Ongeveer 65% van de Nederlanders heeft een autorijbewijs. Wanneer we daar nog eens het aantal fietsers, bromfietsers en voetgangers bij optellen, is het zeker geen boude uitspraak dat de meesten onder ons zich vaak, zo niet dagelijks, in het verkeer begeven. Dat dit niet zonder risico is, weten we allemaal en verkeersveiligheid ligt ons dan ook allen na aan het hart. Wij onderzochten voor jou het risico op een verkeersongeval op basis van cijfers en statistieken.
Verkeersongevallen in cijfers
Het aantal ongelukken in het verkeer in Nederland geeft een goed beeld van hoe veilig onze Nederlandse wegen zijn. Feiten, cijfers en statistieken. De Europese wegen behoren tot de veiligste wegen van de wereld. Toch is het aantal verkeersslachtoffers en verkeersdoden in Nederland hoog. Welke cijfers zijn hiervan bekend? En welke impact heeft een verkeersongeval op slachtoffers? We zetten het voor je op een rij.
Aantal ongelukken in het verkeer in Nederland
In het verkeer in Nederland komt elk jaar een groot aantal ongelukken voor. Jaarlijks raken meer dan 430.000 personen betrokken bij een verkeersongeluk. Hiervan belanden zo’n 130.000 mensen op de spoedeisende hulp. En meer dan 600 personen overlijden jaarlijks aan de gevolgen van een verkeersongeval.
Aantal verkeersdoden Nederland
In 2024 vielen er 675 doden in het verkeer in Nederland, 9 minder dan in 2023. De meeste slachtoffers vielen wederom onder de fietsers. Het aantal bromfietsers, brom- en snorscooters dat overleed door een verkeersongeval is in de laatste 25 jaar niet zo laag geweest. In 2024 kwamen 30 mensen om in het verkeer door een ongeval met een bromfiets, brom- of snorscooter. In 2000 overleden er nog 104 bromfietsers, brom- en snorscooters. Bron: CBS.
Aantal fiets ongelukken in Nederland
In 2024 kwamen 246 fietsers om het leven in het verkeer, 24 minder dan het jaar ervoor. Van de fietsers die in 2024 omkwamen reed 44 procent op een e-bike. Hoofdletsel was de meest voorkomende oorzaak (60%) bij het overlijden van fietsers.
Lees ook: Eisen Arbodienst Keuring Groot Rijbewijs
Ernstig verkeersgewonden in Nederland
In 2021 raakten naar schatting 6.800 personen ernstig gewond in het verkeer in Nederland. Dat aantal is vergelijkbaar met het aantal in 2020, maar lager dan verwacht kon worden op grond van de stijgende trend tot en met 2019. In dat jaar kwam het aantal ernstig verkeersgewonden na een jarenlange stijging uit op 6.900. Dat de slachtofferaantallen in 2020 en 2021 lager zijn dan verwacht, is waarschijnlijk het gevolg van de coronamaatregelen waardoor er in deze jaren minder verkeer op de weg was. Ruim zeven van de tien (71%) ernstig verkeersgewonden is een fietser. Het overgrote deel daarvan raakt gewond in een ongeval waarbij geen motorvoertuig is betrokken. Ruim de helft van de ernstig verkeersgewonden is 60 jaar of ouder, een op de zes (17%) is 80 jaar of ouder. (Bron: SWOV)
Verkeersmisdrijven in Nederland 2015-2024
Niet elk verkeersongeval is, of blijft bij, een ongeluk. In bepaalde gevallen spreken we van een verkeersmisdrijf. Bijvoorbeeld als iemand rijdt onder invloed of de plaats van een ongeval verlaat. Onderstaande cijfers tonen de jaarlijks geregistreerde verkeersmisdrijven tussen 2015 en 2023. Bron: CBS.
| Jaartal | Aantal verkeersmisdrijven |
|---|---|
| 2015 | 114.735 |
| 2016 | 114.830 |
| 2017 | 111.865 |
| 2018 | 118.285 |
| 2019 | 125.500 |
| 2020 | 115.575 |
| 2021 | 120.000 |
| 2022 | 140.395 |
| 2023 | 135.405* |
| 2024 | 131.345* |
*voorlopige cijfers
Telefoon achter het stuur
Van de verkeersdeelnemers maakt 75% zich weleens schuldig aan bellen, vergaderen, fotograferen of zelfs gamen achter het stuur of op de fiets. Dat blijkt uit onderzoek van SWOV in 2023. Levensgevaarlijk. Het aandeel respondenten dat weleens de telefoon in het verkeer gebruikt is gestegen van 72% (2021) naar 75% (2023). Als je kijkt naar de handelingen, dan zie je vooral dat volwassenen meer handelingen uitvoeren dan in 2021. Bij jongeren zien we alleen een stijging in het aandeel voetgangers dat weleens de navigatie instelt.
Waar gebeuren de meeste ongelukken in het verkeer?
Het aantal ongelukken in het verkeer in Nederland verschilt per wegsoort/snelheidslimiet. Dit zegt het SWOV hierover:
Lees ook: Groot bereik elektrische auto kopen
Er vallen veel meer verkeersdoden op wegvakken dan op kruispunten, behalve op gemeentelijke 50 km/uur-wegen. Ten opzichte van het jaar 2011 zijn opvallende verschillen in 2020: 23 minder geregistreerde verkeersdoden op wegvakken van 120 km/uur-wegen, 19 doden meer op wegen met een limiet van 100 km/uur, en 14 meer op 130 km/uur-wegen. Daarnaast vielen er in 2020 minder geregistreerde doden op gemeentelijke 50 km/uur-wegen: in totaal 49 minder dan in 2011 op zowel wegvakken als kruispunten. Bij 80 km/uur-wegen is vooral het kleiner aantal (20 minder) verkeersdoden op gemeentelijke wegvakken opvallend. Op gemeentelijke 30 km/uur- en 60 km/uur-wegen is tussen 2011 en 2020 juist een relatief grote toename van geregistreerde doden te zien, namelijk 23 meer op 30 km/uur-wegen en 35 meer op 60 km/uur-wegen.
Impact verkeersongeval op slachtoffers
In ons meerjarenonderzoek Victims in Modern Society staan sociale steun, erkenning, gebruik van professionele hulpverlening en psychische klachten na slachtofferschap centraal. Het thema verkeer is ook onderdeel van dit onderzoek. Hieronder een aantal resultaten uit 2018.
- 430.000 mensen (18+) waren slachtoffer van een verkeersongeval
- voor 350.000 mensen was dit de meest schokkende gebeurtenis van dat jaar
- voor 110.000 mensen was dit zeer stressvol
- 40% van de verkeersslachtoffers heeft lichamelijke problemen
- 12% heeft psychische problemen
- 15% problemen met werk
- 16% financiële problemen
Sociale steun en erkenning na verkeersongeval
Onderstaande resultaten uit 2018 hebben betrekking op de sociale steun en erkenning van slachtoffers na een verkeersongeval:
- 94% deelt zijn ervaring met familie en vrienden
- 35% met collega’s of mede-studenten
- 28% heeft contact met de politie
- 9% heeft contact met een psycholoog
- 3% heeft contact met Slachtofferhulp Nederland
- 2% heeft contact met lotgenoten
- 25% ervaart een gebrek aan emotionele steun en een luisterend oor
Maatschappelijke kosten van verkeersongevallen
De maatschappelijke kosten van verkeersongevallen zijn enorm. Volgens het SWOV bedragen de maatschappelijke kosten van verkeersongevallen namelijk gemiddeld € 17 miljard in 2018 (€ 15,8 tot € 18,6 miljard): vergelijkbaar met ruim 2% van het bruto binnenlands product (bbp). De geschatte kosten per verkeersdode bedragen € 2,9 miljoen. Voor een ernstig verkeersgewonde is dat € 310.000. (Bron: SWOV)
Recente cijfers over verkeersdoden
In 2024 kwamen in Nederland 675 mensen om het leven door een verkeersongeval. Dit is 1,3 procent minder dan in 2023, toen er 684 verkeersdoden vielen. Vergeleken met 2000 is het aantal dodelijke slachtoffers van verkeersongevallen met 42 procent afgenomen, ondanks de groei van de bevolking. De daling vond voornamelijk plaats tussen 2000 en 2010, toen het aantal verkeerdoden met 45 procent afnam naar 640.
Lees ook: Groot Rijbewijs: Keuringseisen uitgelegd
In 2024 kwamen er 24 minder fietsers om het leven dan een jaar eerder. Desondanks waren vorig jaar de meeste verkeersslachtoffers fietsers (246), gevolgd door inzittenden van een personenauto (220). Daarnaast overleden 59 voetgangers, 56 motorrijders, 57 bestuurders van een scootmobiel, 6 inzittende van een bestel- of vrachtauto en 30 bromfietsers door een verkeersongeval. Dit is het laagste aantal verongelukte bromfietsers in de afgelopen 25 jaar. In 2022 was het aantal fietsdoden het grootst in 25 jaar (290).
Leeftijd en geslacht van slachtoffers
Het aantal dodelijke verkeersslachtoffers is onder mensen van 80 jaar en ouder in 2024 het hoogst, gevolgd door 70- tot 80-jarigen. Verkeersslachtoffers van 60 jaar of ouder overlijden relatief vaak door een fietsongeval, terwijl slachtoffers jonger dan 60 jaar naar verhouding vaker omkomen bij een auto-ongeluk.
Er komen meer mannen dan vrouwen om in het verkeer. Dit gold in 2024 voor alle vervoerswijzen en alle leeftijdsgroepen. In 2024 stierven 474 mannen en 201 vrouwen door een verkeersongeval. Dit betekent dat 70 procent van de verkeersdoden een man was. Het aandeel mannelijke verkeersdoden schommelt al jaren tussen de 70 en de 75 procent. Het aandeel mannen onder de verkeersdoden is vooral hoog onder de 20- tot 50-jarigen, van wie 84 procent van de verkeersdoden een man is.
Type aanrijdingen
Van de door een verkeersongeval overleden fietsers kwam van 2020 tot en met 2024 gemiddeld 42 procent om door een aanrijding met een personen- of bestelauto. Van de verkeersdoden onder inzittenden van een personenauto had 43 procent een aanrijding met een andere auto, bestelbus, vrachtauto of bus. Bij 40 procent was een botsing met een vast object de oorzaak.
Regionale verschillen
In Noord-Brabant vielen 114 dodelijke verkeersslachtoffers. Dat zijn er 6 minder dan in 2023, maar opnieuw is dit het hoogste aantal van alle provincies. Noord-Brabant heeft het uitgebreidste wegennet van alle provincies (ruim 23 duizend kilometer).
Verbetering van verkeersveiligheid
Kijkend naar aantal ongevallen, gewonden, doden en de (maatschappelijke) financiële kosten van ongevallen zijn Broer en Stomphorst het erover eens dat politiek en politie hun focus moeten richten op het verbeteren van de verkeersveiligheid. „Ik hoop dan ook dat dit gebeurt bij afwegingen op lokale, provinciale en landelijke overleg- en beslistafels" zegt Broer. "Ook is het noodzaak dat organisaties weggebruikers blijven voorlichten, aanspreken en een beroep op hun verantwoordelijkheid doen. Los van infrastructurele aanpassingen kun je ook zelf wat doen om verkeersongevallen te voorkomen. Hou je aandacht bij het verkeer, bijvoorbeeld met behulp van onze tips om MONO onderweg te gaan. Ga je met de fiets op pad? Dan is een fietshelm dragen is een goed idee. Het dragen van een fietshelm vermindert de kans op ernstig hoofdletsel bij een ongeval met 60%.
Iedereen die betrokken is bij een verkeersongeluk kan last krijgen van deze heftige gebeurtenis. Het kan moeilijk zijn om met (de gevolgen van) het ongeluk te leren omgaan. En er kunnen verschillende problemen en klachten ontstaan, zoals:
- depressieve gevoelens;
- lichamelijke klachten, of
- geldproblemen
Met het VICTIMS-project deden we hier onderzoek naar. Deze dingen zijn heel belangrijk voor mensen die een ongeluk in het verkeer hebben meegemaakt. Dit helpt ze namelijk om hun veranderde leven weer op te pakken.
Uit het VICTIMS-project blijkt dat de meeste mensen hun familie of vrienden vertellen over het meemaken van een verkeersongeluk. Alsnog ervaart 25% van de verkeersslachtoffers niet genoeg emotionele steun. Zij hebben het gevoel bij niemand echt hun verhaal kwijt te kunnen. Ken je iemand die een verkeersongeluk heeft meegemaakt? En wil je hem of haar steunen? Het is menselijk dat je soms niet goed weet wat je kunt zeggen of doen. Lees onze tips om een slachtoffer of nabestaande te helpen na een ongeluk in het verkeer.
Verkeerscijfers zijn nodig om te weten hoe het gaat met de veiligheid in verkeer in Nederland. Maar achter elk cijfer zit een persoonlijk verhaal dat diepe indruk maakt. Nabestaanden blijven met verdriet achter. Jaarlijks informeert de minister van Infrastructuur en Waterstaat de Tweede Kamer in een Kamerbrief over de ontwikkelingen in het aantal verkeersdoden en ernstig gewonden. De cijfers uit de Kamerbrief komen tot stand op basis van de cijfers van het CBS (aantal verkeersdoden), Rijkswaterstaat (BRON) en het SWOV (aantal verkeersgewonden).
Tips om een auto-ongeluk te voorkomen
Door bewust te zijn van de oorzaken van verkeersongevallen en proactief veiligheidsmaatregelen te nemen, kunnen we gezamenlijk bijdragen aan veiligheid op de weg. Hier zijn enkele tips om de kans op een ongeluk te verkleinen:
- Waarschuwingssystemen voor bandenspanning: Helpen je bij het behouden van optimale grip.
- Drive modes: Bepaalde Renault-modellen bieden een rijmodus voor natte of gladde omstandigheden.
- Lane keep assist: Zorgt voor koerscorrectie bij slipgevaar.
- Active emergency braking system (AEBS): Remt automatisch als er kans op botsing is door verminderde grip.
Een auto-ongeluk zit vaak in een klein hoekje, maar met de juiste voorbereiding kun je veel risico’s voorkomen. Door regelmatig onderhoud, alert rijgedrag en de ondersteuning van slimme technologieën verklein je het risico op een auto-ongeluk en vergroot je je veiligheid in onverwachte situaties.