De Mercedes EQS is Mercedes’ elektrische alternatief voor de S-Klasse. Een auto die ook wel de beste auto ter wereld wordt genoemd. De verwachtingen zijn daarom hoog voor de EQS. Die maakt hij op grote lijnen waar. Maar wanneer je op details gaat letten, beginnen er toch wat barstjes te ontstaan in dat ijzersterke imago.
Design en Exterieur
Met zijn gestroomlijnde silhouet en vloeiende lijnen is de Mercedes EQS SUV een echte blikvanger. De gesloten grille, hightech LED-verlichting en het elegante front geven hem een moderne en premium uitstraling. Ondanks zijn forse formaat oogt de auto dynamisch en blijft het design in balans. Voor wie waarde hecht aan premium uitstraling is het design zonder twijfel een van de grootste troeven.
Het is niet direct zichtbaar dat dit de grotere broer van de EQE SUV is. In dit geval is het eerder een nadeel, want meestal willen de clientèle van Mercedes wel iets van zijn statuur uitdragen via hun autokeuze. Je moet er toch niet aan denken dat je vergeleken wordt met een EQE SUV rijder?!
Zijn gladde koets zorgt voor een luchtweerstandscoëfficient van slechts 0,26 en dat is erg laag! Hij ziet er dus niet alleen glad uit, hij is het ook. Het helpt hierbij dat de carrosserienaden klein zijn, zowel aan de buitenkant als aan de binnenkant zijn ze dat. De carrosserie is overigens heel gemakkelijk te keren. De achterwielen draaien namelijk standaard 4,5 graden mee in, maar kunnen dat optioneel tot 10 graden. De hardware is dus wel al aanwezig, maar (tegen betaling) kan vrijgegeven worden om een draaicirkel van 11 meter te realiseren. Wellicht kun je dit bij de verkoper uitonderhandelen.
Interieur en Comfort
Binnenin is de EQS SUV een toonbeeld van luxe en innovatie. Hoogwaardige materialen zoals leder en hout zorgen voor een verfijnde sfeer, terwijl de stoelen veel verstelmogelijkheden bieden en dus goed zijn af te stemmen op de bestuurder.
Lees ook: EPC voor Mercedes: Een diepgaande blik
Blikvanger is het enorme MBUX Hyperscreen, dat zich over het hele dashboard uitstrekt. Dit display geeft toegang tot alle functies en instellingen en zorgt voor een cockpitgevoel dat je in weinig andere auto’s terugziet. Het systeem reageert snel en is intuïtief in gebruik.
Een klein minpunt is dat sommige inzittenden het zitcomfort niet optimaal vinden door de wat harde rand van de rugleuning. Hoewel dit deels een kwestie van persoonlijke voorkeur is, zou Mercedes hier in toekomstige modellen nog winst kunnen boeken.
Bij het instappen valt direct op dat je relatief hoog zit in de EQS. Dit komt door het accupakket in de bodem. Storend is het trouwens niet. Door het vrij hoge dashboard heb je toch het idee echt in de auto te zitten, in plaats van op de bok. En dat dashboard is me wel een kunstwerk hoor. Deze test-EQS is uitgerust met het Hyperscreen. Een enorme glasplaat waaronder drie verschillende schermen zitten. Eerlijk gezegd vind ik het op foto’s niet heel mooi, maar in het echt ziet het er toch wel indrukwekkend uit. Ook mooi is de sfeerverlichting.
De grote buitenmaten vertalen zich naar een ruim interieur met veel plaats voor passagiers en bagage. Deze SUV behoort namelijk tot de 3M+ categorie. De wielbasis is meer dan 3 meter, waarmee hij zich kwalificeert tot één van de buitenbeentjes. Daarmee is de EQS SUV niet alleen stijlvol, maar ook praktisch voor lange ritten en gezinsgebruik.
Aan beenruimte heb je echt geen gebrek. Maar de hoofdruimte is beperkt en door het accupakket in de bodem zit je met je knieën opgetrokken. De testauto was uitgerust met het 30.000 euro (!) kostende Business Class pakket. Je krijgt dan talloze extra’s, waaronder beeldschermen voor de achterpassagiers, mooie kussentjes en de mogelijkheid om jezelf te trakteren op een heuse hot stone massage. Waarom je deze optie zou aanvinken is mij een raadsel. De EQS is namelijk in de basis niet de ideale auto om je in te laten rijden.
Lees ook: Gids voor Zekeringen Mercedes Vito W638
Gaan we nog verder naar achter, dan komen we daar een enorme bagageruimte tegen van maar liefst 620 liter. Omdat de EQS geen sedan is maar een liftback, is die bagageruimte ook nog eens bijzonder goed bereikbaar. Een frunk ontbreekt helaas. Sterker nog: er is niet eens een te openen voorklep.
Daarom gaat het bijvullen van de ruitensproeiervloeistof via een aparte vulopening in het voorspatbord. Het afdekkapje voelt helaas wel erg goedkoop aan. Bij het openen schuurt het langs de binnenkant van de opening.
Het Hyperscreen is het meest indrukwekkende infotainment ooit gezien door ons. Dit enorme scherm van puur glas strekt zich in golfvorm voor de inzittenden uit van de linker tot de rechter kant. Het is prachtig geïntegreerd in het dashboard. Het oogt niet alleen prachtig, maar is ook aangenaam en intuïtief in het gebruik. Mocht je dat willen, dan kun je als passagier ook het een en het ander regelen via je eigen display boven het dashboardkastje. Je kunt de bestuurder helpen met de navigatiebestemming, maar bijvoorbeeld ook spelletjes spelen om de tijd te doden.
Het dashboard kent amper nog fysieke knoppen. Vrijwel alle functies dienen geactiveerd te worden via het centrale aanraakscherm, met de stem of via de knoppen op het stuur. Naast het touchscreen is er ook een digitaal instrumentarium.
Het MBUX systeem laat zich erg eenvoudig bedienen aan de hand van grote tegels en menu’s die vlot openen en logisch zijn opgebouwd. De graphics zijn puik en het systeem reageert snel op commando’s. Maar de verleiding is groot om het optionele Hyperscreen te bestellen. Dat is het non plus ultra op het gebied van auto infotainment. Het enorme concave scherm van puur glas strekt zich in golfvorm voor de inzittenden uit van de linker tot de rechter A-stijl. Het is prachtig geïntegreerd in het dashboard en wordt omringd door een dunne zilverkleurige lijst, een ventilatierand en een lederen afwerking. Het oogt niet alleen fraai, maar is ook aangenaam en intuïtief in het gebruik.
Lees ook: Informatie over Mercedes-Benz Autoverzekeringen
Als je het scherm aanraakt, voel je trouwens pulsen die de indruk geven van een mechanische schakelaar. Een ander hulpmiddel bij de bediening is de zogeheten force feedback. Verschillende niveaus van druk op het glas veranderen de reactie. Het Hyperscreen springt met andere woorden naar een ander menuniveau naargelang jij de druk waarmee jij het scherm aanraakt, intensiveert. Alsof hij jouw gedachten kan lezen … Mocht jij dat willen, dan kun jij de passagier ook het een en ander laten regelen via een eigen display boven het dashboardkastje (net zoals bij de Porsche Taycan).
De EQS houdt overigens de bestuurder in de gaten. Wanneer die te vaak meekijkt op het passagiersscherm, dan dooft dit display automatisch. De zogeheten Mercedes-Benz User eXperience (MBUX) wordt gevoed door 4 processoren, 24 GB RAM geheugen en 46,4 GB bandbreedte per seconde om alles naadloos te laten werken, wat het verrassend genoeg ook doet. Tel daar nog 350 sensoren bij en je begrijpt dat er best wat te ontdekken valt wanneer je voor het eerst in de EQS stapt.
Opvallend is dat Mercedes-Benz anders dan de tijdgeest voorschrijft slechts weinig ‘eco materialen’ heeft gebruikt. De woordvoerder van Mercedes kan alleen melden dat voor de vloerbekleding Econyl is toegepast; een nylongaren van gerecycleerde oceaan- en stortplastics. Misschien voldoen de recycling plastics die momenteel beschikbaar zijn voor de interieurs van auto’s niet aan de hoge tactiele en visuele kwaliteitsnormen van het merk.
Net als in de S klasse is de achterbank de beste plek om te vertoeven. Daar heb je namelijk meer beenruimte dan voorin. Je moet echter wel wat onderuitgezakt zitten omdat het dak laag is. Dat is het gevolg van de wens om de stroomlijn te optimaliseren. Het enorme dak loopt naar achteren gestaag af en omvat een erg schuine, langgerekte achterruit, die onderdeel uitmaakt van een gigantische kofferklep.
Inderdaad: de EQS is een 5-deurs liftback à la de Tesla Model S. Dat biedt ook praktische voordelen: de kofferklep opening is veel groter dan bij een sedan en onder het afdekzeil kan men 610 liter aan bagage kwijt, wat 60 liter meer is dan in de S klasse past. Door de achterbank elektrisch neer te klappen, kan men dat volume uitbreiden tot 1.770 liter. De aflopende daklijn vergt evenwel enige omzichtigheid als je achterin instapt.
De EQS kan als optie voorzien worden van een HEPA filter (dat is de afkorting van: High Efficiency Particulate Air). Die houdt fijnstof, microdeeltjes, pollen en andere stoffen buiten dankzij een filteringsproces in 3 fasen. Zelfs zwaveldioxide en stikstofoxiden alsook geuren, bacteriën en virussen worden (grotendeels) tegengehouden. Om jou een idee te geven: in totaal heeft de filter een absorptie-oppervlakte van 150 voetbalvelden.
Prestaties en Rijgedrag
De elektrische aandrijflijn van de EQS SUV levert indrukwekkende prestaties, kleine elektromotoren worden niet geleverd en past ook niet bij dit high-end model van ongeveer 2.700 kg. De vermogensafgifte moet ook van een bepaalde statuur zijn. Dus niet gelijk volle kracht, maar keurig opbouwend. Geen whiplash ervaring bij deze ster. Ook niet door het gehobbel van de weg. Luchtvering is namelijk standaard.
Op hogere snelheden verlaagt de luchtvering de carrosserie, wat weer wat helpt voor een gunstige actieradius. De actieradius is uiteraard royaal, maar door zijn hoogte wel minder dan een gelijk gespecificeerde EQS. De derde zitrij is wel redelijk uniek in dit segment. Concurrent BMW en Audi bieden dit niet aan.
Bochten zijn een feest met de EQS dankzij de achterasbesturing. De achterwielen sturen tot wel 10 graden mee (optioneel. Standaard tot 4,5 graden). Dat merk je direct wanneer je een parkeervak inrijdt. Het is een hele bijzondere ervaring om een 5.22 meter lange auto zo gemakkelijk door krappe bochten te sturen.
Maar sportief een bocht omgaan? Daar is de EQS echt niet voor bedoeld. Bij iets sportiever rijgedrag merk je dat er veel beweging in de carrosserie zit. Mede door het rijklare gewicht van 2.645 kg, wat de EQS trouwens goed weet te verhullen bij het nemen van drempels.
Even ver als een S-Klasse met mild hybride zescilinder. Helaas merk je dat er een limiet zat aan de ontwikkelingskosten voor de “elektrische S-Klasse”.
Direct bij het instappen hoorde ik al een vreemd kraakje in de bestuurdersstoel. Bij elke beweging liet de stoel van zich horen. Wanneer je de deurgreep vastpakt om deze dicht te trekken, dan merk je dat er beweging in het paneel zit, en dat ook dit gepaard gaat met gekraak. En die stijlloze ramen? Zien er mooi uit, maar ik ben er geen fan van. De EQS demonstreert perfect waarom. Wanneer je de deurklink vastgrijpt, hoort het raam een centimeter omlaag te zakken, zodat deze niet blijft hangen achter het deurrubber. Totdat het een nacht heeft gevroren en het raam niet goed naar beneden zakt.
In de Mercedes EQS zweef je over de weg, uitkijkend over een prachtig vormgegeven dashboard. Drempels neemt hij bijzonder beheerst, en geen bocht is te krap dankzij de achterasbesturing. De geteste 450+ komt maximaal 802 km op een volle accu.
Mercedes heeft er veel aan gedaan om de EQS wendbaar te maken. Het zicht rondom is prima voor elkaar en voor de delen die minder goed zichtbaar zijn, krijgt de bestuurder assistentie middels camera’s. De beelden daarvan zijn zichtbaar op het enorme zogenaamde ‘hyperscreen’ display, dat van links naar rechts het dashboard vult.
Om met dat laatste te beginnen: het gemak waarmee je de grote EQS door smalle straten of drukke stadscentra manoeuvreert, is bewonderenswaardig. We hebben het hier over een 5,22 m lange, 1,93 m brede en bijna 2500 kilo wegende auto.
De EQS 450+ (zoals in deze review) komt met zijn 118 kWh accupakket maximaal 802 km ver. Dat is echt heel ver. De enige auto die daar overheen gaat is, voor zover ik weet, de Lucid Air met een maximale actieradius van 960 km.
De hier geteste ‘450+’ (het plusteken geeft aan dat er nog een ‘450’ met een kleinere batterij in de pijplijn zit) heeft tussen de achterwielen een elektromotor van 340 pk en 568 Nm. Daarmee kan hij in 6,2 seconden naar 100 km/u accelereren. Geen spectaculaire tijd, maar de elektrische Duitser is daarmee wel lekker vlot. De topsnelheid is begrensd op 210 km/u en Mercedes beweert dat de EQS dankzij zijn gestroomlijnde bouw zelfs bij een kruissnelheid van 200 km/u nog 300 kilometer kan rijden. Maar dat is natuurlijk alleen relevante informatie voor de Duitse markt waar op grote stukken Autobahn onbeperkt hard kan worden gereden. De EQS 580 4Matic is dankzij de tweede elektromotor 530 pk sterk. Het meerverbruik aan stroom zou mee moeten vallen omdat het tweede exemplaar remenergie kan recupereren bij het vertragen. De EQS 53 AMG heeft als specificaties 764 pk en bijna 1.000 Nm.
Tijdens de test raakte ik behoorlijk onder de indruk van het stroomverbruik dat de boordcomputer mij voorrekende: doorgaans 14 à 18 kWh/100 km, waarmee de EQS presteert als een middenklasse model elektrische auto (bijvoorbeeld de Nissan Leaf of de Volkswagen ID.3). Daardoor kan er in de praktijk gerekend worden op een actieradius van meer dan 600 kilometer, wat meer dan werkbaar moet zijn voor dagelijks gebruik. Voor langere reizen kan je rekenen op een maximaal laadvermogen van 200 kW, waarmee het accupakket in principe in een halfuur tijd van 10 naar 80 procent ‘vulling’ kan worden gebracht.
Minstens net zo indrukwekkend is de stilte aan boord. Deze EQS is by far de meest rustgevende auto waarmee ik ooit gereden heb. Andere elektrische modellen slagen er best goed in om windgeruis te onderdrukken, maar worden geplaagd door rol geluiden van de banden. Niet deze EQS. Zodra je ermee begint te rijden, lijkt het alsof je een Bose koptelefoon met noise cancelling op je hoofd hebt. Zelfs op de snelweg wordt haast elke asfalt decibel in de kiem gesmoord. Dat het platform helemaal zit volgepropt met batterijen (het totale pakket weegt afgerond 700 kilo), helpt natuurlijk om trillingen te absorberen. De ingenieurs verdienen in elk geval een compliment voor de doelgericht aangebrachte isolatie, de ultra stijve carrosserie en het feit dat de frameloze ruiten ongelofelijk goed aansluiten. Daar kunnen ze in California nog een punt aan zuigen.
Wil je toch liever de illusie van een grommende motor, dan kan je opteren voor een virtueel rij geluid. Daarnaast biedt Mercedes ook diverse Sound Experiences aan, die ofwel kalmerend, ofwel prikkelend zijn. Ook wordt er met geurtjes gewerkt en kan men kiezen uit een veelvoud aan massageprogramma’s. Een Wellness centrum zou er jaloers van worden.
Net als bij onder andere de EQC kan je de auto het denkwerk laten doen om zo efficiënt mogelijk om te springen met zijn energie. Dat doe je door te kiezen voor de ‘D Auto’ stand, die zowel van de camera als de sensoren en het navigatiesysteem informatie betrekt om op basis van de verkeerssituatie automatisch de juiste vertraging toe te passen. En dat rijdt behoorlijk fijn, zo’n adaptieve snelheidsregeling. Wat wel wennen is, is het rempedaal, dat bij regeneratie een paar centimeter naar beneden getrokken wordt om het hoogteverschil met het acceleratiepedaal te verkleinen. Op dat moment vraagt het linker pedaal een forse en dus moeilijk te doseren trap om extra remkracht te genereren in het geval van een onverwachte vertragingen of als jij meent sportief bezig te moeten zijn.
Voor de rest is de EQS een type auto dat met de vingers in de neus vlot rijdt om eenmaal boven de 80 procent van zijn potentieel toch geconfronteerd te worden met de wetten van de fysica. Om dat moment uit te stellen, zijn er evenwel hulpmiddelen aan boord, zoals de meesturende achteras met een uitslag van 4,5 graad. Bij de EQS kan dat vergroot worden tot 10 graden, maar dan dient men wel bij te betalen. Opmerkelijk is dat deze optie op afstand ‘via de lucht’ geactiveerd kan worden. Dit betekent dat de techniek om de achteras 10 graden te laten meesturen op elk exemplaar van de EQS reeds af fabriek gemonteerd is.
En het rijden zelf dan? De EQS weegt 2.5 ton, maar daar voel je eigenlijk niets van tijdens het rijden. Daarnaast is deze EQS ongelofelijk stil, je hoort helemaal niks tijdens het rijden, alsof je noise cancelling aan hebt gezet. De EQS heeft meesturende achterwielen, die de draaicirkel sterk verkleinen. De eerste keer dat je een bocht neemt, is het wel even wennen, want de auto draait korter dan je verwacht.
De Mercedes EQS 580 4Matic is een geweldige elektrische auto: stil, comfortabel, voorzien van alle luxe, en met een meer dan bruikbaar bereik. Maar of hij ook een geweldige S-klasse is, weet ik niet. Net als mijn collega's had ik soms het gevoel in een E-klasse te zitten. Ja, je wordt omringd door fabelachtige techniek - alleen het Hyperscreen is al verbazingwekkend - maar toch mist er iets. Ruimte op de achterbank vooral, maar ook het gevoel van rijkdom dat iedere S-klasse je wel geeft.
EQS Modellen en Prijzen
Mercedes brengt aan het einde van de zomer als eerste de EQS 450 en 580 naar de dealer. Beide maken gebruik van een 108 kWh sterke accu. Voorlopig is dat ’s werelds sterkste accu in een productiemodel. Die accu weegt 692 kilo.
Hoewel Mercedes nog niets loslaat over prijzen, is de kans reëel dat deze basis-EQS net onder de ton in euro’s blijft.
De prijslijst van de elektrische limousine start nu bij iets meer dan 90 mille. De voordeligste versie van de EQS staat voor precies € 91.303,- op de prijslijst. Als typenaam staat er EQS 350 bij vermeldt. Voor dat bedrag voorziet Mercedes-Benz de instapversie van louter achterwielaandrijving, die de trekkracht van een elektromotor met 215 kW moet verwerken. De 565 Nm sterke elektromotor brengt de limousine in 6,6 tellen van stilstand naar 100 km/h. Mercedes-Benz voorziet de EQS 350 van onder andere actieve achterasbesturing, stoelverwarming, een centraal display met 12,8 inch oled-touchscreen, bestuurdersdisplay met 12,3 inch lcd-display en MBUX navigatie met augmented reality.
De EQS 350 lost de 450+ af als instapversie. Het prijsverschil tussen de 350 en achterwielaangedreven 450 bedraagt 30 mille, maar de nieuwe en voormalige instapper zijn niet één-op-één met elkaar te vergelijken. De 245 kW sterke 450 is er vanaf Luxury Line en dan is het prijsverschil slechts 16 mille. De importeur zet met de Business Line juist een extra voordelig geprijsd en uitgekleed niveau neer. Tegelijk met de 350 verschijnt ook de Mercedes-AMG EQS 53 4MATIC+ op de prijslijst.
De motorsportafdeling zet de topversie voor € 172.010,- op de prijslijst. Voor dat bedrag is de elektrisch aangedreven limousine uitgerust met elektromotoren die tezamen 484 kW/950 Nm en in overboost 560 kW/1020 Nm leveren. De vierwielaandrijver uit Affalterbach sprint in 3,4 tellen van stilstand naar 100 km/h. Mercedes-AMG geeft de EQS 53 4MATIC onder andere actieve achterasbesturing, het luchtgeveerde AMG RIDE CONTROL+-onderstel met adaptief verstelbare demping en het MBUX Hyperscreen mee. Op de vooras heeft de auto carbon/keramische AMG-remschijven.
In de prijslijst van de EQS staan vooralsnog twee uitvoeringen: de EQS 450+ en de EQS 580 4Matic. Die eerste is er vanaf 121.432 euro en heeft een 333 pk en 568 Nm leverende elektromotor op de achteras. Op een volle 107,8 kWh-batterij komt hij in theorie meer dan 700 kilometer ver. De EQS 580 4Matic heeft vierwielaandrijving. Met zijn 523 pk en 855 Nm sprint hij in 4,3 seconden naar 100 km/h. Boven de 157.490 euro kostende EQS 580 4Matic komt binnenkort een AMG-uitvoering te staan: de Mercedes-AMG EQS 53. Die 2655 kilo wegende 'sportieve' stekkerlimousine blaast in slechts 3,4 seconden naar 100 km/h, voortgestuwd door twee motoren met maximaal 761 pk en 1020 Nm. Voor een echte 'AMG-beleving' speelt de EQS 53 een soort motorgeluid door de speakers.
Overzicht van EQS Modellen
| Model | Aandrijving | Vermogen | Accucapaciteit | Actieradius (theoretisch) | Prijs (vanaf) |
|---|---|---|---|---|---|
| EQS 350 | Achterwielaandrijving | 215 kW (292 pk) | 107.8 kWh | Niet gespecificeerd | € 91.303 |
| EQS 450+ | Achterwielaandrijving | 333 pk | 107.8 kWh | 700+ km | € 121.432 |
| EQS 580 4Matic | Vierwielaandrijving | 523 pk | 107.8 kWh | Niet gespecificeerd | € 157.490 |
| EQS 53 4Matic+ | Vierwielaandrijving | 761 pk (overboost) | 107.8 kWh | Niet gespecificeerd | € 172.010 |
Conclusie
Op grote lijnen rijdt de Mercedes EQS 450+ erg goed. Zijn EV-specs zijn haast onovertroffen, het interieur zit prachtig in elkaar, en ik ken geen andere EV die zijn gewicht zo goed in bedwang houdt. Maar gaan we op de details letten, dan laat de EQS toch behoorlijk wat steken vallen. Het is een publiek geheim dat de traditionele merken worstelen met de overgang naar elektrische auto’s. De ontwikkelkosten zijn torenhoog en de marges flinterdun. Er moet dus érgens op bespaard worden.
De Mercedes EQS is het elektrische equivalent van de Mercedes S-klasse. En dat schept torenhoge verwachtingen. Kan de EQS die waarmaken? Nét niet helemaal.
Mercedes EQS SUV getest | De Luxe-EV van het moment? (2023)
EQS SUV
De EQS SUV is de eerste full-size offroader van Mercedes die op de puur voor elektrische auto’s bestemde EVA2-architectuur staat. Net als andere Mercedes EQ-modellen kun je ’m zien als de elektrische tegenstrever van een bestaande modelserie met brandstofmotoren; in dit geval de venerabele GLS. Het is dan ook een enorme, 5,1 meter lange zevenzitter en hij weegt bijna 2,8 ton.
Voor Nederland bestaat het gamma uit vier mogelijkheden. Allereerst zijn er een 450+, met 360 pk en een bereik van 630 kilometer, en een Mercedes EQS SUV 450 4Matic, met hetzelfde vermogen maar aandrijving op alle vier de wielen; de auto die we voor deze test aan de tand voelen. Dan komt er nog een 500 4Matic aan met 449 pk en 596 kilometer bereik. De (voorlopige?) topper is de 580 4Matic, goed voor 544 pk en 594 kilometer.
De 4Matics hebben dus twee motoren en daardoor vierwielaandrijving; het zijn de permanent opgewonden synchroonmotoren en de accu’s en software zijn door Mercedes zelf ontworpen. De bruikbare capaciteit van het accupakket, dat in een speciale, crashbestendige zone onder de vloer zit, is een behoorlijk substantiële 108,4 kWh.
De EQS SUV is een zeer aerodynamisch apparaat met een uiterlijk dat vooral zo min mogelijk aanstoot lijkt te willen geven. Alle naden en verbindingen zijn slim geminimaliseerd. De 580 is snel, de 450 net iets minder, maar beide gedragen zich uitstekend als je ze een beetje opjaagt.
