De Ford Dexta is een bekende verschijning in de wereld van de landbouwmechanisatie. Zijn geschiedenis is nauw verweven met die van Ferguson, en de samenwerking tussen Ford en Ferguson heeft een belangrijke stempel gedrukt op de ontwikkeling van deze tractor. In dit artikel duiken we in de details van de Ford Dexta, zijn oorsprong, en zijn invloed op latere modellen.
De Samenwerking tussen Ford en Ferguson
De basis voor de ontwikkeling van de Dexta werd gelegd door de gemeenschappelijke ontwikkeling van de Ford/Ferguson 9N door Henry Ford en Harry Ferguson. De Ford 9N met Ferguson System werd door Ford gebouwd en via de Ferguson verkooporganisatie verkocht. Deze trekker is voornamelijk door Ford mensen ontworpen en productierijp gemaakt naar voorbeeld van de Ferguson type A (Ferguson Brown). Een en ander voert terug op de Ford/Ferguson samenwerking.
Toen Henry Ford (I) overleed en Henry Ford (II) het bedrijf overnam, werden de verliezen bij Ford toegeschreven aan de trekkerhandel en is men uit elkaar gegaan. Ford produceerde toen de 8N, welke een grote rechtszaak ontketende in verband met Fergusons patent. De TE is ook losjes gebaseerd op de 9N net als de 8N (die er overigens wel heel veel op leek maar da's niet verwonderlijk).
Zowel Ford als Ferguson hebben na de breuk alle constructieve delen van de gemeenschappelijk ontwikkelde 9N verder doorgevoerd. Gek genoeg is ook daarna een en ander dezelfde richting blijven volgen aan beide zijden van het grote water, want beiden hebben daarna een trekker gebouwd met 2 gearingen en een 3-bak (Dexta en de 35) en hebben daar vervolgens nog enkele modellen op voortgeborduurd.
fordson dexta 1958 na volledige restauratie
Kenmerken en Overeenkomsten
Veel onderdelen van de Dexta zijn makkelijk te herkennen en veel onderdelen zijn makkelijk te herkennen. Zo zijn bijvoorbeeld de velgen van de T20, MF 35 en Dexta volledig identiek. De hefarmen zijn nagenoeg gelijk en in functie en maatvoering is een en ander identiek. De remschoenen en wielmoeren zijn uitwisselbaar.
Lees ook: Ford Garages: Nederland en Antwerpen
Een kenmerk dat alleen Ford en Ferguson hebben is het handgas rechts onder het stuur. Voetgas was er niet en ook niet leverbaar als accessoire.
De gelijkenis in hefarmen komt door de achteras. Men heeft een Ford truck achteras gebruikt in de 9N. De maten van de diff onderdelen bepaalden de maten van de achteras en dus de plaatsen waar hefarmen enz. bevestigd konden worden. Daaruit is de Cat 1 hef geometrie geboren.
Om te zorgen dat de voor handen zijnde werktuigen ook op de nieuwe trekkers zou passen is iedereen op die maten verder gegaan. Dat voorkomt dat bij aanschaf van een nieuwe trekker ook alle werktuigen vernieuwd of aangepast moeten worden.
De Ferguson-Brown
De Ferguson-Brown werkte niet met werktuigen bedoeld voor paardentractie en dus moest behalve de trekker ook een nieuwe ploeg enz. worden gekocht. De meeste mensen kochten destijds de trekker, een ploeg en gemiddeld nog 2 andere werktuigen.
Wist trouwens dat de eerst productie tractor van Harrie Ferguson, de Ferguson-Brown is gebouwd in de fabrieken van David Brown? En zo zijn er nog veel meer en minder bekende details die je tegenkomt als je in de historie van geschiedenis van Harrie Ferguson gaat duiken.
Lees ook: Kuga Problemen en Oplossingen
Andere Interessante Details
Fergusons mensen hadden een en ander aan ideetjes over bijvoorbeeld de vooras constructie enz. mee naar de ontwikkel tafel. Deze dingen had men geen patent op aangevraagd of nog niet. Ik neem aan dat Ford ook dergelijke ideetjes mee nam.
Er zijn leuke boeken die daar het een en ander over schrijven. Het boek Harry Ferguson, inventor en pioneer van Colin Fraser is een zeer interessant boek, ik ben het trouwens nu aan het lezen. Het gaat trouwens nog ook over een hele periode voor hij met tractoren begon, hij hield zich eerst bezig met motoren op te drijven (te verbeteren) en met vliegtuigen en autoraces. Wat ook een mooi boek is ''Massey Ferguson Tractors'' de auteur is Michael Williams.
Ford en Ferguson modellen
Hieronder een overzicht van enkele Ferguson modellen:
- TED20 (1950)
- TEF20 (1954)
- FE35 TVO/basic
- MF35 (4-cyl.)
Onderdelen en Restauratie
Voor liefhebbers van de Ford Dexta zijn er nog volop onderdelen beschikbaar, zowel nieuw als gebruikt. Denk hierbij aan hefarmen, spatborden, startmotoren, en diverse andere onderdelen die nodig zijn voor restauratie en onderhoud.
Een restauratieproject kan een uitdagende, maar ook zeer bevredigende ervaring zijn. Het is belangrijk om de juiste onderdelen te vinden en de techniek van de tractor goed te begrijpen. Er zijn diverse forums en communities waar je terecht kunt voor advies en ondersteuning.
Lees ook: Verlaten Ford garage
Ford Dexta specificaties
| Kenmerk | Details |
|---|---|
| Model | Ford Dexta |
| Periode | Jaren 50 en 60 |
| Oorsprong | Gezamenlijke ontwikkeling Ford en Ferguson |
| Belangrijkste kenmerken | Cat 1 hef geometrie, handgas rechts onder het stuur |