Om in Nederland met een motorvoertuig op de openbare weg te rijden, heeft u een rijbewijs nodig. Hieronder vindt u informatie over het halen en omwisselen van een rijbewijs, inclusief de voorwaarden en benodigde documenten.
Rijbewijscategorieën
Rijbewijzen bestaan in de volgende categorieën:
- Motoren en scooters: Categorie A1, A2 en A.
- Auto's en busjes: Categorie B, busjes niet zwaarder dan 3500 kg of voor maximaal 8 personen (exclusief bestuurder). Voor het rijden met een aanhanger zwaarder dan 750 kg geldt het B+ rijbewijs.
- Vrachtauto's en campers: Categorie C, vanaf het gewicht van 7.500 kg. Voor de categorie tussen de 3.500 en 7.500 kg geldt het C1 rijbewijs.
- Bussen: Categorie D, motorvoertuigen ingericht voor het vervoer van meer dan 16 personen. Voor lichte bussen tot 16 personen exclusief de bestuurder geldt het D1 rijbewijs.
- Alle aanhangers: Categorie E, achter een voertuig uit de categorieën B, C en D.
- Landbouwtrekkers: Categorie T, en motorvoertuigen met beperkte snelheid.
Het rijbewijsdocument voor de categorieën C en D is 5 jaar geldig. Voor de overige categorieën is dat 10 jaar.
Rijbewijs Verlengen vanuit het Buitenland
Woont u in de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) en is uw Nederlandse rijbewijs (bijna) verlopen? Dan kunt u uw rijbewijs verlengen. U verlengt uw Nederlandse rijbewijs vanuit het buitenland via de RDW in Nederland.
Let op: Heeft u naast uw Nederlandse rijbewijs ook een geldig buitenlands rijbewijs? Dan is het niet nodig om uw Nederlandse rijbewijs te verlengen. U mag met uw geldige buitenlandse rijbewijs rijden, ook in Nederland. U verlengt uw verlopen rijbewijs wanneer u weer in Nederland woont. U hoeft niet opnieuw rijexamen te doen.
Lees ook: Nieuw rijbewijs nodig? Lees dit!
Voorwaarden voor Verlenging
Dit kan alleen wanneer u:
- De Nederlandse nationaliteit of de nationaliteit van een ander land uit de EU of EVA heeft.
- Buiten de EU of de EVA woont. Of op Aruba, Curaçao, Sint Maarten, Bonaire, Sint Eustatius of Saba woont.
- Niet staat ingeschreven op een adres in Nederland.
Voldoet u niet aan de voorwaarden? Dan kunt u uw Nederlandse rijbewijs niet verlengen in het buitenland. U wisselt uw Nederlandse rijbewijs om naar een lokaal rijbewijs. Lees hoe u uw Nederlandse rijbewijs omwisselt.
Stappen voor Verlenging
- Vraag een aanvraagformulier aan: Voor het verlengen van uw Nederlands rijbewijs heeft u een aanvraagformulier nodig. Vraag het aanvraagformulier online aan via de RDW. De RDW stuurt het aanvraagformulier naar een door uw gekozen correspondentieadres in Nederland.
- Verzamel de juiste documenten: Voor uw aanvraag heeft u de volgende originele documenten nodig:
- Uw Nederlandse rijbewijs.
- Een kopie van uw geldige reisdocument, bijvoorbeeld een paspoort of ID-kaart.
- Het ingevulde en ondertekende aanvraagformulier (het originele formulier, geen kopie of scan).
- 1 kleurenpasfoto die voldoet aan de Nederlandse eisen aan pasfoto’s en niet ouder is dan 6 maanden.
- Betaal de kosten: Betaal de kosten voor de aanvraag van een nieuw rijbewijs. Dan duurt het 5 werkdagen voordat u uw nieuwe rijbewijs ontvangt op uw correspondentieadres in Nederland.
Keurt de RDW uw aanvraag niet goed? Dan ontvangt u daarover een brief van de RDW.
Rijbewijs Omwisselen voor een Rijbewijs uit de VAE
Wilt u uw rijbewijs omwisselen voor een rijbewijs uit de Verenigde Arabische Emiraten? Houd er rekening mee dat uw Nederlandse rijbewijs dan wordt ingenomen. De autoriteiten in de VAE sturen uw Nederlandse rijbewijs naar de RDW in Nederland waar het vernietigd wordt.
Buitenlands Rijbewijs Omwisselen voor een Nederlands Rijbewijs
Een geldig buitenlands rijbewijs wisselt u bij de gemeente om voor een Nederlands rijbewijs. Voor het omwisselen maakt u een afspraak. U krijgt het nieuwe rijbewijs niet direct mee, dus houd er rekening mee dat u enkele weken geen rijbewijs heeft. Als u gecontroleerd wordt, kan de Nederlandse politie bij ons navragen of er een aanvraag voor omwisselen van het rijbewijs is gedaan en of u een geldig rijbewijs heeft ingeleverd.
Lees ook: Alles over je rijbewijs
Benodigde Documenten voor Omwisselen
- Uw paspoort, identiteitskaart of verblijfsdocument.
- Uw buitenlandse rijbewijs.
- Een kleurenpasfoto niet ouder dan 6 maanden, let op de eisen.
- Uw pinpas of contant geld.
- Als u een medische keuring nodig heeft: een verklaring van geschiktheid van het CBR.
Afspraak Maken voor Afhalen
Na enkele weken krijgt u een brief van de RDW waarin staat dat u het rijbewijs kunt afhalen. Maak dan online een afspraak om uw rijbewijs op te halen. Haal uw rijbewijs binnen 3 maanden op.
Rijbewijs Omwisselen: Landenlijst
U kunt via de gemeente uw rijbewijs ook omwisselen als uw rijbewijs in de volgende landen is afgegeven:
- Curacao, Sint Maarten en Aruba
- de gemeenten Bonaire, Sint Eustatius en Saba
- Andorra (personenauto)
- Chinees Taipei (Taiwan) (personenauto)
- Israël (personenauto)
- Japan IB (personenauto en motorfiets met meer dan 400 cc)
- Jersey (Staten van) alle categorieën
- Korea (Republiek) (personenauto)
- Man (eiland) alle categorieën
- Monaco alle categorieën
- Singapore Class 2 en class 3 (motorfiets met meer dan 400 cc en personenauto)
- Quebec (staat van Canada) (personenauto)
Komt u niet uit bovengenoemde landen dan moet u opnieuw rijexamen doen.
Overige Criteria
Na uw 75e verjaardag is een medische keuring om de 5 jaar verplicht. Houdt er rekening mee dat het 4 maanden kan duren voordat het CBR een verklaring van geschiktheid kan afgeven, dus laat u zich op tijd keuren! Zonder deze registratie kan de gemeente geen rijbewijs afgeven. Dit geldt niet voor het T-rijbewijs of bromfietsrijbewijs.
De houder van een rijbewijs dat is afgegeven door een andere lidstaat van de Europese Unie (EU), inclusief de staten Liechtenstein, Noorwegen en IJsland mag in Nederland zijn rijbewijs maximaal 10 jaar gebruiken mits hij/zij voldoet aan de Nederlandse wetgeving.
Lees ook: Rijbewijs Verlengen Losser
Rijbewijshouders uit andere landen mogen na vestiging 185 dagen rijden op het oude rijbewijs, daarna moeten ze dit buitenlandse document omwisselen in Nederlands rijbewijs (zie voor lijst met landen het tekstveld: achtergrond).
Als u uw rijbewijs niet kunt omwisselen (dat geldt voor rijbewijzen uit de meeste landen buiten de EU), moet u een regulier theorie- en praktijkexamen afleggen bij het CBR.
Motorrijbewijs
Er zijn in totaal 3 categorieën: A1, A2 en A. Jongeren mogen op 17-jarige leeftijd starten met rijles voor de lichtste categorie. Er is geen automatische instroom in een hogere categorie na 2 jaar ervaring. U moet dan steeds opnieuw examen doen bij het CBR. Eerst op 18 jarige leeftijd (A1), dan met 20 jaar (A2) en tenslotte op vanaf het 22e jaar (A).
Groot Rijbewijs (categorieën C, D)
Houders van een groot rijbewijs dienen zich om de 5 jaar medisch te laten keuren door een ARBO arts als voorwaarde voor het krijgen of verlengen van het groot rijbewijs. Wie een groot rijbewijs D wil halen moet minimaal 21 jaar zijn. Voor toekomstige buschauffeurs geldt een minimum leeftijd van 18 jaar.
Bezitters van een groot rijbewijs die het beroep van chauffeur willen uitoefenen, hebben te maken de Richtlijn vakbekwaamheid. Dit houdt onder andere in dat chauffeurs die hun vakbekwaamheid (chauffeursdiploma) willen halen, 2 praktijktoetsen moeten doen. Deze toetsen komen naast het praktijkexamen.
Gang van Zaken bij het Halen van uw Rijbewijs
U koopt voor uw examen eerst een formulier dat 'Gezondheidsverklaring' heet bij het CBR (hiermee verklaart u dat u geestelijk en lichamelijk in staat bent een voertuig te besturen). U vult dit formulier in via DigiD en stuurt het door naar het CBR.
Verlengen van een Bestaand Rijbewijs of Uitbreiding van Rijbewijs
U vraagt uw nieuwe rijbewijs aan bij de gemeente. Let op! U moet dit persoonlijk doen en u moet zich kunnen legitimeren. U betaalt dan kosten voor het aanvragen van uw rijbewijs.
Nadat u uw aanvraag heeft ingediend moet u rekenen op een wachttijd van 5 werkdagen voordat u uw nieuwe rijbewijs kunt afhalen bij de gemeente. Als u hierop niet kunt wachten, kunt u via een spoedprocedure het rijbewijs in principe de volgende dag in ontvangst nemen. Houdt in dat geval wel rekening met de extra kosten!
U moet uw rijbewijs persoonlijk komen afhalen. U kunt hier niet een ander voor machtigen. De Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) wisselt onder bepaalde voorwaarden een buitenlands rijbewijs om (zie informatie bij het kopje achtergrond).
Woont u echter in een EU/EER land of in Zwitserland, dan moet u uw geldige Nederlandse rijbewijs omwisselen bij de autoriteiten in het land waar u staat ingeschreven.
Het Centraal Rijbewijzen en Bromfietscertificatenregister van de RDW houdt de gegevens vermeld op het rijbewijs automatisch bij.
Denk erom: u heeft maximaal 3 maanden na uw aanvraag de tijd om het rijbewijs op te halen.
Benodigde Documenten
Eerste aanvraag: Een goed gelijkende kleuren pasfoto die niet is gebruikt en niet ouder dan 6 maanden.
Normale aanvraag: Hetzelfde als bij de eerste aanvraag en het oude rijbewijs.
Aanvraag van rijbewijs als u 75 jaar of ouder bent: Hetzelfde als bij een normale aanvraag. U moet wel eerst een zogenaamde 'Gezondheidsverklaring' aanvragen via DigiD bij het CBR (let op! Hier zijn kosten aan verbonden). Deze heeft u nodig voor de medische keuring.
Aanvraag van een groot rijbewijs (C of D): Hetzelfde als de aanvraag voor ouderen vanaf 75 jaar. U moet wel eerst tegen betaling een zogenaamde 'Gezondheidsverklaring' invullen via het CBR. Deze heeft u nodig voor de medische keuring door een ARBO arts. Na de keuring krijgt u bericht dat u het rijbewijs kunt aanvragen op het gemeentehuis.
Rijbewijs Kwijt of Gestolen
Bent u uw rijbewijs kwijt of is het gestolen, dan kunt u digitaal aangifte doen van uw vermissing op de site van de RDW of u kunt het registreren bij de gemeente waar u woont. Het document wordt als vermist geregistreerd in verschillende systemen. Uw rijbewijs is dan ongeldig en is ook niet meer te gebruiken als u deze terugvindt.
Aanvraag-/Bestelprocedure
Als uw paspoort, identiteitskaart of rijbewijs gestolen, vermist of verloren is, meldt u dit bij de balie Burgerzaken. U hoeft niet naar de politie om aangifte te doen. In plaats daarvan vult u bij de gemeente een formulier in, waarin u uitlegt waarom u een nieuw document aanvraagt. Het is dus belangrijk dat u eventuele andere identificatiedocumenten meeneemt. Als u uw verloren of gestolen document heeft aangevraagd bij een andere gemeente, dan controleren wij uw identiteit bij die gemeente. Dit kan een paar dagen duren. Bij vermoeden van misbruik wordt er binnen vijf werkdagen contact met u opgenomen. Nadat uw identiteit is vastgesteld kunt u direct een nieuw document aanvragen en betalen.
Fraude Streng Aangepakt
Misbruik van identiteitsdocumenten is verboden. Soms wordt een paspoort, rijbewijs of identiteitskaart onterecht als vermist of gestolen opgegeven. Mensen gebruiken deze documenten om zich als een ander voor te doen. Dit is een misdrijf. Om fraude te voorkomen kan een melding van verlies of een aangifte van diefstal nader onderzocht worden, als de afdeling Burgerzaken of de politie besluit dat het nodig is. Bijvoorbeeld omdat u in korte tijd meerdere keren een rijbewijs, paspoort of identiteitskaart bent kwijtgeraakt of als gestolen heeft opgegeven.
Randvoorwaarden
Wilt u wel een nieuw rijbewijs voor de volle geldigheidsduur, dan moet u ook aan de bijhorende voorwaarden voldoen (bijvoorbeeld een medische keuring, voor degenen voor wie dat geldt). U kunt er voor kiezen het rijbewijs letterlijk te vervangen met de resterende geldigheidsduur.
Eisen Pasfoto
Dit zijn de eisen in het kort:
- De foto moet goed lijken en is maximaal 6 maanden oud op het moment van de aanvraag.
- De foto moet in kleur zijn.
- De foto moet onbeschadigd zijn.
- De achtergrond moet lichtgrijs, lichtblauw of wit zijn.
- Uw hoofd moet recht naar voren op de foto staan.
- U moet een neutrale blik aanhouden. U moet uw mond daarom gesloten houden.
- Uw ogen moeten volledig zichtbaar zijn, ook als u een bril draagt. Op de foto mag u geen bril dragen met donkere glazen.
- De foto mag geen schaduwen of reflecties bevatten. Niet op uw huid, in uw bril en ook niet van accessoires zoals een haarband of sieraden.
- Uw hoofd mag alleen bedekt zijn als daar een godsdienstige, levensbeschouwelijke of medische reden voor is. Bij twijfel kan de gemeente u vragen om een medische verklaring. Uw gezicht moet altijd zichtbaar zijn; een boerka is niet toegestaan.
Advies: ga naar een professionele fotograaf. Wilt u er zeker van zijn dat uw foto aan de gestelde eisen voldoet, ga dan naar een professionele fotograaf. Bij een automaat moet u er zelf voor zorgen dat de foto goed is.
Voor alle identiteitsbewijzen gelden dezelfde pasfoto-eisen.
Kosten
Het aanvragen van een nieuw rijbewijs duurt ca. Als uw rijbewijs ouder is dan 9 jaar, dan mag u in ieder geval nog 2 jaar blijven rijden met uw rijbewijs (gerekend vanaf de datum van inschrijving in een Nederlandse gemeente). Voorwaarde is wel dat het rijbewijs nog geldig moet zijn.
Rijbewijs uit EU/EER-landen Afgegeven na 19 Januari 2013
Als u een rijbewijs heeft dat na 19 januari 2013 is afgegeven in een van de landen van de Europese Unie (EU) of in IJsland, Liechtenstein, Noorwegen of Zwitserland (EU/EER/EVA), dan kunt u hier nog tot 15 jaar na afgifte van het buitenlands rijbewijs in Nederland mee blijven rijden. In die periode moet u zorgen voor een Nederlands rijbewijs.
Tips voor Beginnende Bestuurders
Net je rijbewijs gehaald? Let op! Iedereen die voor het eerst een Nederlands rijbewijs haalt, valt onder de 'Regeling beginnende bestuurders'. Voor beginnende bestuurders gelden de eerste 5 jaar na ontvangst van het rijbewijs strengere regels.
De nieuwe weggebruikers krijgen een strafpunt als zij worden aangehouden vanwege bumperkleven, een snelheidsoverschrijding van meer dan 30 kilometer per uur, een alcoholpromillage van 0,8 en hoger en het veroorzaken van ongevallen waarbij doden of gewonden vallen.
Het rijbewijs wordt geschorst als iemand voor de derde keer is aangehouden en veroordeeld. Blijkt uit het daaropvolgende rijvaardigheidsonderzoek dat de beginnende bestuurder niet rijvaardig is, dan wordt het rijbewijs ongeldig verklaard.
Medische Keuring
Omdat u bij een verlenging van uw rijbewijs C, D, CE en DE dus voortaan een medische keuring moet ondergaan, neemt de vernieuwing van uw rijbewijs meer tijd in beslag (soms wel 6 weken na de keuring!). Begin daarom op tijd met het vernieuwen van uw rijbewijs.
Papieren Rijbewijs
Alle rijbewijzen zijn nu in creditcard formaat. Het oude papieren rijbewijs is sinds oktober 2016 niet meer geldig.
Vermissing/Diefstal Rijbewijs
Bent u uw rijbewijs kwijt of is het gestolen, dan kunt u digitaal aangifte doen van uw vermissing op de site van de RDW. U kunt de vermissing ook registreren bij de gemeente waar u woont, dat doet u door naar het gemeentehuis te komen. Het document wordt als vermist geregistreerd in verschillende systemen. Uw rijbewijs is dan ongeldig en is ook niet meer te gebruiken als u deze terugvindt.