In Nederland kom je af en toe paarden tegen in het verkeer. Zowel ruiters, als paard en wagen, als mensen die een paard aan de hand begeleiden, kunnen deelnemen aan het verkeer. Maar wat zijn de regels en definities?
Veilig paardrijden | Dat doe je zo 😉👍
Weggebruikers en hun definities
Weggebruikers zijn alle personen die gebruik maken van de weg. Zij worden ook wel verkeersdeelnemers of kortweg verkeer genoemd. Omdat niet voor alle weggebruikers dezelfde regels gelden, worden ze verder onderverdeeld.
Voetgangers zijn in de eerste plaats personen te voet. Ook personen die te voet een motorfiets, bromfiets of fiets aan de hand meevoeren vallen onder de voetgangers.
Bestuurders zijn personen die iets besturen. Dit kan een voertuig zijn, maar bijvoorbeeld ook een rij- of trekdier zoals een paard. Ook iemand die met een paard aan de teugels loopt valt hieronder, net als begeleiders van vee. Ook een rij-instructeur die rijles geeft of een examinator die een examen afneemt is een bestuurder.
Alle weggebruikers die niet onder de voetgangers vallen, zijn bestuurders.
Lees ook: Wat betekenen paardenlogo's bij automerken?
Deze groep valt onder de bestuurders. Het maakt hierbij niet uit of het gaat om een persoon óp een rij- of trekdier, of ernaast. Als je rijdt op een paard ben je een bestuurder. Maar als je loopt met een paard (of koe) aan een leidsel of deze op een andere manier begeleidt, ben je óók een bestuurder. Dit geldt voor alle rij- en trekdieren en vee.
Dit zijn bestuurders van bespannen of onbespannen wagens. Bespannen wagens zijn wagens met één of meerdere paarden ervoor. Onbespannen wagens zijn handkarren. Buiten deze twee voertuigen, vallen ook voetgangers die een optocht of colonne vormen onder de wagens.
Een ruiter te paard is een bestuurder. Een ruiter mag niet op het trottoir of op het fietspad komen.
Speciale gevallen
Bestuurders van gehandicaptenvoertuigen kunnen zowel onder de regels van voetgangers als bestuurders vallen. Dit is afhankelijk van waar ze rijden.
Lees ook: Autologo's en hun paardensymboliek
Volgt een bestuurder van een gehandicaptenvoertuig de rijbaan of fietsstrook, het fietspad of het fiets-/bromfietspad, dan volgen ze de regels van bestuurders. Rijden ze echter over het trottoir of voetpad, of zijn ze bezig een weg over te steken van het ene trottoir of voetpad naar het andere, dan volgen ze de regels van de voetgangers.
Niet alleen de bestuurder van een brommobiel volgt andere regels dan de bestuurders van ‘gewone’ bromfietsen. Een bestuurder van een snorfiets volgt in plaats daarvan de regels van de fietsen. Als er op een bord een fiets staat, geldt deze dus ook voor een bestuurder van een snorfiets, tenzij anders aangegeven.
Verantwoordelijkheid en veiligheid
Bestuurders van voertuigen weten vaak niet hoe ze zich moeten gedragen rond paarden op de weg. Rekening houden met elkaar is het allerbelangrijkste in het verkeer. Dit principe wordt nog belangrijker wanneer het vervoermiddel een levend wezen is.
Paarden reageren vaak angstig op onbekende harde geluiden en snelle bewegingen wanneer ze hier niet aan gewend zijn. om hun dieren vertrouwd te maken met de situatie op de weg. Maar ook bestuurders van auto's en motoren moeten hun gedrag aanpassen wanneer ze paarden tegenkomen.
Indien je een ruiter op de openbare weg wilt inhalen moet dit aan de linkerkant gebeuren. Er is geen precieze wettelijke definitie van hoeveel ruimte je moet houden tussen de ruiter en het voertuig noch van wanneer je weer terug mag naar je rijstrook. Er moet echter wel voor worden gezorgd dat er voldoende afstand is tussen de auto en het paard. Automobilisten moeten extra voorzichtig zijn wanneer ze paarden inhalen om schrikreacties te voorkomen dat houdt bijvoorbeeld in niet toeteren tenzij zich een gevaarlijke situatie voordoet. Pas je snelheid aan en controleer extra goed op tegenliggers.
Lees ook: LZV in Nederland: Eisen en Regels
Daarnaast wordt er adviseert om er altijd voor te zorgen dat mensen en dieren van een afstand goed zichtbaar zijn. Bijvoorbeeld met reflecterende vesten en reflecterende banden voor ruiters of dekens en reflecterende beenkappen voor paarden.
Als er meerdere ruiters onderweg zijn, mogen ze niet naast elkaar rijden (artikel 12 RVV 1990), als ze andere weggebruikers zouden kunnen hinderen.
In principe moet je de uitwerpselen van je paard opruimen.
Als paarden alleen of ongecontroleerd op de rijbaan of naast de weg lopen, moeten andere weggebruikers zich bijzonder defensief gedragen. In sommige gevallen kan het nodig zijn om stapvoets te passeren of helemaal te stoppen om ongelukken te voorkomen.
Verlichting
Zoals eerder vermeld worden ruiters, koetsiers en begeleiders van paarden beschouwd als bestuurders. Volgens artikel 36 van de RVV 1990 moeten ruiters en geleiders van rijdieren zowel overdag als het zeer slecht zicht is als nacht verlichting hebben die aan de voorkant wit of geel licht uitstraalt en aan de achterkant rood licht.
Ruiterpaden en verboden
Ruiters zijn ook te vinden in de bebouwde kom, niet alleen op landwegen. Er zijn soms speciale ruiterpaden maar dit is geen verplichting als we een sterke aanrader.
Volgens de RVV 1990 is het niet expliciet verboden om paarden te begeleiden vanaf de fiets. Je mag alleen als begeleider of als ruiter je niet op het fietspad begeven, als begeleider zoek je het voetpad op en als ruiter zal je je naar de berm of uiterst rechts op rijbaan moeten begeven.
Verkeersbord nr. Dit bord betekent ruiterpad, dus alleen ruiters mogen dit pad gebruiken. In Nederland is het geen verplichting, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Duitsland. Je mag het pad gebruiken maar je begaat geen overtreding als je het niet doet.
Als er een verbodsbord (bijv. Verkeersbord nr. Gesloten voor ruiters, vee, wagen en motorvoertuigen die niet sneller kunnen of mogen rijden dan 25 km/h en brommobielen alsmede fietsen, bromfietsen en invalidenvoertuigen. Geleiders van rij- of trekdieren of vee worden niet genoemd bij C9. Dus als ruiter afstappen bij het bord en lopend je weg vervolgen is toegestaan. Hiervoor zijn er alleen de borden C1 en C2.
Als laatste kunt u ook nog een driehoekig bord met een ruiter erop tegenkomen.