Bidirectioneel opladen is een veelbesproken onderwerp in de wereld van elektrische mobiliteit. Elektrische auto’s die bi-directioneel laden, kunnen niet alleen opladen, maar ook terugleveren. Met technologieën zoals V2X (Vehicle to Anything) en V2G (Vehicle to Grid) kan een elektrische auto stroom terugleveren aan het energienet of zelfs direct aan een woning. Dit biedt niet alleen de mogelijkheid om energie slim in te zetten, maar ook om de kosten voor stroomverbruik en autorijden te verlagen.
Met de opkomst van hernieuwbare energiebronnen zoals wind- en zonne-energie, die schommelingen in de beschikbaarheid van stroom veroorzaken, is een flexibeler energienetwerk essentieel. Auto’s die energie terugleveren spelen hierin een belangrijke rol, doordat ze niet alleen energie opslaan maar ook leveren aan het net. Met bijna 50% hernieuwbare energie in Nederland (CBS, 2023) groeit de behoefte aan technologieën die energie-uitwisseling mogelijk maken.
In dit artikel duiken we dieper in op bidirectioneel laden, de technologieën erachter, de voordelen, uitdagingen en de huidige stand van zaken. Ook bespreken we welke auto's al geschikt zijn voor deze innovatieve technologie.
Wat is Bidirectioneel Laden?
Bidirectioneel laden betekent dat een elektrische auto zowel stroom kan afnemen als terugleveren. Wanneer een elektrische auto oplaadt, trekt je auto elektriciteit uit de laadpaal naar de batterij van je auto. Dat is eenrichtingsverkeer. Maar bij bidirectioneel laden kan het ook andersom. Dan kan de auto ook elektriciteit terugleveren.
Het kenmerk van bidirectioneel laden is dat het elektrisch voertuig stroom ook weer kan terugleveren aan het interne stroomnetwerk. Dat zou enerzijds de stroom kunnen zijn die verkregen is uit het autoladen bij een gangbaar laadstation, uit het gewone elektriciteitsnet. In geval van een stroomstoring zou deze stroom als back-up kunnen dienen. Maar dat is uiteindelijk niet het echte doel en het voordeel van bidirectioneel laden.
Lees ook: Renault 5: Specificaties in detail
Verschil tussen V2G, V2H en V2L
Hoewel V2X en V2G vaak in één adem worden genoemd, zijn er duidelijke verschillen:
- V2G (Vehicle to Grid): Richt zich specifiek op het terugleveren van stroom aan het energienet.
- V2H (Vehicle to Home): Wordt de stroom gebruikt om een huis van elektriciteit te voorzien in plaats van deze terug te leveren aan het elektriciteitsnet.
- V2L (Vehicle to Load): Is breder inzetbaar, bijvoorbeeld om stroom te leveren aan een woning of zelfs aan andere apparaten.
In het kort: al deze afkortingen gaan over het inzetten van elektrische auto’s als buffer. En al deze termen tezamen noemen we V2X: Vehicle To Everything.
De KIA EV6 en IONIQ 5 ondersteunen alleen vehicle to load (V2L). Henry noemt dit ook wel vehicle to tosti. Het wil zeggen dat de auto een regulier stopcontact heeft waarop je een apparaat kunt aansluiten.
How does Vehicle to Grid (V2G) work?
Voordelen van Bidirectioneel Laden
Er zitten tal van voordelen aan bidirectioneel laden. Met een elektrische auto die bi-directioneel kan laden, kun je - in combinatie met een energiecontract met dynamische tarieven - geld verdienen door stroom te laden als deze goedkoop is en deze te gebruiken of terug te leveren als de stroomprijs hoog is. Hier zijn enkele belangrijke voordelen:
- Kostenbesparing: Auto’s die energie terugleveren kunnen huishoudens helpen stroomkosten te verlagen en bijdragen aan een stabieler energienet.
- Duurzaamheid: Het grote voordeel van bidirectioneel laden is dus dat de accu van de elektrische auto kan bijdragen aan het benutten van duurzame stroom.
- Ondersteuning van het energienet: Tijdens die belasting kan de auto stroom terugleveren aan het net. Met de batterij kan de elektrische auto de een oplossing zijn voor het volle stroomnet, door op het juiste moment te ontladen of opladen om zo het net te stabiliseren.
- Noodstroomvoorziening: In geval van een stroomstoring zou deze stroom als back-up kunnen dienen.
- Geen aparte thuisaccu nodig: Bij bezit van een dergelijke auto zou u géén losse thuisaccu hoeven aan te schaffen voor het opslaan van groene stroom uit zonnepanelen.
Uitdagingen en Beperkingen
Het terugleveren aan het pand of aan het elektriciteitsnet heeft nog een aantal uitdagingen. Het terugleveren van elektriciteit aan het pand of aan het net kent nog een aantal uitdagingen:
Lees ook: Welke EV's ondersteunen bidirectioneel laden?
- Noodzaak voor geschikte hardware en software: De grote uitdaging voor automobielfabrikanten is dat de elektrische auto en laadpaal bidirectioneel geschikt moeten zijn, dus geschikt voor het terugleveren aan het net of aan de woning. Ook moet dit alles worden ondersteund met software die weet wanneer er moet worden geladen of worden teruggeleverd.
- Impact op de levensduur van de batterij: Daarnaast zijn automobielfabrikanten bang wat de impact is van het vaker laden en ontladen van de batterij van de elektrische auto. Nog zo’n belangrijke uitdaging: het is nog niet goed duidelijk wat de impact is op de batterij als deze meerdere keren per dag wordt opgeladen en ontladen.
- Standaardisering en regelgeving: Het succes van bidirectioneel opladen hangt af van standaardisering. Welke auto kan bidirectioneel laden? In Europa is het CCS-protocol/CCS-stekker leidend, alleen is deze stekker nog niet zover doorontwikkeld dat daar al mee kan worden teruggeleverd.
- Kosten: Bi-directionele laadpalen zijn niet goedkoop. Daar waar een reguliere laadpaal voor thuis zo’n 400 tot 750 euro kost, tel je voor een DC laadpaal meer dan 6.000 euro neer.
- Stroomverlies: Allereerst heb je te maken met stroomverlies. Een gewone laadpaal werkt op wisselstroom (AC), de elektrische auto zet die wisselstroom vervolgens om naar gelijkstroom (DC) om het op te kunnen slaan in de accu. Die omzetting levert zo’n tien procent laadverlies op.
Welke Auto's Kunnen Bidirectioneel Laden?
Er zijn verschillende elektrische auto’s met de mogelijkheid van bidirectioneel laden. Hieronder een overzicht van wat per automobielfabrikant op dit moment de status is:
| Autofabrikant | Model | Technologie | Opmerkingen |
|---|---|---|---|
| Nissan | Leaf, EV200 | V2G | Gebruiken CHAdeMO-stekker |
| Mitsubishi | PHEV Outlander, Eclipse Cross PHEV | V2L | Gebruiken CHAdeMO-stekker |
| Audi | e-tron | Bidirectioneel laden | Project met Hager Group |
| Cupra | Born | V2G | Demonstratie met Wallbox Quasar 2 |
| Hyundai | Ioniq 5 | V2L | Werkt aan V2G-techniek |
| Kia | EV6, e-Niro (nieuw model), EV9 | V2L, V2G (EV9 in VS) | Samenwerking met Wallbox voor Quasar 2 |
| Volvo | EX90 | Bidirectioneel laden | Eerst beschikbaar in geselecteerde landen |
| Volkswagen | ID.Buzz, ID.3, ID.4 | V2G | ID.Buzz wordt geleverd met teruglaadfunctie, software-update voor andere ID.-modellen |
| Renault | Megane E-Tech, R5 | V2G | Testen met Renault Zoe, toekomstige modellen met V2G-mogelijkheden |
| Ford | F-150 Lightning | V2G | Gericht op de Amerikaanse markt |
De Kia Smart Charge App
Kia heeft onlangs de Kia Smart Charge-app gelanceerd, een innovatieve oplossing die elektrisch rijden nog efficiënter en voordeliger maakt. De Kia Smart Charge app is nu beschikbaar in de app stores en te gebruiken in combinatie met geschikte Kia modellen. Door slim te laden met de Kia Smart Charge app bespaar je tot wel 30% op de laadkosten thuis of laad je op eigen opgewekte stroom.
De Kia Smart Charge-app speelt hierop in door het laadproces van je elektrische auto automatisch te plannen tijdens de uren waarin de stroomprijs het laagst is. Dit gebeurt volledig automatisch, zodat je er geen omkijken naar hebt en je auto altijd opgeladen voor je klaarstaat.
Voor degenen die thuis energie opwekken met zonnepanelen biedt de Kia Smart Charge-app extra voordelen. De app analyseert de opwekcurve van je zonnepanelen en bepaalt op basis van weermodellen het ideale moment om je auto met eigen opgewekte stroom te laden.
Kia werkt hard aan de introductie van Vehicle-to-Grid (V2G)-technologie, waarmee elektrische modellen van het merk ook bi-directioneel kunnen laden. De Kia EV9 en EV3 zijn al uitgerust met deze technologie en binnenkort volgen meer modellen.