Het behalen van een vrachtwagenrijbewijs is een essentiële stap voor iedereen die professioneel als vrachtwagenchauffeur aan de slag wil gaan. Maar wat heb je nu precies nodig om vrachtwagenchauffeur te worden? In deze blog lees je alle benodigdheden om als vrachtwagenchauffeur C of vrachtwagenchauffeur CE te starten. De meest voorkomende termen zullen worden besproken, zoals rijbewijs C en rijbewijs CE, code 95 en een digitale bestuurderspas.
Vrachtwagen Rijbewijs: C of CE?
Een van de belangrijkste benodigdheden om als vrachtwagenchauffeur te starten is natuurlijk een vrachtwagen rijbewijs. Om een vrachtwagen te mogen besturen, moet je een C rijbewijs halen. Er zijn twee soorten vrachtwagen rijbewijzen: rijbewijs C en rijbewijs C1.
Rijbewijs C is het basisrijbewijs voor het besturen van vrachtwagens met een toegestane maximum massa (TMM) van meer dan 3500 kg. Het C1 rijbewijs is een lichtere variant van rijbewijs C en is bedoeld voor voertuigen tussen 3500 kg en 7500 kg. Om als vrachtwagenchauffeur te werken zul je het rijbewijs C nodig hebben, omdat jouw wagen met lading al snel meer dan 7.500 kg is.
Dan is het ook nog een optie om als vrachtwagenchauffeur met een aanhanger rijden. Voor een zware aanhanger komt er een E bij je rijbewijs, dus rijbewijs CE. Rijbewijs CE staat voor het besturen van een vrachtwagencombinatie, waarbij zowel de vrachtwagen als de aanhanger of oplegger meer wegen dan 3500 kg. Omdat je vrachtwagen dan nog zwaarder wordt, heb je een speciaal vrachtwagen rijbewijs nodig. Om rijbewijs CE te halen, moet je eerst in het bezit zijn van rijbewijs C.
De twee categorieën vrachtwagen-rijbewijzen onderscheiden zich voornamelijk door de maximaal toegestane gewichten. Met een volledig C-rijbewijs mag je alle vrachtwagens besturen zwaarder dan 3500kg, zonder bovengrens qua gewicht. Met een volledig C-rijbewijs heb je toegang tot praktisch alle vrachtwagens op de weg. Daarnaast mag je met een C-rijbewijs ook een aanhangwagen trekken tot 750kg. Voor zwaardere aanhangwagens heb je aanvullend een CE-rijbewijs nodig. Ook met een C1-rijbewijs mag je een aanhangwagen trekken tot 750kg. Voor zwaardere combinaties heb je een C1E-rijbewijs nodig.
Lees ook: Franse autogeschiedenis: Peugeot
Voor wie in de transportsector wil werken of regelmatig zwaardere voertuigen bestuurt, is het essentieel te begrijpen welke type vrachtwagenrijbewijs het beste past. De belangrijkste verschillen liggen in de toegestane gewichtsklassen: het C-rijbewijs laat je voertuigen boven 3500kg besturen, terwijl het C1-rijbewijs beperkt is tot voertuigen tussen 3500kg en 7500kg.
Bij Van Buuren Opleidingen duurt een volledige C-rijopleiding doorgaans langer dan een C1-opleiding. Voor het C-rijbewijs adviseren wij gemiddeld 28 praktijklessen om goed voorbereid te zijn voor het examen. Voor het C1-rijbewijs zijn meestal minder lessen nodig, gemiddeld tussen de 18-22 lessen. Dit komt omdat de voertuigen wat minder complex zijn en de exameneisen iets minder uitgebreid.
Is jouw aanhanger zwaarder dan de maximum van 750 kg? Sinds 2018 is er in Nederland een vrijstellingsregeling voor het gebruik van elektrische bestelwagens. De regeling, die minimaal geldig is tot 1 januari 2023, is in het leven geroepen om het voor vervoerders aantrekkelijker te maken om voor dit type bedrijfswagens te kiezen. Hierdoor mogen elektrische voertuigen met een maximum toegestane maximummassa van 4.250 kg met een B-rijbewijs bestuurd worden.
De Nederlandse overheid heeft wél voorwaarden gesteld voor de vrijstellingsregeling. Zo mogen de bedrijfsvoertuigen niet gebruikt worden met een aanhangwagen en is de inzet hiervan alleen toegestaan in Nederland. Daarnaast moeten de bestuurders in het kader van de verkeersveiligheid een aanvullende rijopleiding volgen van ten minste vijf uur.
Bestuurders met een B-rijbewijs mogen sinds 1 januari 2023 een zero-emissiebestelvoertuig (elektrisch of waterstof) tot maximaal 4.250 kg besturen. Hiermee krijgen zij een vrijstelling voor C-rijbewijs dat normaal gesproken boven de 3.500 kg verplicht is. Aanleiding hiervoor is dat bestuurders op kosten gejaagd dreigden te worden: door het batterijpakket valt het totaalgewicht (leeggewicht + lading) van een ZE-bestelauto hoger uit dan 3.500 kg en zou de bestuurder bijgevolg een C-rijbewijs moeten halen.
Lees ook: Benodigd rijbewijs: auto, aanhanger, motor
Aan de vrijstelling zijn wel voorwaarden verbonden:
- De bestuurder moet minimaal 2 jaar in het bezit zijn van het B-rijbewijs.
- De bestuurder moet kunnen aantonen dat het extra gewicht inclusief belading boven de 3.500 kg is toe te wijzen aan het batterijpakket.
- Het ZE-bestelvoertuig moet een tenaamstelling hebben van voor 1 oktober 2023.
- Het ZE-bestelvoertuig heeft een snelheidsbegrenzer op 90 kilometer per uur.
- Geen tachograafplicht.
- Het is niet toegestaan om met dit voertuig in het buitenland te rijden zonder een rijbewijs C.
- Het ZE-bestelvoertuig wordt gebruikt voor bedrijfsmatige activiteiten.
- Zonder rijbewijs C mag het voertuig niet met een aanhangwagen worden gereden.
De vrijstelling wordt permanent als de wet die hiervoor in de maak is ingegaan, naar verwachting in 2024. Totdat de vrijstelling in de wet vastligt, zal er in de overgangsperiode door de politie en de Inspectie voor de Leefomgeving en Transport niet gehandhaafd worden op het hebben van een rijbewijs C en de tachograafplicht voor ZE-bestelvoertuigen tot 4.250 kg. Zo kunnen de 30 voertuigen die mee hebben gedaan aan de proeftuin vanaf 1 januari 2023 nog steeds met een B-rijbewijs bestuurd worden.
Code 95: Verplichte Vakbekwaamheid
Om als vrachtwagenchauffeur te werken is het verplicht om een code 95 te behalen. Een code 95 is een verplichte Europese richtlijn en geeft aan dat je als bestuurder voldoet aan de wettelijke eisen voor vakbekwaamheid. Oftewel: het geeft aan dat je de verplichte trainingen en examens hebt gedaan om veilig en professioneel te rijden. De code 95 komt op je rijbewijs te staan, achter de voertuigcategorie. Een code 95 is 5 jaar geldig.
Naast de basislessen komen er kosten bij voor de medische keuring (ongeveer €80) en eventueel de code 95 vakbekwaamheid als je beroepsmatig wilt rijden. Code 95 is de vakbekwaamheidscode die aangeeft dat je beroepsmatig mag rijden. Voor zowel C als C1 geldt: wanneer je alleen voor privédoeleinden rijdt, heb je géén code 95 nodig. Voor het behalen van code 95 moet je aanvullende theoriemodules (module 1, 2 en 3) afronden en praktijktoetsen afleggen.
Vereisten voor het Behalen van Rijbewijs C of CE met Code 95
Als je je rijbewijs C of je rijbewijs CE wil halen met code 95 moet je minimaal 18 jaar zijn en in het bezit zijn van een geldig rijbewijs B. Ook moet je, in ieder geval vóór je praktijkexamen, een medische keuring ondergaan. In totaal moet je drie theorie-examens halen. Deze leiden je op tot vrachtwagenchauffeur. Hierna mag je praktijkexamen C doen, waar je rijvaardigheid met de vrachtwagen wordt getest. Hiernaast moet je ook nog een praktische toets én een toets besloten terrein doen. De praktische toets richt zich op zaken als laden en lossen en maatregelen bij noodsituaties.
Lees ook: Complete gids: Bouwjaar auto
Elke vrachtwagenchauffeur moet medisch gekeurd zijn om te verzekeren dat hij/zij fysiek in staat is om een groot voertuig veilig te besturen. Een keuringsarts beoordeelt de gezondheid van de aanvrager op verschillende aspecten, zoals gezichtsvermogen, gehoor en algemene fysieke toestand.
Digitale Chauffeurspas
Als je je vrachtwagen rijbewijs en je code 95 hebt gehaald, is er nog een laatste vereiste voor een vrachtwagenchauffeur: een digitale chauffeurspas. Dit wordt ook vaak digitale bestuurderskaart genoemd. Dit is een persoonsgebonden kaart, die je moet koppelen aan een tachograaf. Een tachograaf is een apparaat dat in vrachtwagens wordt geïnstalleerd om de activiteiten van de chauffeur te registreren. Wanneer je de digitale chauffeurspas in de tachograaf steekt, kan de tachograaf informatie verzamelen en deze aan jou koppelen. Zo kunnen bijvoorbeeld je rij- en rusttijden bijgehouden worden. Dit is belangrijk omdat je moet kunnen aantonen dat je voldoet aan de regelgeving omtrent rij- en rusttijden. Ook kunnen de snelheid en de afgelegde afstand bijgehouden worden. Het doel van de chauffeurspas is dan ook het verbeteren van verkeersveiligheid, naleving van wet- en regelgeving en bescherming van de gezondheid van chauffeurs. Een digitale chauffeurspas kun je online aanvragen via KiWa Register. Meestal is de digitale chauffeurspas 5 jaar geldig.
Kosten Vrachtwagen Rijbewijs
De kosten voor een vrachtwagen rijbewijs bestaan uit veel verschillende onderdelen: je theorieopleiding en -examen, je rijlessen en -examen, een medische keuring en je Eigen Verklaring. Gemiddeld liggen de totale kosten voor een vrachtwagen rijbewijs tussen de €2.000 en €4.000. Voor wie de vrachtwagen rijbewijs kosten zijn, ligt er aan of je je rijbewijs zelfstandig haalt of via een werkgever of opleiding. Wanneer je je rijbewijs zelfstandig haalt, heb je veel flexibiliteit. In bijvoorbeeld het kiezen van je rijschool en het aantal lessen.
Hier volgt een overzicht van de gemiddelde kosten:
- Theoriecursus en -examen: Voor het theoriegedeelte van het vrachtwagenrijbewijs kun je rekenen op kosten die variëren van €150 tot €300, afhankelijk van het soort cursus (zelfstudie, klassikaal, etc.).
- Praktijklessen: De praktijklessen vormen vaak het grootste deel van de kosten. Een enkele praktijkles kost gemiddeld tussen de €50 en €70 per uur. Een volledige opleiding inclusief praktijkexamen kan variëren van €1.500 tot €2.500 of meer, afhankelijk van het aantal benodigde lessen.
- Praktijkexamen: Het praktijkexamen zelf kost meestal rond de €250 tot €350.
- Medische keuring: De medische keuring door een Arbo-arts of een gecertificeerde keuringsarts kost ongeveer €75 tot €100.
- Code 95 kwalificatie: Voor beroepschauffeurs is ook de Code 95 verplicht, wat de kosten verder kan verhogen met ongeveer €500 tot €1.000 voor de volledige cursus.
Als je overweegt je vrachtwagenrijbewijs te halen, kan het STAP-budget een waardevolle financiële steun zijn. Met het STAP-budget kun je tot € 1.000 subsidie per jaar aanvragen voor scholing en ontwikkeling, waaronder het volgen van een training, cursus of opleiding die jouw positie op de arbeidsmarkt kan verbeteren. Sommige opleiders bieden intensieve cursussen aan waarbij je in één dag je vrachtwagenrijbewijs kunt halen.
| Kostenpost | Gemiddelde Kosten |
|---|---|
| Theoriecursus en -examen | €150 - €300 |
| Praktijklessen (per uur) | €50 - €70 |
| Volledige praktijkopleiding | €1.500 - €2.500+ |
| Praktijkexamen | €250 - €350 |
| Medische keuring | €75 - €100 |
| Code 95 kwalificatie | €500 - €1.000 |
Opleidingen tot Vrachtwagenchauffeur
Er zijn verschillende mogelijkheden om een vrachtwagenchauffeur opleiding te volgen. Je kan zelf een opleiding vrachtwagenchauffeur volgen bij particuliere opleidingsinstituten of bij het Sectorinstituut Transport en Logistiek (STL). Deze instituten komen vaak in aanmerking voor subsidies van de overheid of andere instanties, waardoor een deel van de opleidingskosten kan worden gedekt en de kosten dus lager uitvallen. Ook kan het dat je werkgever je vrachtwagenchauffeur opleiding wil betalen of jou zelf wil opleiden. Dit kan dan vaak ook in de vorm van een werk-leertraject, waarbij je ook salaris verdient.
Het oefenen van het vrachtwagen theorie-examen kan eenvoudig online. Er zijn diverse platforms die gratis oefenexamens aanbieden:
- Vrachtwagen-examen.nl biedt gratis oefenexamens met meer dan 1750 vragen die je kunt tegenkomen op het officiële CCV-examen.
- Bij Theoriedokter.nl kun je een online theoriecursus volgen die rekening houdt met de onderwerpen en vragen van het CBR.
Voor degenen die in aanmerking komen, kan het STAP-budget een gedeelte van deze kosten dekken, tot een maximum van €1.000 per jaar. Op dit moment is het budget voor deze periode op, maar de volgende aanvraagperiode begint op 15 november 2023.
Aanvullende Vereisten
Een rijbewijs C of rijbewijs CE, code 95 en een digitale chauffeurspas zijn vereist om een vrachtwagenchauffeur te worden. Maar het kan zo zijn dat er ook nog aanvullende vereisten zijn, zoals specifieke certificaten. Dit hangt dan af van wat voor soort vracht je vervoert. Zo zijn er bijvoorbeeld specifieke eisen als er levende dieren worden vervoerd of als je gevaarlijke stoffen vervoert (ADR).
Kom meer te weten over het vak van vrachtwagenchauffeur.