Het aanschaffen van een tweedehands auto, oftewel een occasion, kan een slimme en kostenefficiënte keuze zijn. Echter, het proces vereist zorgvuldige overweging en grondig onderzoek om ervoor te zorgen dat je een betrouwbare auto koopt die aan je verwachtingen voldoet. In dit uitgebreide artikel bespreken we stap voor stap waar je op moet letten bij de aankoop van een occasion, zodat je met vertrouwen de juiste beslissing kunt nemen.
1. Oriëntatie: Bepaal je behoeften en wensen
Voordat je op zoek gaat naar een occasion, is het belangrijk om duidelijk te hebben wat je precies zoekt.
- Type voertuig: Heb je een compacte stadsauto nodig, een ruime gezinswagen of misschien een robuuste SUV?
- Brandstofsoort: Kies je voor benzine, diesel, hybride of volledig elektrisch? Dit heeft invloed op zowel de gebruikskosten als de milieubelasting.
- Transmissie: Geef je de voorkeur aan een handgeschakelde of automatische versnellingsbak?
- Budget: Stel een duidelijk budget vast voor zowel de aankoopprijs als de maandelijkse kosten zoals verzekering, belasting en onderhoud.
- Gebruik: Hoeveel kilometers verwacht je jaarlijks te rijden?
2. Zoektocht: Vind de juiste occasion
Met je criteria in gedachten kun je beginnen met de zoektocht naar geschikte occasions. Bij het bekijken van advertenties is het belangrijk om aandacht te besteden aan de verstrekte informatie en foto's.
3. Controleer de kilometerstand
Een onlogische kilometerstand kan wijzen op fraude.
4. Inspecteer de auto grondig
- Exterieur: Let op de algehele staat van de lak, eventuele deuken, krassen en roestplekken. Controleer de naden van de motorkap, achterklep en deuren; deze horen recht te lopen. Ongelijke naden kunnen wijzen op eerdere schade. Controleer ook de banden op voldoende profiel en gelijkmatige slijtage.
- Interieur: Bekijk de staat van de bekleding, het dashboard en de bedieningselementen. Test alle functies, zoals airconditioning, elektrische ramen en het infotainmentsysteem.
- Motorruimte: Controleer onder de motorkap op eventuele lekkages, de staat van de slangen en riemen, en het oliepeil.
5. Maak een proefrit
Als je serieuze interesse in een nieuwe of gebruikte auto hebt, maak dan een uitgebreide proefrit. Ervaar en voel of de auto bij je past.
Lees ook: Belangrijke punten bij aankoop auto
- Starten: Let op hoe de motor start, zowel koud als warm. Een goede auto start soepel zonder vreemde geluiden. Let op dat de verkoper de auto niet alvast warm heeft gereden. Let op of de motorlampjes gaan branden en weer uitgaan.
- Rijden: Test de auto op verschillende soorten wegen en bij verschillende snelheden. Let op het rijgedrag, stuurrespons en eventuele trillingen of geluiden.
- Remmen: Test de remmen door gecontroleerd hard te remmen. De auto moet recht blijven en er mogen geen vreemde geluiden of trillingen optreden.
- Schakelen: Bij een handgeschakelde auto moet het schakelen soepel gaan zonder haperingen.
Kies een route die zowel door de stad, binnendoor als over de snelweg voert. Alleen dan weet je of je auto onder alle omstandigheden aan je wensen voldoet. Wanneer je een rotonde tegenkomt, maak dan een aantal extra rondjes. Tikje gas erbij, gas loslaten. Dan voel je goed hoe de auto zich gedraagt. Parkeer de auto in en kijk hoe dat gaat. Heb je voldoende overzicht?
Maak je een proefrit in een auto met een digitaal multi-media systeem (zoals Apple Carplay of Android Auto)? Speel hier even mee (als je stilstaat uiteraard).
Als je een tweedehands elektrische auto op het oog hebt, dan is een proefrit minstens zo belangrijk. Vooral de staat van het accupakket is erg belangrijk. Maak bij voorkeur een lange proefrit, waarbij je een afstand en route rijdt die vergelijkbaar is met het geplande gebruik van de elektrische auto.
Neem voor een proefrit echt de tijd. Trek er gerust een uurtje voor uit, dat is absoluut niet erg of vreemd. Pak daarbij ook zeker een stuk snelweg mee. Bekijk de occasion verder aandachtig en controleer alle functies op hun werking. Zo kun je een goed oordeel over de auto vellen.
Na de proefrit wil de verkoper weten hoe de auto is bevallen. Vertel hem wat je bevalt aan de auto en vertel ook wat is tegengevallen. Natuurlijk wil de verkoper het liefst dat je meteen een besluit neemt, maar laat je niet opjagen. Zeg gewoon dat je nog meer auto's wilt proefrijden voor je een definitieve keuze maakt.
Lees ook: Gids voor de juiste autoverzekering
Extra zekerheid? Een uitgebreide proefrit geeft je een redelijk beeld van een auto, maar zegt natuurlijk niet alles. Wil je meer zekerheid? Laat dan een occasionkeuring uitvoeren.
BOVAG Zoekt Het Uit: Proefrit Met Een Tweedehands Auto
6. Onderzoek de onderhoudshistorie en documentatie
Een goed gedocumenteerde onderhoudsgeschiedenis is cruciaal bij de aankoop van een occasion. Het geeft inzicht in hoe de auto is behandeld en of regelmatig onderhoud is uitgevoerd.
- Onderhoudsboekje: Controleer of het onderhoudsboekje aanwezig is en of alle onderhoudsbeurten zijn afgestempeld door erkende garages.
- Facturen: Vraag naar facturen van uitgevoerde reparaties en onderhoud. Dit kan helpen bij het verifiëren van de uitgevoerde werkzaamheden en eventuele vervangingen van onderdelen.
- APK-keuring: Controleer wanneer de laatste Algemene Periodieke Keuring (APK) is uitgevoerd en wat de bevindingen waren.
7. Controleer de autopapieren
- Kentekenbewijs: Controleer of het kentekenbewijs overeenkomt met de auto en of de verkoper de rechtmatige eigenaar is. Vraag om een legitimatiebewijs ter verificatie.
- Chassisnummer (VIN): Vergelijk het voertuigidentificatienummer (VIN) op het kentekenbewijs met het nummer op de auto zelf.
8. Onderhandelen over de prijs
- Marktwaarde: Vergelijk de vraagprijs met de marktwaarde van vergelijkbare modellen om een eerlijk bod te kunnen doen.
- Gebreken: Gebruik eventuele gevonden gebreken of noodzakelijke reparaties als argumenten voor een lagere prijs.
- Garantie: Bespreek de mogelijkheid van een garantie, vooral bij aankoop via een dealer.
Checklist voor de aankoop van een tweedehands auto
Wat moet je precies controleren voordat je een tweedehands auto koopt? Daarom hebben we voor jou een lijst samengesteld met aandachtspunten als je een autodealer bezoekt.
- Controleer of de kilometerstand overeenkomt met wat de verkoper in de advertentie heeft vermeld.
- Controleer het interieur. Zijn de stoelen in goede staat, zonder slijtage of gaten?
- Onderzoek de banden en controleer de slijtage-indicator.
- Onderzoek zorgvuldig de hele carrosserie op krassen en deuken. Controleer de deuren, de achterklep, de motorkap en de wielkasten. Til de rubberen sierlijsten rond de deuren en treden op, alsook de vloermatten onder de stoelen en in de kofferbak. Zit er roest of vocht onder? Heeft de lak op bepaalde delen van de auto een andere kleur? Dit is een teken dat de auto overgespoten is.
- Controleer de voorruit. Er mag geen steenslag of barsten voorkomen, vooral niet in het gezichtsveld van de bestuurder.
- Open de motorkap. Controleer het motoroliepeil. Controleer het peil van de remvloeistof en de koelvloeistof.
- Kijk onder de auto. Kijk of er olie uit de motor lekt. Als er olievlekken onder de auto zitten, betekent dit dat een van de onderdelen van de auto lekt. Controleer of het uitlaatsysteem en de remleidingen in goede staat zijn en dat er geen roest of gaten voorkomen.
- Test de autosleutels. Controleer het aantal autosleutels en test ze allemaal. Controleer of de centrale vergrendeling en het slot werken.
- Controleer de belangrijkste elektrische functies. Start de auto om te controleren of de ruitenwissers, elektrische ramen, richtingaanwijzers werken. Als de auto is uitgerust met verwarmde stoelen, controleer dan of deze werken.
- Vraag om een onderhoudsboekje. Het wettelijke onderhoudsboekje bevat de handtekeningen en stempels van de garages waar de controles of reparaties zijn uitgevoerd. Voor elke onderhoudsbeurt wordt ook de kilometerstand genoteerd. Controleer of de auto bij de laatste keuring is goedgekeurd en vraag of er een keuringsrapport beschikbaar is. Als uw auto een distributieriem heeft, controleer dan wanneer die voor het laatst vervangen is.
Vraag de verkoper ten slotte of de auto bepaalde gebreken heeft waarvan je op de hoogte moet zijn. Als er een bepaald defect is, aarzel dan niet om korting te vragen.
Als je niet genoeg vertrouwen hebt om de auto zelf te controleren, neem dan iemand mee die kennis heeft van auto's. Als het een auto is waaraan je veel belang hecht, stap dan naar een monteur die een snelle en professionele inspectie kan uitvoeren en die kan bevestigen dat de auto wel degelijk naar behoren werkt.
Lees ook: Identificatie met Rijbewijs
Extra tips
- Controleer de staat van de banden: Zorg ervoor dat de banden van goede kwaliteit zijn, ook buiten het seizoen.
- Mededelingsplicht en onderzoeksplicht: De verkoper heeft een mededelingsplicht en de koper een onderzoeksplicht.
- Controleer of alle autopapieren in orde zijn: Kijk op het kentekenbewijs of de verkoper daadwerkelijk de eigenaar van de auto is. Vraag het legitimatiebewijs van de verkoper. Kijk vervolgens naar de onderhoudsgeschiedenis óf bonnen van de reparatie van de auto.
- Check het interieur: Controleer of het interieur in goede staat is en kijk of de pedalen en versnellingspook versleten zijn. Check daarnaast of alle elektronica werkt.
- Controleer de motor (wanneer deze koud is): Controleer of de motor gelijkmatig loopt zonder onderbrekingen. De motor hoort niet te tikken of andere rare geluiden te maken. Daarnaast moet het toerental gelijk blijven. Loop naar de uitlaat om te controleren of het uitlaatgas geen kleur heeft.
- Controleer de banden: Je wilt een paar maanden van het kopen van de tweedehands auto niet weer nieuwe banden moeten kopen. Volgens de wet moeten banden een minimale profieldiepte van 1.6 milimeter hebben, anders komt de auto niet door de APK. Het wordt echter aangeraden om banden met een profieldiepte van 2 milimeter al te verangen. Je wilt na het kopen van de auto nog even met de banden kunnen rijden. Controleer de banden door de auto op een egale ondergrond te zetten. Draai het stuur vervolgens naar rechts, zodat de banden naar de zijkant staan. Je kunt de profieldiepte van de banden nu goed controleren. Controleer de banden door te kijken naar de slijtage-indicateoren. Dit zijn gelijkmatig verdeelde dwarsstrepen. Check daarnaast of de banden gelijkmatig versleten zijn.
- Controleer de auto op beschadigingen: Controleer de buitenkant op bobbels, deuken, krassen en kleurverschillen. Wanneer de platen kleurverschillen hebben, kan de auto opnieuw gestolen zijn. Dit kan betekenen dat de auto ooit (zware) schade heeft gehad. Check daarnaast of er roest aanwezig is. Deze zitten meestal rondom de wielkast. Check ook of de naden tussen de deuren, motorkap, kofferbak en spatborden evengroot zijn. Haal het reservewiel uit de achterbak. Controleer of de wielbak waarin het reservewiel ligt niet beschadigd is. Dit is een goede manier om te controleren of de auto aan de achterkant ooit in elkaar heeft gelegen.
In 6 stappen een tweedehands auto kopen
- Bepaal je wensen.
- Lees je goed in.
- Bekijk de auto in het echt en maak een proefrit.
- Laat eventueel een occasionkeuring uitvoeren.
- Onderhandel over de prijs.
- Zorg voor een duidelijke koopovereenkomst.
Inspectie van de occasion
Een eerste indruk zegt zeker niet alles, maar kijk goed hoe de auto erbij staat. Zijn er beschadigingen? Kleurafwijkingen in het plaatwerk? Staat de auto recht op de wielen? Allemaal zaken die kunnen duiden op (eerdere) schades en/of technische problemen.
De checklist werkt eigenlijk heel simpel. Kun je alle vragen met ‘ja’ beantwoorden? Dan is de occasion die je op het oog hebt keurig in orde. Moet je toch ‘nee’ aankruisen? Dan is dat op zijn minst een punt voor onderhandeling over de prijs van de occasion.
Wil je extra zeker zijn van je zaak, doe dan een technische aankoopkeuring. Hier zijn wel kosten aan verbonden.
Correcte kilometerstand
Het is in Nederland strafbaar om de kilometerstand terug te draaien, maar dat betekent helaas niet dat het niet meer gebeurt. Soms wordt een occasion geleverd met NAP-certificaat en anders kun je die zelf aanvragen voor de occasion die je op het oog hebt.
Is de kilometerstand beoordeeld als ‘logisch’? Mooi, dan is alles in orde. Is de kilometerstand ‘onlogisch’, dan is dat op zijn minst reden voor vragen aan de verkoper.
Heeft de auto een ‘logische’ kilometerstand, maar reed hij de ene periode veel meer dan de andere, dan is dat ook reden voor vragen.
Overigens zegt de hoogte van de kilometerstand niet alles over de staat van de auto. Vraag ook aan de verkoper hoe de auto is gebruikt. Relatief weinig stadskilometers zorgen namelijk voor meer slijtage dan veel snelwegkilometers.
Naast het NAP-certificaat geven ook het onderhoudsboekje, garagefacturen, APK-rapporten, etc. een beeld van de kilometerstand.
Carrosserielak
Als het even kan bekijk je de occasion bij daglicht en droog weer. Zo krijg je de beste indruk van de auto. Regen kan de lak bijvoorbeeld mooier laten lijken doordat verkleuringen minder opvallen. In het donker of de schemering zie je eventuele schades of verkleuringen uiteraard minder goed.
Kleurafwijkingen of oneffenheden in de lak zijn reden voor vragen.
Roest
De roestbescherming van auto’s is over het algemeen goed in orde bij auto’s vanaf de jaren negentig, maar toch nog altijd een aandachtspunt. Probeer voorafgaand aan de controle op te zoeken wat de roestgevoelige delen zijn voor het model auto dat je op het oog hebt. Dan kun je daar extra op letten.
Over het algemeen zijn roestgevoelige plekken van de carrosserie de wielkasten, dorpels en randen van de portieren.
Zet de auto voor de controle bij voorkeur op een hefbrug, zodat alles goed is te zien.
Oppervlakteroest (bruine aanslag) hoeft geen probleem te zijn, maar bobbels in het metaal of zelfs gaten zijn natuurlijk zeker aandachtspunten.
Let erop dat roest weleens wordt gecamoufleerd, bijvoorbeeld door er overheen te spuiten of (veel) tectyl aan te brengen.
Schadeverleden
Sowieso is het goed om de verkoper te vragen naar het eventuele schadeverleden van de auto. Bewaarde garagefacturen geven hier ook inzicht in.
Plaatwerkdelen die niet helemaal recht zitten of net even een andere kleur hebben, zijn een goede aanwijzing van gerepareerde schade.
Wielen en banden
Is de profieldiepte in orde (wettelijk minimaal 1,6 mm, minimaal 2 mm wordt aangeraden en bij winterbanden zelfs 4 mm). Zijn er droogtescheurtjes? Hoe oud zijn de banden? Bij onregelmatige slijtage is er waarschijnlijk iets mis met de uitlijning van de wielophanging.
Als de auto een reservewiel heeft, vergeet dan niet om dat ook te controleren.
Tot slot: zijn de waarschuwingsdriehoek, de krik en de kruissleutel nog aanwezig? Heeft de auto anti-diefstalwielbouten?
Ruiten
Zijn alle ruiten in orde? Zitten er geen krassen in (hinderlijk), of barsten (niet toegestaan)?
Vocht in de auto
Hoe ruikt het interieur van de occasion? Muf? Dan zit er vocht in de auto. Dat is in de eerste plaats niet prettig en kan zorgen voor beslagen ruiten. Als de auto erg vochtig is, kan dat duiden op een lekkage. Veel voorkomende controlepunten hiervoor zijn onder de matten in de voetenruimtes en achterbak. Daar blijft het eventuele vocht namelijk staan.
Stoelen en gordels
De controle van de stoelen gaat verder dan alleen de slijtage aan de bekleding. Werken bijvoorbeeld alle instelmogelijkheden van de stoel nog? Wel zo belangrijk voor een goede zitpositie.
Vergeet ook de veiligheidsgordels niet. Rollen die nog soepel en gemakkelijk in en uit? Gaat de sluiting nog eenvoudig vast en los?
Chassis en schokdempers
Duw de auto bij ieder wiel omlaag. Blijft de auto nog lang naveren? Dan duidt dat op versleten schokdempers. Ook piep-, kraak- en klappergeluiden duiden op slijtage.
Probeer ook de wielen te bewegen - indien mogelijk opgekrikt met het wiel los van de grond. Als het goed is zit er geen beweging in het wiel, anders dan het ronddraaien natuurlijk.
Versnellingsbak
Dit controleer je tijdens de proefrit. Bij een automaat is de controle eenvoudig: gaat het schakelen soepel, zonder nadrukkelijke overgangen tussen de versnellingen? Dan is de transmissie in orde.
Bij een handgeschakelde versnellingsbak gelden andere controles. Is de pook makkelijk van versnelling naar versnelling te bewegen? Is de koppeling nog in orde?
De ultieme test: probeer in de tweede versnelling weg te rijden met (licht) aangetrokken handrem. Als het goed is slaat de motor af. Kun je wegrijden, dan slipt de koppeling en zit vervanging eraan te komen.
Stuurinrichting
Controleer bij stilstand en uitgeschakelde motor de speling van de stuurinrichting, door het stuur in stilstand heen en weer te bewegen. De speling van het stuur verschilt per auto (zeker bij oldtimers), maar wanneer het stuur meer dan twee vingers breed kan draaien zonder dat de wielen bewegen, is er echt sprake van te veel speling.
Motorruimte - visuele inspectie
Vaak wordt de motorruimte van een occasion schoongemaakt, zodat alles er echt mooi, schoon en nieuw uitziet. Toch is een overdreven schone motorruimte juist verdacht, zeker bij een oudere auto. Andersom zijn ook olie- of andere vloeistofsporen een aandachtspunt.
Controleer ook de vloeistoffen, van de olie (peilstok) tot koelvloeistof. Deze vloeistoffen moeten mooi helder zijn. Lijken de vloeistoffen vermengd met wat anders, dan duidt dat op lekkages in het motorblok. Daar kan een kostbare reparatie bij horen.
Vergeet ook de distributieriem niet. Die moet binnen de voorgeschreven termijn zijn vervangen.
Motorgeluiden
Start de motor met een koude start en laat hem stationair draaien. Start die soepel? Hoor je een gierend geluid, dan kan de V-snaar/multiriem niet goed gespannen zijn of wellicht is hij versleten of zijn spanrollen vastgelopen.
De stationaire loop van een motor verschilt wat per type, maar in principe draait een motor stationair regelmatig en net onder de 1.000 toeren. Een onregelmatig of hoog stationair toerental kan duiden op problemen. Bij een koude start kan dit ook voorkomen, maar het zou dan al snel moeten ‘bijtrekken’. Sommige merken hanteren in het begin een hoger toerental waarna het toerental na enige tijd daalt.
Remmen
Ook niet onbelangrijk: de remschijven moeten vrij zijn van krassen of roest. Controleer of de remleidingen niet roesten en of het niveau van de remvloeistof binnen de norm ligt.