemt. Sommige rijscholen bieden ook kosteloos een herexamen aan voor als je niet in één keer slaagt.
Waar moet je op letten bij het kiezen van een rijschool?
Het kiezen van een geschikte rijschool is niet altijd eenvoudig. Let bij het kiezen van jouw rijschool daarom altijd op de volgende punten:
- Wat is het slagingspercentage van de rijschool? Het gemiddelde slagingspercentage van rijscholen in Nederland ligt volgens het CBR rond de 52%. Check daarom altijd het slagingspercentage van de rijschool die jou interessant lijkt. Dit percentage vertelt jou namelijk hoeveel procent van de leerlingen in één keer is geslaagd. Is er een laag slagingspercentage? Dan kun je jezelf afvragen of het slim is om voor deze rijschool te kiezen.
- Hoeveel examens heeft deze rijschool gereden? Kijk altijd hoeveel examens de rijschool heeft gereden. Dit zegt iets over de ervaring van de rijschool. De grootste rijscholen in Nederland rijden per jaar ongeveer 2.000 examens. Die hebben waarschijnlijk een beter beeld van waar leerlingen op zakken.
Zet dan vandaag nog de eerste stap richting rijbewijs B bij Rijschool Dekker. Met onze persoonlijke begeleiding, transparante lespakketten en ervaren instructeurs ben je verzekerd van een opleiding die perfect aansluit op jouw behoeften en leertempo. Neem contact met ons op en plan jouw eerste rijles in. Rijschool Dekker staat klaar om jou te begeleiden naar je rijbewijs B.
Lessen voor je autorijbewijs B doe je natuurlijk lekker dicht in je eigen omgeving. Bij Rijschool Dekker is dit geen enkel probleem.
TL;DR
Je rijbewijs halen bestaat uit meerdere stappen, waaronder: theorie, rijlessen en praktijkexamen. Je mag starten met lessen vanaf 16,5 jaar. De theorie is verplicht vóór je praktijkexamen. Gemiddeld heb je 35-45 rijlessen nodig.
Stap 1. Start met je theorie
Het is slim om te beginnen met je theorie vóórdat je start met rijles. Bij sommige rijscholen wordt dit ook van je verwacht. Bovendien helpt het je om veilig deel te nemen aan het verkeer en zul je merken dat je het autorijden sneller onder de knie krijgt.