Bestuurders van motorvoertuigen moeten volgens de wet niet alleen rijvaardig, maar ook rijgeschikt zijn. Dat wil zeggen: geestelijk en lichamelijk in staat om een motorvoertuig te besturen. Het CBR beoordeelt de rijgeschiktheid aan de hand van de Regeling eisen Geschiktheid 2000.
Deze regeling is vastgesteld door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, waarbij de minister zich baseert op adviezen van de Gezondheidsraad. De gezondheidsraad kan zich weer laten adviseren door een landelijke vereniging van een bepaald specialisme.
Om te mogen rijden, moet u geestelijk en lichamelijk gezond zijn. Soms moet u een formulier invullen met vragen over de gezondheid. Op basis daarvan bekijkt het CBR of u rijgeschikt bent. Zo nodig krijgt u een aanvullende medische keuring.
Het beoordelen van uw rijgeschiktheid begint met het invullen van een Gezondheidsverklaring. Hierin beantwoordt u een aantal vragen over uw gezondheid. Na het indienen van de Gezondheidsverklaring krijgt u binnen 4 weken bericht van het CBR.
Als u een verwijzing krijgt voor een keuringsarts rijbewijs, maakt u een afspraak voor uw rijbewijskeuring. Tijdens de keuring noteert de arts de resultaten en stuurt deze dezelfde dag nog op naar het CBR. Het CBR beoordeelt uw aanvraag.
Lees ook: Adressen voor een voordelige medische keuring rijbewijs Eindhoven
U betaalt de kosten van een medische keuring. De Nederlandse Zorgautoriteit (NZA) stelt de maximale tarieven vast. U moet dus niet meer hoeven te betalen dan deze bedragen.
Hieronder vindt u de wettelijke regelingen op basis waarvan het CBR de medische geschiktheid van bestuurders beoordeelt. Ook vormt deze wettelijke regelgeving de basis voor het opleggen van vorderingsmaatregelen:
- Wegenverkeerswet: In deze wet staat onder andere de taak van het CBR beschreven.
- Reglement rijbewijzen: Deze regeling van de Minister van Infrastructuur en Waterstaat bevat samen met de Wegenverkeerswet de regels rondom rijbewijzen en geldende rijbewijscategorieën in Nederland. Maar ook de benodigde rijvaardigheids-, geschiktheids- en vakbekwaamheidseisen zijn hierin vastgelegd.
- Regeling Maatregelen Rijvaardigheid & Geschiktheid: Deze regeling van de Minister van Infrastructuur en Waterstaat vormt de basis voor het opleggen van vorderingsmaatregelen door het CBR.
- Regeling eisen geschiktheid 2000: Deze regeling van de Minister van Verkeer en Waterstaat vormt de basis voor de geschiktheidsbeoordeling door het CBR. In de regeling staan de eisen met betrekking tot de lichamelijke en geestelijke geschiktheid om motorrijtuigen te mogen besturen. Bij geschiktheid voor één of meer rijbewijscategorieën geeft het CBR een Verklaring van geschiktheid af.
- Regeling coderingen beperkingen rijbevoegdheid - codebijlage: In deze regeling staan de alle mogelijke codes op het rijbewijs.
Gezondheidsverklaring - Alles dat je moet weten (VEREIST bij rijexamen)
Rijbewijscategorieën en Eisen
De rijbewijscategorieën worden op basis van Europese regelgeving ingedeeld in twee groepen met verschillende eisen:
- Groep 1: A (motor), B (personenauto), BE (aanhanger achter personenauto) en T (Tractor)
- Groep 2: C (vrachtauto), D (autobus) , CE (aanhanger achter vrachtauto) en DE (aanhanger achter autobus)
Daarnaast bestaat er de categorie AM (brommer, brommobiel) maar hiervoor zijn er vooralsnog geen eisen gesteld ten aanzien van de rijgeschiktheid. Deze categorie behoudt iemand dus vrijwel altijd op het rijbewijs ook al is er ongeschiktheid voor de andere rijbewijzen in verband met bijvoorbeeld dementie.
Aandoeningen en Rijgeschiktheid
Aandoeningen die van invloed zijn op het besturen van een motorvoertuig zijn doorgaans aandoeningen die klachten of beperkingen geven op een of meerdere van de volgende domeinen:
Lees ook: Alles over de Medische Keuring
- Zien
- Denken
- Doen
- Bewustzijn
- Middelengebruik/- misbruik (alcohol, drugs, medicatie)
Een beoordeling van de rijgeschiktheid kan vrijwillig opgestart worden door het zelf indienen van een gezondheidsverklaring of worden opgelegd naar aanleiding van een bij het CBR gedane melding door politie, officier van justitie, arts of familie.
De Rol van de Keuringsarts
Uiteraard zijn onze keuringsartsen bevoegd om de CBR rijbewijskeuring uit te voeren. De eis om deze keuring uit te mogen voeren is namelijk dat de keuringsarts BIG-geregistreerd is. Alle artsen die met ons samenwerken zijn BIG-geregistreerd. Er bestaat geen lijst van artsen die door het CBR zijn aangewezen.
Alle keuringsartsen werken met Zorgdomein. Zorgdomein is een beveiligde omgeving, waarin artsen medische informatie kunnen delen met andere artsen. Om keuringen uit te mogen voeren als arts, moet je BIG-geregistreerd zijn.
Voor alle keuringen waar geen medisch specialist voor nodig is, is een BIG-registratie als arts voldoende. Moet u bijvoorbeeld naar een cardioloog voor de rijbewijskeuring?
Voor de keuring voor het groot rijbewijs, de taxi en de geneeskundige verklaring personenvervoer (bus, touringcar, buurtbus), moet de arts of BIG-geregistreerd bedrijfsarts zijn of BIG-geregistreerd arts en onder supervisie werken van een gecertificeerde arbodienst. Wij voeren deze keuringen, ook wel arbokeuringen genoemd, uit onder de naam Medische keuring groot rijbewijs NL.
Lees ook: Rijbewijskeuring kosten: Wanneer worden ze vergoed?
Alle artsen werken samen met een gecertificeerde arbodienst, genaamd Reactiva. Om keuringsarts te worden moet je eerst de opleiding geneeskunde afronden. Deze opleiding duurt 6 jaar. De arts krijgt dan een BIG-registratie als basisarts.
Er zijn verschillende soorten keuringsartsen. Om keuringsarts voor het rijbewijs te worden, loopt de arts een dagje mee met een andere arts en zorgt hij ervoor dat hij goed op de hoogte is van de wet- en regelgeving rijgeschiktheid. In deze wet staat beschreven hoe de rijgeschiktheid wordt beoordeeld.
Gezondheidsverklaring en Procedure
Om uw rijgeschiktheid te kunnen beoordelen, stelt het CBR u een aantal vragen over uw gezondheid. Deze vragen staan op het formulier gezondheidsverklaring. Op basis hiervan bekijkt het CBR of u wel of niet rijgeschikt bent. Soms moet een arts aanvullende informatie geven op het formulier. U kunt zelf bepalen welke arts u bezoekt. Bij bepaalde gezondheidsproblemen of beperkingen is een rapport nodig van een medisch specialist.
Als u rij-examen doet, moet u eerst een gezondheidsverklaring invullen.
Hoe werkt het invullen van een Gezondheidsverklaring?
- U vult een Gezondheidsverklaring in: Vul de Gezondheidsverklaring in door alle vragen over uw gezondheid te beantwoorden en de kosten te betalen. Heeft u hem per post opgestuurd? Dan krijgt u binnen 1 week een brief. Binnen 4 weken na ontvangst van uw Gezondheidsverklaring krijgt u onze reactie. Hierin staat wat de volgende stap is. Heeft u na 4 weken nog geen reactie? Neem dan contact met ons op. Bekijk uw Gezondheidsverklaring op Mijn CBR. Als u een Gezondheidsverklaring heeft ingevuld, kunt u op Mijn CBR altijd zien waar u bent in het proces. Ook kunt u er uw documenten terugvinden.
- Als het nodig is: U gaat naar één of meer artsen: Als wij meer informatie nodig hebben over uw medische situatie, verwijzen we u naar één of meer artsen. U leest hier meer over op de pagina Wanneer ga ik naar een arts? Als u naar een arts gaat, maakt u een afspraak met een arts. In uw verwijzing staat naar wat voor arts u gaat, hoe u een arts vindt en hoe u de afspraak maakt. U betaalt zelf de kosten voor deze afspraak. U gaat naar de arts voor onderzoek. In uw verwijzing staat wat u mee moet nemen naar de afspraak. Wij beoordelen de informatie van de arts binnen 4 weken na ontvangst. Tip: U kunt uw verwijzing altijd terugvinden op Mijn CBR.
- Als het nodig is: U doet een rijtest: Als wij na ontvangst van het rapport van de arts meer informatie nodig hebben, nodigen we u uit voor een rijtest. Voor de rijtest zelf hoeft u niet te betalen. Als u een lesvoertuig moet huren voor de rijtest, betaalt u deze kosten wel. Wij laten u weten of u de rijtest in uw eigen voertuig of lesvoertuig doet.
- U krijgt een besluit: Na het beoordelen van alle informatie krijgt u van ons een besluit. Wij kunnen verschillende besluiten nemen:
- U bent rijgeschikt.
- U bent rijgeschikt voor een bepaalde tijd.
- U bent rijgeschikt onder voorwaarden.
- U bent niet rijgeschikt.
- Een combinatie van meerdere besluiten.
Rijbewijskeuring voor 75-plussers
Bestuurders worden vanaf hun 75e bij iedere rijbewijsverlenging gekeurd. Dat is om de 5 jaar. Ouderen kunnen last krijgen van lichamelijke problemen die het rijden beïnvloeden.
Word je binnenkort 75 en wil je blijven autorijden? Dan krijg je te maken met een medische rijbewijskeuring. Maar wat controleert de arts eigenlijk en welke medische eisen gelden er precies?
Vanaf je 75e moet je bij het verlengen van je rijbewijs een medische keuring ondergaan. Dat is niet bedoeld om je te ontmoedigen, maar om de verkeersveiligheid te waarborgen. Naarmate je ouder wordt, kunnen zicht, gehoor en reactiesnelheid veranderen.
De rijbewijskeuring voor 75-plussers is niet ingewikkeld en duurt meestal een kwartiertje.
De keuring omvat doorgaans:
- Zichtcontrole: Kun je goed zien met of zonder bril of lenzen? Het gaat vooral om de gezichtsscherpte en gezichtsveld.
- Gehoortest: Goed horen is belangrijk om sirenes en verkeerssignalen op te merken. Tijdens de keuring vraagt de arts altijd naar je gehoor. Heb je gehoorproblemen? Lees dan ons artikel over Rijbewijs keuring bij gehoorproblemen voor tips en wat je kunt verwachten.
- Bloeddrukmeting: De arts meet je bloeddruk. Een te hoge bloeddruk kan extra risico’s geven, daarom wordt dit gecontroleerd.
- Motoriek en Bewegingsvrijheid: Het kunnen draaien van je nek, het bewegen van je armen en benen en het soepel bedienen van pedalen zijn essentieel om veilig te kunnen rijden. De arts beoordeelt daarom je bewegingsvrijheid, reflexen en algemene motoriek.
Heb je een chronische aandoening zoals diabetes, hart- en vaatziekten, Parkinson of epilepsie? Dan kan het CBR aanvullende informatie vragen.
Er zijn in heel Nederland veel locaties waar je een rijbewijskeuring kunt laten uitvoeren. Word je afgekeurd voor je rijbewijs, dan ben je niet altijd je rijbewijs definitief kwijt. Heb je een aandoening? Ja, maar er is ruimte voor maatwerk. Door je goed voor te bereiden en eerlijk te zijn.
De medische eisen bij de rijbewijskeuring vanaf 75 jaar zijn er om jou én anderen veilig op de weg te houden. Meestal is de keuring zo voorbij.
Het CBR beoordeelt of u gezond genoeg bent om te rijden. Wij vragen u een Gezondheidsverklaring in te vullen als u rijexamen gaat doen en in sommige situaties als u uw rijbewijs verlengt.
Specifieke Situaties en Aandoeningen
Indien u vanwege een medische aandoening een rijbewijs heeft met een beperkte geldigheidstermijn, beoordeelt het CBR uw rijgeschiktheid na het verlopen van deze termijn.
Als u een vrachtauto of bus bestuurt, zit u veel uren op de weg. Ook zijn deze voertuigen groot en zwaar. Hierdoor is er een groter risico voor de verkeersveiligheid. Daarom gelden er zwaardere eisen aan de medische keuring bij groot rijbewijs.
Ook als u zelf twijfelt over uw rijgeschiktheid kunt u het CBR vragen om een beoordeling. Dan weet u zeker of u wel of niet veilig de weg op kunt.
Het kost geld als het CBR uw rijgeschiktheid beoordeelt. Ook zijn kosten verbonden aan een eventueel bezoek aan een (huis)arts of medisch specialist.
U blijft altijd zelf verantwoordelijk om te voldoen aan de eisen voor deelname aan het verkeer. Verandert uw gezondheid? Dan is het verstandig met uw arts te bespreken wat dit betekent voor uw verkeersdeelname. Zorgverleners zijn verplicht om u te informeren over de gevolgen van een aandoening of medicijnen voor uw verkeersdeelname.
U kunt vervolgens besluiten om bijvoorbeeld tijdelijk niet meer te rijden. Ook kunt u een wijziging in uw gezondheidssituatie doorgeven aan het CBR.
Het CBR heeft ook informatie over de rijbewijsregels bij hersenaandoeningen. Deze regels gelden vanaf 1 juli 2018.
Denkt de politie op de weg dat u onvoldoende geschikt bent om een auto te besturen? Dan kan de politie dit doorgeven aan het CBR. Ook de officier van justitie kan een mededeling doen. Na zo’n mededeling volgt een opgelegd onderzoek volgens de Vorderingenprocedure. Het CBR brengt hiervoor kosten in rekening.