In Nederland vinden jaarlijks diverse verkeersongevallen plaats, waarvan een deel resulteert in ernstig letsel of zelfs overlijden. Een opvallend type ongeval is de botsing tussen een voertuig en een boom. Dit artikel onderzoekt de statistieken rondom deze ongevallen, met een focus op de situatie in Flevoland in 2023, en analyseert de bredere context van verkeersveiligheid en de betrokkenheid van verschillende verkeersdeelnemers.
Verkeersdoden in Flevoland: Een overzicht van 2023
In 2023 lijken er aanzienlijk minder mensen in Flevoland te zijn overleden in het verkeer dan in de jaren ervoor. In 2023 kwamen negen mensen om het leven bij ongelukken op en langs Flevolandse wegen. In 2022 en 2021 waren dit er per jaar zeventien. Update 10/04: Het aantal verkeersdoden in Flevoland over het jaar 2023 is uiteindelijk door het CBS vastgesteld op elf.
Botsingen tegen bomen: Een opvallende trend
Wat opvalt, is het hoge aantal dodelijke ongevallen waarbij een automobilist tegen een boom is gebotst. Vier van de negen dodelijke slachtoffers afgelopen jaar waren bij een dergelijk ongeval betrokken. Daarnaast valt het op dat er in 2023 geen enkele fietser of motorrijder in Flevoland is verongelukt. In 2022 overleden maar liefst vier fietsers in het verkeer.
Een overzicht van de ongevallen met dodelijke afloop in 2023, in Flevoland:
- 16 januari 2023: Een 24-jarige man uit Litouwen loopt 's avonds op de donkere Harderbosweg bij Biddinghuizen en wordt aangereden door een automobiliste. Hij overlijdt aan zijn verwondingen.
- 4 februari 2023: Een 20-jarige Utrechter komt om het leven op de A6 bij de afrit Lelystad Noord bij een botsing tussen een auto en een vrachtwagen.
- 8 februari 2023: Een automobilist botst in Almere Stad tegen een boom naast de Randstaddreef en overlijdt.
- 20 mei 2023: Een 71-jarige man uit Almere komt door onbekende oorzaak in het Gooimeer terecht en verdrinkt.
- 18 september 2023: Een man van 74 uit Almere botst op de Buitenring tegen een boom en overlijdt ter plekke.
- 27 september 2023: Een man van 24 uit Lelystad knalt op een rotonde van de Oostranddreef tegen een boom. De auto scheurt in tweeën en brandt volledig uit. De man overleeft het ongeval niet.
- 7 oktober 2023: Een 61-jarige inwoonster van Amersfoort komt om het leven bij een botsing tussen een vrachtwagen en camper op de Hanzeweg bij Dronten.
- 11 oktober 2023: Een 75-jarige Emmeloorder maakt een inhaalfout op de Hannie Schaftweg bij Emmeloord en botst op een trekker. Hij overlijdt ter plekke.
- 5 november 2023: Een 26-jarige man uit Steenwijk botst op de Ettenlandsweg bij Marknesse tegen een boom en overlijdt.
Naast deze ongevallen binnen Flevoland, kwam ook een man van 39 uit Almere om het leven bij een botsing met een vrachtwagen op de A27 bij Hilversum.
Lees ook: LZV in Nederland: Eisen en Regels
In Sprundel zijn drie mensen gewond geraakt bij een botsing tussen een tractor en een auto.
Analyse van de betrokkenheid van andere verkeersdeelnemers
Bij meer dan de helft van alle dodelijke ongevallen is een andere verkeersdeelnemer betrokken. Dit roept de vraag op in welke voertuigen we elkaar, per ongeluk, verwonden en doden.
Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) geeft informatie over de 613 getelde verkeersdoden van 2017:
- Het vaakst gaan mensen in het verkeer dood in Noord-Brabant.
- In Zuid-Holland steeg het aantal doden het hardst.
- Twee derde van de mensen die doodgaan zitten op de fiets of in de auto.
- Er verongelukten 206 mensen die aan het fietsen waren, tegenover 201 mensen die de auto hadden gepakt.
- Voor het eerst in de geschiedenis kwamen er meer mensen op de fiets om dan in de auto.
- De rest verloor het leven lopend (58), op de motor (51), brommend, snorfietsend en op de brommobiel (46) en op een scootmobiel (25).
Uit een analyse van de geregistreerde ongevallen door de politie in 2017 blijkt dat bij ten minste 490 van de 535 dodelijke ongevallen een gemotoriseerd voertuig betrokken was. Een derde van de dodelijke ongevallen die door de politie zijn geregistreerd, betrof een enkelvoudig ongeval, bijvoorbeeld een auto die tegen een boom rijdt. Bij twee derde van deze dodelijke ongevallen was er sprake van een tegenpartij.
Als je verder inzoomt zie je dat in 301 van deze 346 ‘dodelijke ongevallen met een ‘botspartner’ een gemotoriseerd voertuig met vier wielen betrokken was.Hoe dan ook was bij het merendeel van de dodelijke verkeersongevallen een tegenpartij betrokken.
Ongelijkwaardige ongevallen
Er is sprake van een grote ongelijkheid in de gevolgen van ongevallen, afhankelijk van het type voertuig en de kwetsbaarheid van de verkeersdeelnemer.
Lees ook: Voertuigregistratie en onbekende entiteiten: Wat u moet weten
Vrachtwagen/auto botst op een lichter slachtoffer: Vrachtwagenchauffeurs staan aan de top van de verkeersketen. Ik telde 66 ongelijkwaardige ongevallen met vrachtwagens als zwaarste partij. Onder de slachtoffers 29 mensen in een personenauto. In 2017 kwamen 19 fietsers en 10 voetgangers om het leven door een aanrijding met een vrachtwagen.
139 mensen in een personenauto reden een kwetsbaarder verkeersdeelnemer dood: Met 8,4 miljoen personenauto’s tikt het snel aan. Maar liefst 139 keer ging een verkeersdeelnemer die in minder zware uitrusting de straat op was gegaan dood na een botsing met iemand die de auto pakte. Onder de slachtoffers waren 64 fietsers en 36 voetgangers.
Voetgangers doodden niemand, maar gingen zelf 58 keer dood: De enige vervoersmodus die voor vrijwel iedereen van jongs af aan toegankelijk is - lopen - blijkt ook meteen de meest ongevaarlijke voor anderen. Maar liefst 56 mensen die te voet waren stierven na een botsing met een bestuurder van een personenauto, bestelbus of vrachtwagen. Nog eens twee voetgangers kwamen om na een botsing met iemand op een fiets.
Fietsers zijn veel vaker zelf de pineut dan dat ze een ander doodrijden. Meer dan honderd fietsers (102) vonden de dood in een aanrijding met iemand in een personenauto bestelbus of vrachtwagen.
Andere statistieken kunnen leiden tot andere oplossingen
Door te praten over wat iemand kan overkomen in het verkeer, en in de jaaroverzichten daar de trends in te benoemen, gaan we in onze gesprekken bijna vanzelf de oplossing zoeken bij de mensen die iets kan overkomen.
Lees ook: Belastingen bij Voertuig Invoer
Zo zijn we gekomen tot dit soort oplossingen: dat mensen die de auto pakken een gordel om moeten. Dat auto’s airbags moeten hebben. We proberen onszelf te beschermen tegen het gevaar van rijden met een snelheid die al decennialang honderden keren per jaar dodelijk blijkt, niet allen voor mensen in die voertuigen, maar ook voor mensen daarbuiten.
Wie te voet wil gaan of op de fiets, leert zijn of haar leven op verschillende manieren te beschermen:
- Mensen die zich zonder zware uitrusting op straat bewegen moeten er met lampjes (verplicht voor wie fietst) en lichte kleding (geadviseerd voor wie loopt) voor zorgen dat degenen die in zware, snelle voertuigen rijden hen goed kunnen zien.
- Kinderen krijgen dodehoeklessen op school.
- Vanaf 1 juli moet wie de fiets pakt nog beter de aandacht houden bij degenen die de auto pakken. Op appen op de fiets komt een boete te staan van 95 euro. En vooral: hou je aan de verkeersregels.
Het zijn oplossingen gericht op: wie gaat er dood?