De geschiedenis van de auto in Nederland is rijk en divers, met vele families die een belangrijke rol hebben gespeeld in de ontwikkeling en popularisering van de automobiel. Een van die families is de familie Van Batenburg, wiens betrokkenheid bij de auto-industrie teruggaat tot het begin van de 20e eeuw.
DAF Personenauto
De eerste automobielen
In de vroege jaren van de 20e eeuw was de auto nog een relatief nieuw en onbekend fenomeen. Toch waren er al pioniers die de mogelijkheden van de automobiel zagen en erin investeerden. Een van hen was dokter Toon Batenburg (1886-1957), die na zijn afstuderen een automobiel aanschafte. Zijn broer Jan, de latere gemeentesecretaris van Soest, leverde de auto af in Westwoud. De auto werd gefotografeerd en als ansichtkaart afgedrukt, een tastbaar bewijs van de vroege auto-geschiedenis van de familie Van Batenburg.
Het Adler automobiel zal wel gekocht zijn bij Nefkens Amersfoort, deze molenaarsfamilie schuwde de vooruitgang niet.
Van Rossem Vertelt: De opkomst van de auto in de regio - za 18 jan 2014, 07:15 uur [RTV Utrecht]
De familie Klep en hun passie voor auto's
Ook de familie Klep, een Bredase fabrikantenfamilie in de metaalindustrie, was gebiologeerd door auto's. F. (Frans) P.J. Klep (1850-1909), eigenaar van de firma C., kocht zelf nooit een auto, maar de meeste van zijn zonen komen voor in de registratie van de provincie Noord-Brabant. Zo werd Huib Klep (1881-1956) in 1912 geregistreerd met N-1973.
Lees ook: Geschiedenis van Autobedrijf van Batenburg
Diens schoonfamilie was al even autogek. Zijn schoonvader Michael Batenburg (1851-1923), huisarts in Princenhage, reed rond met een motor (nummer N-281). Zijn schoonbroer Piet Batenburg (1884-1965) verkreeg in 1906 met zijn compagnon P.J.F. Heijlaerts in Princenhage twee inschrijvingen (N-201 en N-202) en in 1910 nog eens twee (N-1011 en N-1012). Mogelijk nam Piet Batenburg al in 1904 een auto over van E.P. Dumas c.s. in Rotterdam (rijksnummer 334). Later emigreerde hij naar de VS waar hij een succesvolle carrière in de auto-industrie doorliep. Hetzelfde gold voor zijn jongere broer Michael Batenburg (1892-1992).
Andere zonen van F.P.J. Klep, zoals W. (Willem) A.H. Klep (1886-1968) en J.(Jan) A.H. Klep (1887-1965), verwierven eveneens een auto of motor. Merkwaardig genoeg zijn er in de museale collectie van de familie Klep betrekkelijk weinig foto's bewaard of geïdentificeerd waar de bovengenoemde auto's of motoren op staan. Daarnaast troffen we in de collectie Klep auto's van andere personen aan, van wie niet altijd duidelijk is hoe die in relatie stonden met de familie Klep.
Austin 7 Open Tourer 1928
Identificatie van vroege auto's en motoren
Dankzij onderzoek en contacten met geïnteresseerden is er meer duidelijkheid ontstaan over de locatie, de merken van de voertuigen en de betrokken personen op de foto's uit de collectie Klep. Zo is rijksnummer 308, een model Victoria van de Belgische FN-fabriek, in 1905 gefotografeerd in de Raadhuisstraat in Ginneken, bij Breda. De auto stond op naam van J.M. (Jan) van der Drift (1874-1934), fabrikant en automonteur.
Eugène Sassen liet in 1905 een Darracq inschrijven, waarschijnlijk gekocht bij Aertnijs, dealer van Darracq in Nijmegen. Zoals de meeste al bestaande auto’s en motorfietsen met een rijksnummer het verplichte provinciale kenteken kregen, zal het rijksnummer 1636 van deze Darracq in maart 1906 omgezet zijn in kenteken N-311dat ook op naam gesteld werd van E.C.J.H. Sassen.
Lees ook: Hoe auto afschrijving berekenen?
Arthur Klep en zijn vrouw Willy demonstreerden in 1904 hun Minerva motorfiets met duozit in de tuin van hun huis aan de Baronielaan. In januari 1906 kreeg Arthur Klep voor deze motor het kenteken N-49. Het was een bijzondere Minerva uit 1905, namelijk uitgevoerd met een voorspan. Dit was een aantrekkelijk model om met een extra persoon tochtjes te kunnen maken.
De Amersfoortse Motor en Automobiel Club (AMAC)
De Amersfoortse Motor en Automobiel Club (AMAC) is een van de oudste autosportverenigingen van Nederland. De club werd in 1933 notarieel vastgelegd als Motor Club "Amersfoort", omdat er in de beginperiode nog niet veel automobielen waren die de ritten en/of rallysport beoefenden. Later werd de naam gewijzigd in AMAC, vanwege de toenemende toestroom van automobilisten.
De activiteiten van de AMAC omvatten oriënteringsritten, toerritten en terreinrijden. Om de financiële risico's van de motorwedstrijden te beperken, werd in 1958 de Stichting Evenementen AMAC opgericht.
| Naam | Betrokkenheid | Voertuig/Registratie |
|---|---|---|
| Toon Batenburg | Arts, aanschafte automobiel | Adler automobiel |
| Michael Batenburg | Huisarts in Princenhage | Motor (N-281) |
| Piet Batenburg | Compagnon P.J.F. Heijlaerts | N-201, N-202, N-1011, N-1012 |
| Huib Klep | Zoon van F.P.J. Klep | N-1973 |
| J.M. van der Drift | Fabrikant en automonteur | FN Victoria (rijksnummer 308) |
| Eugène Sassen | Kassier | Darracq (N-311) |
| Arthur Klep | Zoon van F.P.J. Klep | Minerva motorfiets (N-49) |
Hanomag Kommissbrot
De geschiedenis van de familie Van Batenburg en de Amersfoortse Motor en Automobiel Club illustreert de vroege fascinatie voor de automobiel in Nederland en de rol die families en verenigingen speelden in de ontwikkeling van de auto-industrie en de autosport.
Lees ook: Vind de perfecte autodealer in Huizen