Uw herniaoperatie is achter de rug. En natuurlijk wilt u het dagelijkse leven weer snel oppakken. Het kost echter tijd om volledig van de ingreep te herstellen. Hieronder leest u waar u extra op moet letten bij hele gewone zaken zoals zitten, tillen, het huishouden doen of autorijden.
Direct na de Operatie
Als het mogelijk is mag u direct na de operatie starten met mobiliseren. U mag, afhankelijk van uw herstel, de dag na de operatie met ontslag. Een lang verblijf in het ziekenhuis is niet noodzakelijk. Het is belangrijk dat u in het begin niet te lang zit. U moet lopen afwisselen met zitten en plat liggen. Plat liggen in bed houdt in dat u de hoofdsteun van het bed niet hoger dan 30° mag doen.
Afhankelijk van de klachten kunt u uw activiteiten uitbreiden. In het begin zult u regelmatig spierpijn en wondpijn hebben. Dit hoort bij het normale herstel na een rugoperatie. Ook tintelingen en/of prikkelingen in het been kunnen nog voorkomen. U kunt altijd om pijnstillende middelen vragen.
Belastbaarheid en Herstel
De belastbaarheid van uw lichaam is meestal minder dan normaal door de operatiewond en doordat u voor de operatie enige tijd minder lichamelijk actief bent geweest. Het is belangrijk om direct na de operatie de belastbaarheid van uw lichaam weer op te bouwen. Wanneer u een keer te veel doet, kunt u klachten krijgen. Daar hoeft u niet van te schrikken. Verminder de belasting iets en ga wat vaker liggen.
U kunt het beste stevige instappers, veterschoenen of sportschoenen met verende zolen dragen. Ook is het raadzaam gemakkelijk zittende kleding te dragen, zodat u vrij kunt bewegen.
Lees ook: Hoe auto afschrijving berekenen?
Afhankelijk van hoe snel het herstel verloopt, mag u naar huis. Zodra u naar huis gaat mag de eventueel aangebrachte pleister op de wond worden verwijderd. Voor het comfort mag de pleister ook nog enkele dagen blijven zitten. Als u hechtingen heeft die niet oplosbaar zijn, kunt u deze na acht dagen bij uw huisarts laten verwijderen.
Eenmaal thuis wordt u twee keer gebeld (na één en na vier weken) door een verpleegkundige van de verpleegafdeling. Hierbij informeert hij/zij hoe het met u gaat. En bespreekt met u of controle op de polikliniek nodig is.
Activiteiten Opbouwen
Zodra u aanvoelt dat u het werk weer kunt oppakken, is het raadzaam dit, in overleg met de bedrijfsarts, geleidelijk te hervatten. Als u naar huis gaat, wordt er in principe geen fysiotherapie voorgeschreven.
Luister goed naar uw lichaam (met name uw rug) bij het opbouwen van activiteiten. Als u merkt dat een bepaalde activiteit veel klachten geeft, probeer deze dan de volgende keer minder lang uit te voeren of op een andere manier.
In de herstelperiode is het belangrijker dan ooit om de signalen van uw lichaam serieus te nemen. Neem de eerste vier tot zes weken regelmatig rust door te gaan liggen. Voer uw algemene conditie stapsgewijs op door te wandelen of te fietsen op een hometrainer. Na vier tot zes weken kunt u ook buiten een stukje gaan fietsen of gaan zwemmen.
Lees ook: Vind de perfecte autodealer in Huizen
Bij een herniaoperatie via microchirurgie (microscoop) of microtube discectomie kunnen bepaalde activiteiten eerder worden opgepakt dan bij een standaard herniaoperatie.
Specifieke Activiteiten
Liggen
Af en toe rusten is ontspannend voor uw rug en spieren. In het begin is liggen een goede houding om mee af te wisselen. Zorg dan wel voor een stevige ondergrond.
Zitten
Zitten is belastend voor uw rug, omdat dit een relatief statische houding is. Het is verstandig de tijd dat u zit rustig en op basis van de pijnklachten op te bouwen. Natuurlijk is het ook belangrijk om rekening te houden met hoe u zit. Onderuit gezakt zitten met een bolle rug is belastend voor uw rug. Maar overstrekken van de rug is ook niet goed. Een goede stoel heeft een hoge rugleuning, helt licht achterover en geeft steun in de lendenen. De voeten moeten daarbij goed op de grond kunnen staan. Wanneer u twijfelt of uw zithouding goed is, kunt u de fysiotherapeut vragen om dit te controleren.
Houd daarom een goede zithouding aan. Dat is het makkelijkst op een stoel met een hoge, licht achterover hellende rugleuning en met steun in de lendenen. De stoel moet hoog genoeg zijn om tegen de leuning te kunnen zitten met de voeten bij de grond. Probeer ontspannen te zitten zonder onderuit te zakken. Blijf in de eerste vier tot zes weken niet langer dan 20 minuten achter elkaar zitten. Zitten is belastend voor uw rug.
Lopen
Lopen is een goede dynamische en veilige manier om vooral in het begin (na de operatie) uw conditie weer te verbeteren. U mag lopen afhankelijk van uw klachten. Zorg dat u goede stevige schoenen draagt en dat u in een redelijk tempo doorloopt.
Lees ook: Elektrische Auto Pechhulp
Tillen
Het belangrijkste bij tillen is dat u dit doet met een goede houding vanuit de rug. Ga dichtbij en recht voor het voorwerp staan, til vanuit de heupen en de knieën, voorkom rotaties van de romp en houd de rug recht. Til geen dingen op voordat u met uw fysiotherapeut de juiste techniek heeft doorgenomen. Zeker nu komt het aan op verstandig tillen.
Fietsen
Zodra u klachtenvrij bent, mag u het fietsen weer gaan uitproberen. Fietsen is een dynamische beweging voor de benen, maar statisch voor de rug. Zorg dus dat u niet langer gaat fietsen dan dat u op een gewone stoel kunt zitten. Begin rustig op een redelijk vlak terrein en begeef u niet direct in het drukke verkeer in verband met plotseling remmen en afstappen. Wél is het in de eerste vier tot zes weken goed om aan uw conditie te werken op een hometrainer. Laat de fiets nog even staan.
Autorijden
Voor autorijden geldt, net als voor andere activiteiten, dat dit afhankelijk van uw klachten hervat mag worden. Uw zithouding in de auto is belangrijk. Gebruik zo nodig een lendesteun.
U kunt gedurende de eerste vier tot zes weken als passagier mee in de auto, al is het niet ideaal. Een ritje van een half uur is het maximum. Instappen in de auto vereist een aparte techniek. Verlicht de druk op uw rug en steun zoveel mogelijk op uw armen terwijl u recht naar achter gaat zitten. U zit dan als het ware zijwaarts op de autostoel, met uw benen buitenboord.
De eerste 6 weken is het advies niet te reizen met het openbaar vervoer, fiets of zelf een auto te besturen. Door de verkeersdrukte en onverwachte situaties op de weg kan het plotseling optrekken en remmen ervoor zorgen dat u onverwachte bewegingen maakt.
Hardlopen
Wanneer de dagelijkse dingen en wandelen probleemloos gaan, kunt u, als u dat gewend was, weer rustig beginnen met joggen. Start op een vlakke, zachte ondergrond en draag goede, schokabsorberende sportschoenen.
Zwemmen
Als u gewend was om te zwemmen, kunt u dit gemiddeld na twee tot vier weken rustig weer proberen. De wond moet genezen zijn. Begin met ontspannen bewegen en lopen in het water en bouw dit uit naar gewoon zwemmen. Probeer verschillende zwemslagen uit en voer de afstand geleidelijk op. Na vier tot zes weken kunt u zelfstandig gaan zwemmen. Begin rustig aan en bouw geleidelijk op. Rugzwemmen is over het algemeen minder belastend dan borstzwemmen.
Huishoudelijke Activiteiten
Wanneer u zich weer goed kunt redden met alle dagelijkse dingen, mag u starten met de lichte huishoudelijke activiteiten, zoals stoffen, afwassen en strijken. Breid dit geleidelijk uit, waarbij u steeds goed let op uw houding en op de reactie van uw rug. Met name werkzaamheden waarbij u vaak moet bukken en draaien (bijvoorbeeld stofzuigen, schrobben, dweilen) zijn belastend voor uw rug. De eerste vier tot zes weken bent u nog niet klaar voor huishoudelijke activiteiten. Stofzuigen, bedden verschonen, dweilen, ramen lappen, laat ’t allemaal maar aan anderen over. Na de herstelperiode kunt u weer rustig beginnen met lichte huishoudelijke activiteiten, maar met aandacht voor houding en bewegingen.
Sporten
Uiteindelijk moeten alle sporten weer mogelijk zijn. Belangrijk is om dit geleidelijk op te bouwen afhankelijk van pijn en klachten. Tot de eerste poliklinische controle bij de specialist mag u niet sporten.
Als u voor de operatie aan sport deed en een goede conditie had, zult u merken dat uw conditie behoorlijk is verminderd. U moet dus eerst uw conditie verbeteren, voordat u weer deelneemt aan een eventuele training.
Het lichaam geeft goed aan door vermoeidheid en pijn wanneer het tijd is om te gaan rusten. Het is belangrijk om deze signalen van uw lichaam serieus te nemen. Soms is het goed om na de eerste 6 weken onder begeleiding van de fysiotherapeut verder te werken aan het opbouwen van uw conditie, bewegingen en activiteiten. De neurochirurg kan u hierbij adviseren bij de poliklinische controle.
Bewegingen na een Rugoperatie
Het is belangrijk dat u uw rug bescherming geeft bij de bewegingen in en uit bed na een rugoperatie.
Uit Bed Komen en in Bed Gaan Liggen
Als u in bed ligt en uit bed wilt komen, kunt u het beste de volgende stappen volgen:
- U ligt op uw rug: trek een been op totdat uw knie gebogen is. Wilt u aan de linkerkant van het bed uitstappen, trekt dan uw rechterbeen op. Stapt u aan de rechterkant uit, trek dan uw linkerbeen op.
- U gaat op uw zij liggen: de gebogen knie steekt iets over de rand van het bed.
- U spant uw buikspieren aan, houdt uw knieën en voeten tegen elkaar en buigt uw knieën tot zo'n 90 graden.
- U legt uw voeten over de rand van het bed en drukt u met uw armen op.
- Terwijl u met uw romp omhoog komt, laat u tegelijkertijd beide onderbenen langs het bed zakken.
Voer de bewegingen vloeiend en rustig uit. Zorg ervoor dat de rug niet draait en dat de schouders en het bekken in één lijn blijven.
Van Zitten naar Staan
Als u zit en wilt gaan staan, dan kunt u hiervoor de volgende stappen volgen:
- Zet beide voeten op de grond. Eventueel kunt u uw sterkste been naar achteren plaatsen en het andere been wat naar voren.
- Zet uw handen op uw bovenbenen en breng uw schouders naar voren.
- Buig in de heupen, houd de rug recht en ga staan.
Zit u op een stoel met armleuningen? Dan kunt u bij het opstaan gebruikmaken van de armleuningen.
Aan- en Uitkleden
Bij het aan- en uitkleden is het belangrijk dat u uw rug rechthoudt. Maak zo min mogelijk draaibewegingen met uw bovenlichaam. Als voorbeeld gebruiken we het aan- en uittrekken van uw schoenen.
Ga bij het aan- en uitrekken van uw schoenen zitten. Wilt u uw linkerschoen aan- of uittrekken? Plaats uw linkervoet dan op uw rechterknie. Zo hoeft u niet te bukken en kunt u er makkelijk bij.
Pijnbeheersing
Een onderdeel van het genezingsproces kan pijnmedicatie zijn. Veel gebruikte pijnmedicatie is ibuprofen of paracetamol. Bespreek gerust al uw vragen met uw fysiotherapeut.
Na de operatie kunt u pijn hebben. Dit kan worden veroorzaakt door:
- Wondpijn, veroorzaakt door de wond die tijdens de operatie is ontstaan.
- Pijn vanuit de spieren en gewrichten.
- Zenuwpijn: door de hernia of wervelkanaalvernauwing heeft er lange tijd druk op de zenuw gestaan. De hernia of vernauwing is weliswaar behandeld, maar de zenuw is nog geïrriteerd.
Door lopen en oefenen kan de zenuw weer opspelen en dezelfde klachten geven als voor de operatie. De klachten zullen wel minder hevig zijn dan voor de ingreep. De klachten kunnen ook de tweede of derde dag na de operatie optreden, omdat u dan meer gaat doen.
Pijnklachten na de operatie zijn niet ongewoon. Vaak voelt u zelf aan of u spierpijn of zenuwpijn heeft. Spierpijn gaat vanzelf over en is niet direct een reden om het rustiger aan te doen. Het is juist goed om te bewegen door te wandelen om de doorbloeding en het herstel te bevorderen. Bij zenuwpijn is het goed om voldoende rust te nemen, zodat de zenuw kan herstellen.
Leefregels
Voor een goed herstel na de operatie, moet u zich de eerste 6 weken na de ziekenhuisopname aan een aantal leefregels houden.
De Eerste 6 Weken
Het is belangrijk dat u de eerste 6 weken na de operatie houdt aan de volgende leefregels:
- Zit de eerste 2 weken na de operatie maximaal 15 minuten achterelkaar. Na 2 weken kunt u de zitduur geleidelijk opbouwen binnen uw pijngrens.
- Til de eerste 4 weken na de operatie niet meer dan 3 kilo. Daarna kunt het gewicht dat u tilt geleidelijk iets opvoeren binnen uw pijngrens. Houd het voorwerp dicht bij uw lichaam.
- Niet autorijden. Korte stukjes met iemand meerijden mag wel, maar beperk dit zoveel mogelijk.
- Niet fietsen.
- Niet met openbaar vervoer reizen.
- Wissel rustmomenten af met beweegmomenten. Bouw de duur van de rustmomenten af en voer de duur van beweegmomenten geleidelijk op binnen uw pijngrens.
- Vermijd langdurig vooroverbuigen.
- Doe geen zwaar huishoudelijk werk.
- Maak dagelijks 2 tot 3 wandelingen tot in totaal maximaal 1,5 uur.
- Niet zwemmen.
- Luister naar signalen van uw lichaam en stop activiteiten bij pijn of vermoeidheid.
- Gebruikt u nog pijnmedicatie? Bouw deze dan thuis af.
Na 6 Weken
Na 6 weken helpt u uw rug zo goed mogelijk herstellen, door uw de rug- en buikspieren te versterken. Ook is het belangrijk om overgewicht te voorkomen en zwaardere voorwerpen op de juiste manier te tillen. U kunt uw buik- en rugspieren versterken door sporten te beoefenen, zoals fitness, aerobics, zwemmen, wandelen en fietsen.
Heeft u klachten, nemen deze toe en worden uw klachten niet minder als u het rustiger aan doet? Neem dan contact op met de poli fysiotherapie.
Hernia Oefeningen | B&B Healthcare Fysiotherapie
Mobilisatie Schema
Onderstaand mobilisatie schema geeft u een voorbeeld van hoe u dit op kan bouwen. Houd hierbij uiteraard rekening met de rest van uw lichaam.
| Activiteit | Week 1-2 | Week 3-4 | Week 5-6 |
|---|---|---|---|
| Zitten | Maximaal 15 minuten achter elkaar | Geleidelijk opbouwen binnen pijngrens | Geleidelijk opbouwen binnen pijngrens |
| Tillen | Niet meer dan 3 kilo | Geleidelijk iets opvoeren binnen pijngrens | Geleidelijk iets opvoeren binnen pijngrens |
| Wandelen | 2-3 wandelingen tot 1,5 uur | Opbouwen naar behoefte | Opbouwen naar behoefte |
Neem de tijd voor uw herstel, en probeer zo bewust mogelijk om te gaan met houding en bewegingen. Na een operatie aan een wervelkanaalvernauwing en/of hernia in de onderrug duurt het even voordat u volledig hersteld bent. Hoelang dit duurt is voor iedereen anders. Bij het herstel spelen diverse factoren een rol, zoals leeftijd, lichamelijke conditie en eventuele eerdere operaties aan de wervelkolom.
Zo bent u goed voorbereid en weet u wat u kunt verwachten.